Aspendos'ta Selçuklu sembolleri

  • Giriş : 14.05.2007 / 00:00:00

Antik Tiyatrosu'nun güney duvarlarında Selçuklu sembolü kabartma arslan, geyik ve güneş figürleri buldu.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Antalya'da yaşayan İrlandalı Selçuklu Tarihi Uzmanı Mikail Duggan, bir zamanlar Selçuklu Sarayı olarak kullanıldığı bilinen Roma Dönemi yapıtı, Aspendos Antik Tiyatrosu'nun güney duvarlarında Selçuklu sembolü kabartma arslan, geyik ve güneş figürleri buldu.

Mikail Duggan, Aspendos Tiyatrosu'nun 1237-1240 yılları arasında Selçuklu Sultanı İkinci Gıyaseddin Keyhüsrev tarafından saraya dönüştürüldüğünü hatırlattı.

Aspendos'taki sarayın, Selçuklu Sultanlığı'nın 1243 yılında Moğollarla yapılan Kösedağ Savaşı'nda egemenliğini yitirmeden önce inşa edilen son önemli Selçuklu Sarayı olduğunu vurgulayan Duggan, Selçukluların sarayı 1241 yılında terk ettiğini belirtti.

Aspendos Tiyatrosu'nun ana yapısının güney tarafındaki platform köşkü destekleyen bir Selçuklu mimarisi tuğla kemer bulunduğunu açıklayan Duggan, köşke geçişi sağlayan kapının Roma Dönemi özelliğindeki kapısının üst tacında sola doğru koşmakta olan bur arslan kabartması bulunduğunu kaydetti.

Bu kapının yanındaki pencerenin altında da dört ayrı hayvan kabartması bulunduğunu söyleyen Duggan, kapının altındaki hayvan kabartmalarının ikisinin silinmiş, ikisinin de hasar görmüş olduğunu belirtti.

Roma Dönemi kireç taşı

Sağlam kabartmalardan birisinin arslan, diğerinin bir arslan ve güneş, bir diğerinin geyik, sonuncusunun da oturan arslanı tasvir ettiğini belirten Duggan, hayvan kabartmalarının tamamının Roma Dönemi kireç taşı parçalarının üzerine işlendiğini belirtti.

"Kabartma koleksiyonu çok önemli ve eşsiz"

Duggan, kabartma oymaların, orijinalinde alçı kaplama olduğunu, kaplamaların kırmızı, koyu mavi, turkuaz mavisi, sarı, siyah ve beyaz renklerle boyandığını anlattı:

"Selçuklu Sarayı hayvan kabartmaları koleksiyonu çok önemli ve eşsizdir. Bu koleksiyon, saray kompleksinin girişinin güney yönünde olduğunun ve Köprüçay üzerindeki Selçuklu köprüsü ile bağlantılı olduğunu ortaya koymaktadır.

Buna bağlı olarak sarayın, tiyatronun cephe duvarının kuzey bölümünde hiç bir kabartma yoktur. Hayvanların şekilleri, özellikle kapının üzerindeki arslan ve geyik çok büyük sanatsal yeteneği yansıtmaktadır. Buradaki arslan figürü, Abbasi halifelerinin siyah bayrağındaki gibi, dinin arslanını, güneş de inancı sembolize etmektedir.

Aspendos'daki sembollerden güneş, Burdur'un Bucak ilçesindeki Selçuklulara ait İncirlihan'ın ana kapısında ve Sultan 2. Gıyaseddin'in bastırdığı altın dinar ve güneş dirhemlerde de kullanıldı."

Mikail Duggan, tiyatrodaki Selçuklu dönemi hayvan kabartmalarının yüksek duvarın üst bölümlerinde ve ağaç dallarıyla kapalı olması nedeniyle bugüne dek fark edilemediğini söyledi.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious