İlk Cumhurbaşkanlığı Köşkü açılıyor

  • Giriş : 18.04.2007 / 00:00:00

Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı yıllarında 4 bin 500 liraya aldığı, önemli kararlara mekân olan Atatürk Evi (Müze Köşk), yarın yeniden halka açılacak

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel döneminde restore edilmesi kararlaştırılıp Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in talimatıyla restore edilen Atatürk Evi (Müze Köşk), yarın yeniden halkın ziyaretine açılacak. Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı yıllarında 4 bin 500 liraya aldığı, önemli kararlara mekân olan evin ilk ziyaretçileri TBMM ve hükümet üyeleriyle gazeteciler olacak.
Atatürk'ün Ankara'ya geldiği yıllarda oturduğu, Kurtuluş Savaşı'nın önemli kararlarını verdiği Bulgurzade Tevfik Efendi'nin bağ evi, satın alındıktan sonra Atatürk'ün evliliğine de tanıklık etti. Mimar Vedat (Tek) Bey'in restore etmesiyle birlikte bu eve taşınan Gazi-Latife Hanım çifti, evlilik yıkılıncaya kadar burada oturdu.

'Nutuk' burada yazıldı
Atatürk, Cumhurbaşkanı olduktan sonra da burada oturdu ve ev, 1932'ye kadar Cumhurbaşkanlığı Köşkü olarak hizmet verdi. 1876'da yapıldığı tahmin edilen, 1924 ve 1926'da iki kez onarım gören Atatürk Evi, 1986'da müze olarak açılmıştı. Atatürk'ün yaşamı boyunca en uzun süreli ikametgâhı olan Müze Köşk'ün bir özelliği de Atatürk'ün Cumhuriyet'in kurulması dahil tüm devrimlerini planladığı, yerli-yabancı pek çok konuk ağırladığı, 'Büyük Nutuk'u kaleme aldığı yer olması.
Atatürk Evi'nde, müze olarak kullanılmaya başlandığı 1986 yılından sonra kimi küçük onarımlar yapılmasına rağmen, binanın 100 yıla yaklaşan yaşı ve ziyaretlerin yarattığı yıpranmalar, onarımı zorunlu kıldı. Cumhurbaşkanı Sezer, Müze Köşk'ün onarılması için talimat verdi. Sonuçta, uzun yıllardır vatandaşın ziyaretine kapalı olan Atatürk Evi, yarın halkın hizmetine yeniden açılıyor.

Üç kapsamlı kitap hazır
2000'de başlatılan çalışmaları sonuçlandıran Cumhurbaşkanlığı, ayrıca Atatürk'ün 125. doğum yıldönümü anısına 'Atatürk Arşivi Projesi' kapsamında, 'Atatürk Terekesi', 'Atatürk'ün Kitaplığı' ve 'Atatürk'ten Kültürel Miras Çankaya Köşkü Halıları' adlı üç kitap hazırladı. Kitaplar Atatürk'ün nasıl yaşadığını, hangi araçları kullandığını, bunların günümüzde nerede olduğunu merak edenlere önemli bilgiler sunuyor.
'Atatürk'ün Terekesi' kitabındaki bilgiye göre, ölümünün hemen ardından kendisinden geriye kalan özel anı ve fotoğraflarıyla giysileri dahil tüm malvarlığı, Ankara Sulh Hukuk Hâkimliği tarafından kayıt altına alındı. Saptanan tüm eşya, dünyada eşine rastlanmayacak bir yaklaşımla kardeşi Makbule Hanım dahil herhangi bir mirasçısına bırakılmadığı için doğrudan halka ve devlete kaldı. Kitap hazırlanırken tereke dosyasında uzun yıllarda ortaya çıkan karmaşa ve belge çoğaltılması kaynaklı sorunlar giderilerek kayıtlar tam 10 listeye dönüştürüldü.

Tutarsızlıklar giderildi
Terekede yer alan eşya, ilk kez 1960'ta 6195 sayılı yasa gereği demirbaş kayıtlarına alındı. Bu kayıtların yapıldığı günden önce Anıtkabir'e gönderilmek, satış, devir veya imha biçiminde telkin edilmek, Atatürk'ün manevi çocuklarına verilmek, çeşitli kurumlara dağıtılmak yoluyla Cumhurbaşkanlığı'ndan çıkan eşyayla bugünkü durumu saptanamayan 7 bin 482 parça eşya demirbaş defterlerine kaydedilmedi. Tereke listelerindeki eşyanın kimilerinde demirbaş defterleri kayıtlarına göre farklılık saptandı. Ancak bu çalışmada tutarsızlıklar giderildi.
Tüm belgeler, tereke sıra sayısı, demirbaş sayısı, konusal dağılımı, kullanım yerlerine göre dağılımı, her bir eşyanın geçirdiği süreçler biçiminde kümelendirildi. 24 bin 74 parçalık eşyanın tümü bilgisayara yüklendi. Tereke eşyasının çeşitli başlıklar altında bugünkü durumları ortaya konularak 68 yıl sonra denetimi de yapılmış oldu.
'Atatürk'ün Kitaplığı' adlı eser, Atatürk'ün okuduğu ve yazdığı kitaplara ilişkin bibliyografik bilgilerin yanında, onun öldüğü tarihte kitaplığındaki eserler ve günümüzde nerede olduklarına dair araştırma niteliği taşıyor. Kitapta, Ata'nın kitaplığında 7 bin 338 parça eser saptandığı kaydedildi.
4 bin 991 kareden oluşan 'Atatürk Fotoğrafları' adlı DVD'de ise Atatürk'ün Manastır Askeri İdadisi'nde öğrenim gördüğü yıllardan başlayarak, aramızdan ayrılmasına kadar geçen süreçte yaşamından kesitler sunan fotoğraflar bir araya getirildi. 'Atatürk'ten Kültürel Miras Çankaya Köşkü Halıları'ndaysa Atatürk döneminde eski ve yeni Cumhurbaşkanlığı köşklerinde kullanılan halıların desen örnekleri, üretildikleri yöreler ve tanıtıcı bilgileri fotoğraflarla sunuluyor.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious