Gıdada ithalata sıkı denetim geliyor

17.03.2010 / 20:54:09

Tarım ve Köyişleri Bakanı Mehdi Eker, insan, çevre, gıda ve hayvan sağlığı konusunda risk taşıyan hiçbir biyolojik ürünün ithaline izin verilmeyeceğini bildirdi.

Yazı Boyutu:

Eker, TBMM Genel Kurulunda görüşülmeye başlanan Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar (GDO) ve ürünlerine ilişkin düzenlemeleri de içeren Biyogüvenlik Kanunu Tasarısı hakkında bilgi verdi.

Dünyada son yıllarda biyoteknoloji alanında önemli gelişmeler yaşandığına dikkati çeken Eker, bazı tarımsal ürünlerin genetiğine yapılan müdahaleyle verimini artırma veya hastalıklara olan direncini artırmaya yönelik çalışmalar yapıldığını anımsattı.

Tarım, gıda ve yem kanunlarındaki yetkileri doğrultusunda hazırladıkları yönetmeliğin, Danıştay tarafından yürütmesinin durdurulduğunu, ancak daha sonra yaptıkları itirazın kabul edildiğini anlatan Eker, yönetmelikle GDO'lu ürünlere sıkı denetim getirdiklerini ve kontrol mekanizması oluşturduklarını kaydetti.

Tasarısıyla bilimsel ve teknolojik gelişmeler çerçevesinde, modern biyoteknoloji kullanılarak elde edilen genetik yapısı değiştirilmiş organizmalar ve ürünlerinden kaynaklanabilecek riskleri engellemek, insan, hayvan ve bitki sağlığı ile çevrenin ve biyolojik çeşitliliğin korunması, sürdürülebilirliğinin sağlanmasının amaçlandığını belirten Eker, yasaya paralel olarak ambalajlama, etiketleme, taşıma gibi 9 ayrı konuda yönetmelik bulunduğunu söyledi.

GDO ve ürünlerinin ithalatına ilişkin müracaatların bilimsel komiteler ile Biyogüvenlik Kurulu tarafından inceleneceğini kaydeden Eker, ''Bilimsel komiteden geçmemiş hiçbir ürünün kullanımına izin verilmeyecektir. GDO ve ürünlerinin Kurul kararına aykırı kullanması, kullandırılması yasaklanmaktadır. GDO ve ürünlerinin bu kanun hükümlerine aykırı kullananlara, işledikleri fiillere göre 5-10 yıl arası hapis ve para cezası verilebilecektir'' diye konuştu.

-SOSYO-EKONOMİK RİSK İHTİMALİ-

Yeryüzünde 134 milyon hektar alanda GDO ve ürünlerinin üretildiğini, AB üyesi 7 ülkede de belli şartlar altında üretildiğini kaydeden Eker, insan, çevre, bitki ve hayvan sağlığı konusunda herhangi bir risk ihtimali olması halinde bu ürünlerin, bilimsel komite ve Biyogüvenlik Kurulu tarafından reddedileceğini kaydetti.

Eker, ''Kanunla birlikte, modern ve teknolojik ürünlerin kullanımına, bilimsel risk ve sosyo-ekonomik değerlendirme sonuçları dikkate alınarak izin verilecek. İthal edilmesi talep edilen ürünlere, sosyo-ekonomik risk taşıma ihtimali olması halinde izin verilmeyecek. Karar verilmeden önce konu halkın bilgisine sunulacak, itirazlar dikkate alınarak karar verilecek. Risk taşıyan hiçbir biyolojik ürünün ithaline izin verilmeyecek. Zengin biyolojik çeşitliliğimizin korunması için genetiği değiştirilmiş bütün organizmaların üretimi yasaklanmaktadır'' diye konuştu.

GDO ve ürünlerine getirilecek etiketleme zorunluluğu ile tüketicilerin bilgilendirilerek, tercih hakkı sağlanacağını belirten Eker, Türkiye'ye ithal edilmek istenen GDO ve ürünlerinin soya, mısır, ayçiçeği, kanola gibi yağlı tohumlardan oluştuğunu kaydetti.

Eker, yağlı bitkilere olan ithal talebini azaltmak için verilen teşvikleri artırdıkların belirterek, soya maliyetinin yüzde 45'inin, ayçiçeğinin ise yüzde 39'unun devlet tarafından desteklendiğini bildirdi.

AK Parti Edirne Milletvekili Necdet Budak da tasarı üzerinde yaptığı konuşmada, genetik mühendisliğinin 1970'li yıllarda uygulamaya başlandığını belirterek, 25 ülkede GDO'lu bitki ekildiğini kaydetti.

GDO'nun tartışmalı bir teknoloji olduğunu belirten Budak, biyoteknoloji ve nanoteknolojinin her geçen gün gelişmekte olduğuna dikkati çekti.

Görüşülen tasarının GDO konusunda yapılan ilk yasal düzenleme olduğunu hatırlatan Budak, AB müktesebatına uyum kapsamında bu düzenlemenin 2010 yılında yapılmasının planlandığını, düzenleme yapmak için herhangi bir gecikmenin söz konusu olmadığını ifade etti.

Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalı (GDO) ürünler, bebek mamalarında ve ek gıdalarında kullanılamayacak.

TBMM Genel Kurulunda, Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar (GDO) ve ürünlerine ilişkin düzenlemeleri de içeren Biyogüvenlik Kanunu Tasarısının 1. Bölümü içinde yer alan 5 maddesi kabul edildi.

Tasarının 1. bölümünün görüşülmesi sırasında milletvekillerinin sorularını yanıtlayan Tarım ve Köyişleri Bakanı Mehdi Eker, GDO ile ilgili araştırma geliştirme faaliyetlerinin sürdüğünü ifade etti. Eker, Türkiye şartlarına uygun 6 soya çeşidinin geliştirilerek üretime başlandığını, üreticilerin en karlı ürünü tercih ettiğini söyledi.

Yağlı tohumların üretiminin sulu alanlarda mümkün olduğuna dikkati çeken Eker, sulanabilir alanların artırılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü, bu alanların artırılmasıyla Türkiye'nin kendine yeter ülke konumuna gelebileceğini kaydetti.

Eker, GDO ve ürünlerinin risk değerlendirilmesinin ardından ithalatına izin verildiğini, transgenetik ürünlerin üretimine ise izin verilmediğini bildirdi.

Sebze ve meyvelerde GDO'nun söz konusu olmadığını vurgulayan Eker, ''Televizyonlarda GDO ile haberler yayınlanırken sebze ve meyvelerin görüntüsü gösteriliyor. Bu çok yanlış. Türkiye'de şu ana kadar hiçbir şekilde trnasgenetik ürün üretilmemiş; meyve ve sebze ile bu konunun hiçbir ilgisi yok. Sebze ve meyvelerimiz, temiz, güvenlikli ve sağlıklı. Hiçbir şekilde GDO içermiyor'' diye konuştu.

CHP Muğla Milletvekili Gürol Ergin, ABD'de GDO'lu mısır üretimi hariç diğer ürünlerin üretilmesine izin verilmediğini, AB üyesi 20 ülkede de GDO ve ürünlerinin üretiminin yasak olduğunu anımsattı.

GDO'lu ürünlerin sağlık açısından riskli olduğunu savunan Ergin, GDO'lu ürünler nedeniyle alerjik hastalıkların söz konusu olabileceğini, kronik zehirlenmelerin görülebildiğini söyledi.

Ergin, GDO'lu ürünlerin fareler üzerinde denenmesinde, farelerin bağışıklık sisteminin zayıfladığını, yavrularının zayıf ve küçük olduğunun kanıtlandığına dikkati çekti.

Tasarının, GDO'lu ürünlerle ilgili sadece izin mekanizmasını düzenlediğini belirten Ergin, biyogüvenlik sisteminin oluşturulması gerektiğini söyledi.

-ÖNERGE-

Tasarının ''yasaklar''ı düzenleyen maddesi üzerinde, CHP Adana Milletvekili Nevin Gaye Erbatur ile AK Parti Trabzon Milletvekili Cevdet Erdöl ortak bir önerge verdi. Kabul edilen önergeyle, Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalı ürünlerin, bebek mamaları ve bebek formülleri, devam mamaları ve devam formülleri ile bebek ve küçük çocuk ek besinlerinde kullanılması yasak kapsamına alındı.

Erbatur, önerge üzerinde yaptığı konuşmada, GDO'lu ürünler konusunun kamuoyunda endişe kaynağı olduğunu belirterek, ''İnsanlar kendileri, yakınları, çocukları için GDO'lu ürün kullanmak istemiyor ve bu ürünler konusundaki belirsizliğin giderilmesini istiyor'' dedi.

GDO'lu ürünlerin bebek mamalarında kullanılması konusunda ne Türkiye ne de dünyada yeterli bilimsel araştırmanın yapıldığına işaret eden Erbatur, ne tür sonuçları olduğunun henüz bilinmediğini kaydetti. Erbatur, konuyla ilgili daha fazla araştırma yapılması gerektiğine dikkati çekerek, yapılan değişiklikle hem GDO'lu ürünlerin kullanılması ortadan kaldırılırken hem de konuyla ilgili çeşitli araştırmaların yapılmasının mümkün olabileceğini söyledi.

Başkanvekili Güldal Mumcu, Tasarının 5. maddesinin kabul edilmesinin ardından çalışma süresinin dolduğunu belirterek birleşimi yarın saat 13.00'te toplanmak üzere kapattı.

Ermenistan, Erdoğan'ın sözlerine kızgın

Cindoruk: Beni bu işe Demirel itti