Değişmez ilkeler değişir mi?

Değişmez ilkeler değişir mi?.11716
  • Giriş : 12.11.2008 / 01:30:00
  • Güncelleme : 05.09.2016 / 23:04:04

'Anayasalardaki Değiştirilemez İlkeler' konulu sempozyumda konuşan Kılıç, bu konuyu tartışacak.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


'Anayasalardaki Değiştirilemez İlkeler' konulu sempozyumda konuşan Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç, bu konuyu Anayasa Mahkemesi'nin kuruluş yıl dönümünde tartışmayı düşündüğünü belirtti.

Dün düzenlenen sempozyumda konuşan Kılıç, "Ancak bu konuda ne kadar cesaretli olabilirim, o konuda biraz endişeliyim. Ama görüyorum ki hem vakfın hem de Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nin cesaretle tespit ettikleri konunun ne kadar önemli ve Türkiye açısından ne kadar hayati bir değere sahip olduğunu anlamak mümkündür.'' dedi.

Anayasa'nın değişmez ilkeleri ilk dört maddede şöyle sıralanıyor:

I.  Devletin şekli

MADDE 1. – Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir.

II.  Cumhuriyetin nitelikleri

MADDE 2. – Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir.

III.  Devletin bütünlüğü, resmî dili, bayrağı, millî marşı ve başkenti

MADDE 3. – Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir.

Bayrağı, şekli kanununda belirtilen, beyaz ay yıldızlı al bayraktır.

Millî marşı “İstiklal Marşı”dır.

Başkenti Ankara'dır.

IV.  Değiştirilemeyecek hükümler

MADDE 4. – Anayasanın 1 inci maddesindeki Devletin şeklinin Cumhuriyet olduğu hakkındaki hüküm ile, 2 nci maddesindeki Cumhuriyetin nitelikleri ve 3 üncü maddesi hükümleri değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez.

'ANAYASALARIN EBEDİ GEÇERLİLİĞİ OLMAZ'

Aynı toplantıya katılan Anayasa Raportörü Doç. Dr. Osman Can, Bilkent Üniversitesi'nde anayasaların ebedi geçerliliğinin olamayacağını söyledi. Anayasa'nın meşruiyetini sürdürmesi için toplumsal ve siyasal değişikliklere kendisini uyarlama zorunluluğu bulunduğunu dile getirdi.

Can'a göre Anayasa'nın değiştirilmesini reddetmek, onu geçersiz kılmanın en etkili yolu. 1921 Anayasası dışında Türkiye'nin 1876 yılından bu yana ferman anayasalarla yönetildi. Mahkeme'nin "olağan dışılığı ilan eden kurum haline dönüştüğünü" ifade eden Can, "Bu tecelli ettiyse devletin ayakta kalacağı ve hukukun gideceği açıktır. Hukuk dışına çıkmakla hukuk sağlanabileceği iddiası paradokstur." dedi.

Can, konuşmasında, kurucu iktidarı 'hukuksal otorite yaratan sosyolojik iktidar' olarak tanımlayarak, "Türkiye'de kurucu iktidarın kimler olduğunu biliyorsunuz." sözleriyle 1982 Anayasası'nı yapan darbe yönetimini ima etti. Can, parti ve toplumsal güçlerin çağrısıyla ortaya çıkacak bir kurucu meclisin de kurucu iktidar olabileceğini kaydetti.

MAHKEMEYE İNCE ELEŞTİRİ

Türkiye'de Anayasa Mahkemesi'nin 'olağandışılığı ilan eden bir kurum haline dönüştüğünü' ifade eden Can, "Olağanüstülük tecelli ettiyse devletin ayakta kalacağı ve hukukun gideceği açıktır. Devletin bekasının hukuk normunun geçerliliğini üstün sayacağı ortadadır." dedi.

Anayasa Mahkemesi'nin siyasal kararlar alamayacağını, yürütme veya yasamaya neyi yapması gerektiğini dikte edemeyeceğini dile getiren Can, "Bu durum Parlamento'nun ya da siyasal aktörlerin, kimi siyasal kararların mahkemeye yükledikleri ve mahkemenin de bu oyuna geldiği durumlarda geçerlidir." diye konuştu.

Anayasa Mahkemesi'nin başörtüsü ve AK Parti'nin kapatılması davalarında aldığı kararlarda laiklik tanımı yaptığını hatırlatan Can, demokratik ilkelerin "gökten zembille inmediğini" pozitif kurallar olduğunu söyledi. Can, pozitif hukuksal normlar için değişmezlik iddiasının ancak totaliter anlayışların ürünü olabileceğini vurguladı. Laik sistemlerde dogmaların kutsallıkların dışlanacağını, tercihin her zaman toplumsal ve değişken olacağını vurguladı.

KANALDHABER

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious

*

*


*