Dışarıda kalan gıdalar zehirliyor

  • Giriş : 28.06.2006 / 00:00:00

Yaz aylarında dışarıda bırakılan et, süt ve bunlardan yapılan gıdalar zehirlenmelere yol açıyor.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Yaz sıcakları arttıkça doğru şartlarda saklanmayan gıdalardan zehirlenme olayları da çoğalıyor. Akşamdan ocağın üstünde unutulan bir kap yemek, piknikte iyi pişmemiş ızgara köfteler, kalabalık toplantılarda önceden hazırlanan etli yiyecekler veya açıkta satılan dondurmalar yüzünden bir anda ölümle karşı karşıya gelmek mümkün. Sıcak havada besinlerde bulunan mikroorganizmalar üremeye başlar ve dolapta saklanmayan, açıkta kalan yiyecekler gıda zehirlenmesine yol açar. Yazın ortaya çıkan sinek ve böcekler de mikropları yiyeceklere taşıyarak zehirlenmeye sebep olabiliyor. Memorial Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Serap Bos, besinlerin zehirleyici hale gelmesindeki en önemli etkenin üretiminden sofraya gelene kadar geçen süreçte sağlık şartlarının bozulması olduğunu söylüyor. Besinlerin hepsinde mikroorganizmaların bulunduğunu belirten Dr. Bos “Kötü koşullarda yapılan nakil işlemleri, iyi olmayan şartlarda pişirilmesi, paketlenmesi, saklanması, hijyenin bozuk olması gibi durumlarda bu mikroorganizmalar çoğalır ve salgıladıkları toksinler de besin zehirlenmelerine yol açar. Bunun dışında gıdaların içinde bulunan kimyasallar da zehirlenmeye yol açabilir.” diyor.

Dr. Serap Bos’un verdiği bilgilere göre, bakteriyel zehirlenmelerin çoğunda et, süt ve bunlardan yapılan çeşitli ürünler taşıyıcı oluyor. Dolayısıyla süt ile yapılan tatlılar (dondurma, pasta ve kremalar...) gıda zehirlenmelerinde öne çıkıyor. Ayrıca iyi dezenfekte edilmemiş sular, kabuklu deniz hayvanları, mantarlar da zehirleyebiliyor. Besinin henüz çiğ olduğu dönemde hijyen kurallarına sıkı bir şekilde uyulmaması, hayvanların kesim işlemlerinde temiz olunmaması, besinlerin tam olarak pastörize edilmemesi, pişmiş besinlerin açıkta kalması, yeteri kadar soğuk dolaplarda saklanmadan tekrar tekrar ısıtılarak yenmesi veya hatalı hazırlanarak yenmesi sonucu, sağlıklı gıdalar zehirli hale gelebiliyor.

Genellikle, bozuk gıdanın tüketilmesini takip eden birkaç saat içinde ishal, bulantı, karın ağrısı, kusma bazen de ateş görülüyor. Bazen de özellikle balık ve kabuklu deniz ürünlerinin zehirlenmelerinde aşırı terleme, duyu kayıpları, baş ağrıları ve görme bulanıklığı gibi daha ağır belirtiler olabiliyor. Zehirlenme şüphesi olduğunda evde ilk olarak bol sıvı alınmalı ve dinlenmeli. İshali durduracak ilaçlar kullanmak doğru değildir; çünkü bu tür ilaçlar zehirlenmeye sebep olan bakterilerin vücuttan atılmalarını geciktirir. Hafif ve orta şiddetli gıda zehirlenmelerinin kendiliğinden geçtiğini belirten Dr. Serap Bos “İshal uzuyorsa veya kanlı ishal görülürse mutlaka doktora başvurulmalı. Ayrıca genellikle yendikten 12 ila 36 saat sonra baş ağrısı, görme bozukluğu, halsizlik, nefes almada güçlük ve kısmi felç gibi belirtiler varsa veya çok fazla kusma olup vücuttan su kaybı oluyorsa derhal acile gidilmeli.” diye konuşuyor.

Bağışıklık sistemleri tam olarak gelişmediği için gıda zehirlenmesinden çocuklar daha fazla etkileniyor. Ayrıca şikayetlerini dile getirmeleri daha zor olduğu için teşhis etmede gecikilebiliyor. Bu yüzden, çocukların tükettiği gıdaların sağlıklı olmasına daha çok dikkat edilmesi gerekiyor.

_____________________

Hangi gıdalar zehirleyebilir?

Tavuk

Sıcakta en çabuk bozulan ürünlerden biri tavuktur. Marketten tavuk alırken alışverişin en sonunda almaya özen gösterin. Aldığınız ürünü bekletmeyin, hemen tüketin.

Patates

Çimlenmeyle birlikte patatesin etrafında yeşilimsi bir tabaka oluşur. Bu şekilde Solanin içeren patatesin tüketilmesi de zehirlenmeye yol açar. Birkaç saat içinde etkisini gösterir.

Mayonez

Çiğ yumurtadan yapılan mayonez; mayonezle yapılan salatalar ile bol suyla iyi yıkanmayan marul, salata, maydanoz gibi sebzeler de zehirlenmelere yol açıyor.

Sütlü tatlılar

Sütlaç, kazandibi, muhallebi, dondurma gibi sütlü tatlılar hazırlandıktan sonra mutlaka soğutucuda saklanmazsa, sıcakta çabuk bozularak tehlikeli olabilecek gıdalardır.

Deniz ürünleri

Balık ürünleri soğukta saklanmalı. Midye, istiridye ve kabuklu deniz hayvanlarından geçen salmonella ve benzeri bakteri toksinleri en sık görülen zehirlenme türleri arasındadır.

Izgara köfte

Elde hazırlandığı için temizlik konusunda özel önem gerektiren ve iç sıcaklıkları zararlı mikropların ölmesini sağlayacak kadar yükselmeyen ızgara köftelerden sakınılmalı.

Peynir

Pastörize edilmemiş sütten yapıldığında Malta hummasına (brusellozis) sebep olabilecek peynirden, iyi korunmayan peynir türlerini tüketmekten kaçınmalı.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious