Geçimlerinini hem kara hem kargalara borçlular

  • Giriş : 01.03.2006 / 00:00:00

'Zahmetini çok çektik şimdi rahmetini görelim' diyerek söze başlıyor Bahçesaraylılar.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Van'ın Bahçesaray ilçesinin hikayesi ilginç. İlçe, adını Türkiye'ye kapanan yollarıyla duyurdu. Yollar kapandıkça onlar kahvede satranç oynamaya başlamışlar. Daha da ilginci kargaların kışın aç kalmamak için toprağa gömdüğü cevizler filizlenip dal budak salınca ceviz ağaçları bugün ilçenin en önemli iki gelir kaynağından biri olmuş. Diğeri ise doğal bitki örtüsünün güzelliği sebebiyle kalitesi açısından tartışılmayacak değerdeki balı.

2 yıl öncesine kadar yılın 8 ayı yolunun kapalı olması ile gündeme gelen Van'ın Bahçesaray ilçesi yol sorunun çözümünden sonra, yılların ihmali olan eğitim sorunun çözümü için yeni okullara ihtiyaç duyuyor.

Geçmiş yıllarda yolların kapalı olması kamu hizmetlerini aksatması sonucu ileçede yüzde 40 olan okuma yazma oranın artırılması için halk eğitim kurslarını açmayı planlayan kaymakamlık okullaşma oranın artması ile birlikte mevcut okul binalarının yetersiz geleceği için acil okul binalarına ihtiyaç olduğu vurgulanıyor.

Büyük bir köy görünümünde olan Van'ın şirin ve gözden ırak ilçelerinden Bahçesaray, geçmişte kış aylarında kapanan yol hikayeleri ile gündeme gelince devlet yol sorununa çözüm buldu. Ancak gelecek açısından önem taşıyan sorunlarının başını okuma yazma oranın düşüklüğü çekiyor.

Kapalı yollar sebebiyle kamu hizmetlerinden sağlıklı olarak yararlanamadığı için Devlet İstatistik Kurumu'nun yapmış olduğu araştırmasına göre ilçede okuma yazma oranın yüzde 40 civarında. Oranın bu kadar az olmasını, Bahçesaray'ın çiçeği burnunda Kaymakamı Bünyamin Yıldız, geçmiş yıllardaki kamu hizmetlerini aksamasına ve okullaşma oranının düşüklüğüne bağlıyor.

Yıldız, okuma yazma oranın artırmak için ilçe merkezinde ve köylerde alt yapıyı hazırlamaya başladıkları, okuma yazma kursları açacaklarını ifade ederek, ilçe halkının da buna sıcak baktığının altını çiziyor.

Doğu'da eğitimin başlıca sorunlarından olan öğretmen eksikliği konusunda ciddi sorunlarının olmadığını aktaran Yıldız, ancak öğretmen ve öğrencilerinin barınma sorunlarının olduğunu gelecek yıl için bu sorunu çözmeye çalışacaklarını ifade ediyor.

Yapımı devam eden Merkez Yatılı Bölge Okulu'nun (YİBO) gelecek eğitim döneminde açılması ile birlikte sıkıntılarının bir nebze olsun atlatılacağını aktaran Yıldız, ancak bu okulun eksikliği gideremeyeceğini kaydediyor.

Bu eksikliğin giderilmesi için Milli Eğitim Bakanlığı'nın başlatmış olduğu Eğitime Yüzde 100 Destek Kampanyası çerçevesinde işadamlarını ilçeye okul yapmaya çağırıyor.


İLÇE HALKI HER ZAMAN DEVLETE BAĞLI KALDI


Tabela nüfusu 3 bin 600 olan büyük bir köy büyüklüğündeki Bahçesaray'da ilk göze çarpan Kaymakam Yıldız'ın ilçede korumasız gezmesi ve vatandaşlarla birlikte kahvede oturup çay içmesi.

Devlet ve millet bütünlüğünün doğuda en iyi sergilendiği ilçelerden biri olan Bahçesaray'da terörün en azılı olduğu dönemlerde bile ilçe halkı her zaman devletinin yanında yer almış teröre hiç bir zaman pirim vermiyor.

Devletin ilçeyi yıllardan beri kamu hizmetlerinden mahrum bırakmasına karşın zerre kadar vatandaşın devlete karşı bir kin duymasına neden olmadığı gibi geçmiş yıllarda siyasetçilerin verdiği vaadler espritüel nüktelerle dilden dile dolaşıyor. Buna en büyük seçim dönemlerinde ilçeye gelen siyasetçilerin konuşma yaptığı 100 yıllık ceviz ağacında ilçe halkına verilen sözler tutulmadığı için vatandaşlar ceviz ağacına 'yalan ağacı' ismini vermesine neden oluyor.

Havanın Van merkez ve çevre ilçelere göre daha sıcak geçtiği Bahçesaray merkezde kış ayının ortasında vatandaşlar dışarıya kürsü atarak çaylarını yudumluyor. Kadınlar kışın ortasında evlerinin damlarına palas dedikleri yerli kilimlerini atarak oturması dikkta çekiyor.

Yeni yolla birlikte hayatları değişen Bahçesaraylılar'ın Van'a sürekli gidiş geliş yapmaları gözlerden kaçmıyor. Tarihi çok eskilere dayanan Bahçesaray'ın eski ismi Müküs, Şehrin ortasında Müküs çayı geçiyor. Bu çayın kaynağı ise ilçeden 5 km uzaklıkta bulunan bir mağaradan çıkıyor. Yaz, kış çayın temiz ve berrak olması başka bir özellik. Yaz aylarında çayın su seviyesi yükselince vatandaşlar çayda rafting yapıyor. Kaymakamlık aldığı yeni 2 botla önümüzdeki yaz ayında rafting çoşkusunu artırmak istiyor.


KARDA MAHSUR KALAN GENÇLER BAHÇESARAY'DA KAYAK MERKEZİ İSTİYOR


Kar olunca kayak olmadan olmaz. Ancak ilçenin gençleri ilk kez bu yıl kayak takımları ile tanışmış. Kaymakamlık yeni10 adet kayak takımı alarak ilçedeki gençlerin ve çocuklara kayak zevkini yaşatıyor.

Kaymayı bilen gençler bu takımlarla oluşuturulan 300 metrelik küçük bir pistte çocuklara eğitim veriyor. Gençler, Haziran ayına kadar karın eksik olmadığı Trapet geçinde kayak yapılabileceği buraya bir kayak merkezinin kurulması gerektiğini dile getiriyor.

Kayak pistinde kız ve erkek çocuklara kayak öğreten Ahmet Söylemiş, 8 arkadaşı ile birlikte 1997 yılında kayak Uludağ ve Sarıkamış'ta kayak yarışmlarına katılmış ancak, ciddi bir eğitim almadıkları için yarışmada elendiklerini söylüyor.

Söylemiş, "Bize o zaman bazı imkanlar tanınsaydı. Yarışmalarda derece ile dönerdik. Bahçesaraylı gençelere sahip çıkılarak iyi bir kayak merkezinin oluşturulması gerekir," diyor. Söylemiş gibi bir çok kişi şu espriyi yapıyor: "Eskiden 8 ay sadece 'Allah'a bağlı' yaşıyorduk. Şimdi de Allah'a bağlıyız. Ancak devletimize de daha sıkı bağlanmak istiyoruz. En azından bir kayak merkezimiz olmalı." Bahçesaraylılar eskiden felaket olarak bildikleri ve zahmetini çektikleri karın şimdi 'rahmete' dönüşmesini istiyor


CEVİZ VE BALDAN YILDA 4 MİLYON YTL KAZANILIYOR


Dört bir yanı dağlarla çevrili ve 15 köy, 53 mezradan oluşan Bahçesaray, Devlet İstatistik Kurumu'nun yaptığı bir araştırmaya göre gelişmişlik bakımında 827. sırada. İlçenin geçim kaynağı tarım ve hayvancılık. Vatandaşların en büyük geçim kaynağı cevizcilik ve balcılık. Bahçesaray'da 120 bin civarında ceviz ağacı bulunuyor. Ceviz ağaçlarının sadece köylerde vatandaşların bahçelerinde değil dağlarda da doğal ortamında yetiştiği belirtiliyor. Kaymakam Yıldız'ın verdiği bilgiye göre ceviz ağaçlarının önemli kısmı kargaların kışlık olarak yere ceviz gömmesi neticesinde filizlenmiş.

Cevizin yanında ilçede karakovan balı ilçenin ekonomik hayatına önemli katkı sunuyor. Geçtiğimiz yıl ilçeye ceviz ve balcılıktan yaklaşık 4 milyon YTL para girmiş. Bahçesaraylılar geçen yılın Bahçesaray'ın tarihinde görmediği kadar cevizden para kazandığını söylüyor.

İlçenin önemli geçim kaynağı olan cevizcilik olunca kaymakamlık geçmiş yıllarda almış olduğu kararla ilçede ceviz ağacının kesilmesini yasaklayarak vatandaşın geçim kaynağı olan ceviz ağaçlarını koruma altına almış. Çok yaşlanmış ve kurumaya yüz tutan ağaçlar kaymakamlık gözetiminde kesilerek yine kaymakamlık tarafından kurulan atölyede el sanatları ürünleri yapılarak piyasaya sunuluyor.

Öte yandan ilçede 100'ü öğretmen olmak üzere yaklaşık 200 civarında memur bulunuyor. Memurdan ziyade ilçedeki 750 geçici köy korucusu ilçenin ekonomik hayatına canlılık getiriyor.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious