Flas!!! Flas!!! Ortalik karisacak!

  • Giriş : 19.11.2005 / 00:00:00

ISTANBUL - ÇEAS ve Kepez için sok dava! Kibrisli bir sirket, devletin yasalara aykiri sekilde kamulastirma yaptigi gerekçesiyle Türkiye'ye 10 milyar dolarlik dava açti!

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Crowell & Moring Hukuk Bürosu'ndan bildirilmistir...
Washington, DC
KIBRISLI BIR YATIRIM FIRMASI HIDROELEKTRIK TESISLERININ YASAL OLMAYAN SEKILDE KAMULASTIRILMASI NEDENIYLE TÜRKIYE'YI DAVA EDIYOR VE 10 MILYAR DOLARLIK TAZMINAT TALEP EDIYOR.

Türkiye'nin en büyük iki özel hidroelektrik tesislerinden biri, malvarliklarini herhangi bir bedel ödemeksizin yasadisi bir sekilde kamulastirdigi gerekçesiyle Türkiye Cumhuriyeti aleyhine Dünya Bankasi nezdinde baglayici nitelikte tahkim islemine basladigini açikladi.
Tahkim davasinda Türkiye’den dogrudan 10 milyar dolarlik tazminat talebinde bulunuldu. Söz konusu yatirimci firma Kibris'in Lefkosa kentinde faaliyet gösteren Libananco Holdings Co. Limited olup; bu sirket Türkiye'nin en büyük özel hidroelektrik tesisleri olan Çukurova Elektrik Anonim Sirketi (ÇEAS) ve Kepez Elektrik Türk Anonim Sirketi (Kepez) tesislerindeki hisselerin büyük bir kismina sahiptir. ÇEAS ayrica Incirlik''teki ABD Hava Üssü''nün elektrik ihtiyacinin tamamini saglamaktadir.
Her iki sirket Haziran 2003 tarihinden bu yana Istanbul Menkul Kiymetler Borsasi''nda islem görmekte olup, Basbakan Erdogan''in Hükümeti bu iki elektrik sirketine 60 yildir taninmis olan imtiyazlari iptal eden ani bir karar almis ve bu tesislerin varliklarinin kamulastirilmasi sonucu bu sirketlerin hissedarlarina herhangi bir tazminat ödenmemistir.
Buna ek olarak, bu tesisler halen faaliyetlerine devam etmekte ve büyük oranlarda kar saglamakta olup, Hükümet kamulastirmadan bu yana sirket hissedarlarina herhangi bir kar payi dagitmamistir. Bunun yerine, bu tesislerin karlari dogrudan Hazine''ye aktarilmistir.
Bu açiklamadan sonra Basbakan Erdogan''in Hükümetine yapilan bir resmi bildirimle Libananco sirketinin Dünya Bankasi bünyesinde faaliyet gösteren Yatirim Anlasmazliklarinin Çözümlenmesi Uluslararasi Merkezi (International Centre for Settlement of Investment Disputes) (“ICSID”) nezdinde baglayici tahkim
davasi açacagi bildirilmistir. ICSID yatirimcilarla yabanci yatirimlara ait anlasmazliklarin çözümlenmesi ve Dünya Bankasi''nin devreye sokulmasi için uluslararasi anlasmalara giren Türkiye gibi ülkeler arasindaki karmasik sorunlari çözümlemektedir. Buna ek olarak, Libananco Türk hükümetine yaptigi bildirimde elektrik sektörü de dahil olmak üzere enerji sektörüne yatirim yapan yatirimcilarin haklarini koruyan bir uluslararasi anlasma olan Enerji Anlasmasi (“ECT”) çerçevesinde tazminat talebinde bulunacagini bildirmistir.
Bu tahkim davasi kisa bir süre önce Avrupa Birligi üyeligi kabul görüsmelerine baslamis olan Türkiye için ters bir zamanda açilmaktadir. Türkiye bir yandan yavaslayan ekonomisine yabanci yatirimcilari çekmeye çalisirken ayni zamanda yüksek issizlik oraniyla mücadele etmektedir. Türkiye halihazirda AB üyeligine kabulünün önündeki büyük engellerden birine karsi çikmistir: AB üyesi bir ülke olan Kibris''in bagimsizliginin taninmasi. AB Kibris''in taninmasini AB üyeligine kabul sürecinin “önemli bir parçasi” olarak görmektedir. Türkiye Kibrisli yatirimcilarin ECT ve ICSID anlasmalari altinda sahip olduklari haklarina saygi gösterecegini açik bir sekilde belirtmis olup Kibrisli yatirimcilarla olan anlasmazliklarini baglayici tahkim için Dünya Bankasi''nin ICSID bölümüne göndermistir. Bu dava, Basbakan Erdogan''in hükümetine karsi açilan ikinci milyarlarca dolarlik tahkim davasidir. Bu
yilin baslarinda bir Amerikan cep telefonu üreticisi sirketi olan Motorola da önemli bir ortagi olan ve Türkiye''nin ikinci en büyük GSM sebekesine sahip olan Telsim''in 2004 yilindaki kamulastirilmasindan kaynaklanan zararlar nedeniyle ICSID nezdinde Türkiye aleyhine bir dava açmistir. Türkiye kisa bir süre
önce bu dava üzerinde bir anlasmaya varmis ve 500 milyon dolarlik bir nakit tazminat ödemis ve toplam
tazminat olarak 2 milyar dolar ödeyecektir.
Libananco’nun avukati olan ve Washington''da faaliyet gösteren ve büyük bir avukatlik firmasi olan Crowell & Moring LLP avukatlik sirketi ortaklarindan Stuart H. Newberger Türk hükümetine gönderdigi tahkim bildirimiyle ICSID islemlerini baslatmistir. Tahkim kurallarina göre, Türkiye''nin anlasmazligi 90 gün içinde çözmesi gerekmektedir. Türkiye''nin bunu yerine getirmemesi durumunda üç hakim tarafindan olusturulan bir tahkim kurulu toplanarak Türkiye''nin gerçeklestirdigi kamulastirma islemlerinin yasal olup olmadigina karar verecek ve zarar tespitinde bulunacaktir. Libananco tahkimi kazanirsa Türk hükümetinden 10 milyar dolardan fazla miktarda bir tazminat alacaktir. Buna ek olarak, Libananco tahkim
kurulundan geçici tazminat talebinde bulunacaktir. Newberger açiklamasinda “Türkiye uluslararasi bir anlasmaya imza koymakla Türk enerji sektöründeki yabanci sirketlerin malvarligi haklarina saygi göstermeyi kabul etmeyi taahhüt etmis bulunmaktadir” seklinde konusmustur. Newberger ayrica “Türk hükümetinin milyarlarca dolar degerindeki özel malvarliklarini kamulastirmasi ve bunlara sahip çikmasi bu taahhüdünün açikça ihlali demektir.
Türkiye''nin bu anlasmazliklarin tahkim yoluyla çözülmeyi kabul etmis olmasi nedeniyle müvekkilimin hakkini bu adil ve tarafsiz hukuk organi önünde aramaktan baska seçenegi yoktur. Uluslararasi anlasmalarca da güvence altina alinmis olan yatirimci haklarinin bu açikça ihlali nedeniyle Türk hükümeti yasalar karsisinda sorumlu tutulmaktadir.” seklinde konusmustur.
Newberger sözlerini “Türkiye''nin ekonomisini güçlendirmek amaciyla çaresizce yabanci yatirimcilar aradigi bir dönemde açikça yasadisi olan bu tip davranislar sergilemesi yatirimcilari uzaklastiracak, ekonomisine zarar verecek ve Türkiye''nin AB üyeligini daha da zorlastiracaktir. Sonuç olarak, müvekkilim malvarliklarini geri kazanacaktir ancak Türk Hükümeti neden oldugu is olanaklari, fabrikalar ve ticaret
kayiplarindan dogan sorumluluklarini açiklamak zorunda kalacaktir.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious