Irak’ta kaç Amerikan askeri öldü?

  • Giriş : 06.11.2006 / 00:00:00
  • Güncelleme : 31.08.2016 / 02:23:01

Resmi verilere göre Irak’ta 2790 askeri öldü. Ama birçok kaynak bu rakamın çok daha yüksek olduğunu savunuyor.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Bir yandan siyasetle ve kamuoyuyla bağlantılı olduğu için, diğer yandan da Irak’taki Amerikan askerlerinin maneviyatıyla ve donanımıyla bağlantılı olduğu için, rakamların büyüklüğünün Amerikan kamuoyunda bırakacağı etki ve bu etkinin Amerikan siyasetine ve Amerikan Yönetimi’nin yönelimlerine yansımaları olacağı için, gerek Amerikalılar tarafından, gerekse Iraklılar veya müttefik güçler tarafından Irak’ta ölen Amerikalı asker sayısıyla ilgili verilen rakamlar uzun süredir büyük bir gürültüye ve tartışmaya neden olmaktadır.

Irak’ta ölen Amerikalı asker sayısını konu aldığımız bu yazıda, ABD ordusunun, direniş gruplarının, bağımsız kaynakların ve Arap sitelerinin yayımladıkları çeşitli rakamları inceleyerek ve yorumlayarak Irak’ta ölen Amerikalı asker sayısının gerçekte ne kadar olduğunu tespit etmeye çalışacağız.

Amerikalıların açıkladığı rakamlar

2006 yılı Eylül ayında, Irak’taki Amerikan işgal askerlerinin iki yıl içerisindeki en yüksek ölü ve yaralı oranına ulaştığı görüldü. Amerikan Savunma Bakanlığı Pentagon’un rakamlarına göre, Eylül 2006’da ölü sayısı 70’e, yaralı sayısıysa 776’ya ulaştı. "Global Security" sitesinin tahminlerine göre ise, Eylül 2006’da yaralanan Amerikalı asker sayısı 900’e ulaştı. Pentagon’un yayınladığı bildirilere göre, bu ölü ve yaralı sayısı oranı, 2004 yılı Kasım ayında Felluce’yi ele geçirmek üzere gerçekleştirdiği saldırıdan beri Amerikan işgal güçlerinin karşılaşmadığı bir orandı. O ayda yaralanan Amerikalı asker sayısı 1429’a, ölü sayısı da 140’a ulaşmıştı. Fakat Ekim ayı, sürpriz bir şekilde çok daha çetin geçti. Ekim ayı, 2003 yılından beri Irak’ta bulunan Amerikan güçlerinin karşılaştığı en kanlı ve en kötü ay olmuştu. Ekim 2006’nın başından 23.10.2006 tarihine kadarki sürede ölen asker sayısı, Amerikan resmi rakamlarına göre 86’ya ulaşmış ve 2006 yılının başından beri verilen toplam kayıp 620, işgalin gerçekleştiği 2003 yılından beri verilen toplam kayıp ise 2790 olmuştu. Bu rakamlar ne kadar yüksek olursa olsun, Arap ve yabancı bir çok gözlemciye göre, Batılı izleme ve araştırma merkezlerine göre ve hatta haber sitelerine göre gerçeği yansıtmıyordu.

Bağımsız yabancı kaynakların tahminleri

Irak’taki yaralı ve ölü Amerikan askeri sayısını takip eden ve bunu sitenin görünen bir yerinde yayınlayan ve düzenli şekilde yenileyen TBRNews sitesine göre, Irak’ta ölen Amerikan askeri sayısı 15 bini ve yaralı asker sayısı ise 27 bini aştı. Site, 23.10.2006’da, "Cumhuriyetçilerin Savaşı: Teşekkürler George!" (The Republican’s War: Thank you, George!) başlığıyla bir makale yayınladı. Makalede, 19.10.2006’ya kadar ölen asker sayısı veriliyor ve şöyle deniyor: "Halihazırda ölen Amerikan askeri sayısı gerçekte 15 bin ve yükselmeye devam etmekte. Yaralı sayısı ise 27 bine ulaştı ve tabii ki o da yükselmeye devam ediyor."

Makalede ayrıca, Irak İslam Ordusu ve diğer bazı grupların 10/11.10.2006’da gerçekleştirdikleri ve Bağdat’ın güneyindeki Amerikan Falcon Üssü’nün büyük ölçüde yıkılmasına yol açan saldırıya işaret ediliyor. Bu saldırıda, ilk resmi verilere göre 300 ölü ve yaralı vardı ve bunlar kaydedilmemişti. Amerikan raporları, yaklaşık 5 bin Amerikan askerinin olduğu bilinen üste, 100’den fazla askerin olmadığını söylemişti!!

Brian Harring’in aynı sitede yayınlanan makalesine göre, Amerikan Savunma Bakanlığı’nın Irak’ta ölen askerlerin büyük çoğunluğunu bildirmediğine inanmak için çok güçlü nedenler var. Harring daha sonra, "Dover" Hava Üssü’ne nakledilen Amerikan askerlerini taşıyan askeri birliğin özel kargo listesini ele geçirmeyi başardığını ve listede, nakledilen asker sayısının ilan edilen resmi rakamların çok üzerinde olduğunun görüldüğünü söylüyor. İstihbarat ve askeri alanlarda muhabirlik ve yorumculuk yapan yazar ayrıca, Amerikan Savunma Bakanlığı’nın yayınladığı ve kısa süre sonra geri çektiği resmi bir belgenin elinde olduğunu ve belgenin, Mart 2003’ten Temmuz 2006’ya kadarki sürede Irak’ta ölen Amerikalı asker sayısının 10 bine ulaştığına işaret ettiğini belirtiyor.

Harring, resmi kaynakların açıkladığı rakamları gözönüne alarak şu sonuca ulaşıyor: 25 bin yaralıya ek olarak 15 bin ağır yaralı varsa, resmi istatistiklerce 3 bin civarında olduğu söylenen ölü sayısı, çok düşük bir rakam olduğu için kesinlikle gerçeği yansıtmıyor. Olay bununla da kalmıyor, rapora göre, 5500 Amerikan askerinin İrlanda, Kanada ve bazı Avrupa ülkelerine kaçmasına kadar varıyor.

"Trebor Chram", 11.10.2006’da yayınlanan "Irak’ta ölen Amerikalıların sayısı gerçekten kaç?" başlıklı makalesinde şöyle diyor: "Amerikan Yönetimi, Pentagon’un yayınladığı çok düşük rakamlarla ilgili hiç şüphesiz yalan söylüyor." Sonra, Irak’taki Amerikan askerleri arasında hayatını kaybedenlerin sayısının 10 binden fazla olduğunu bildiren bazı raporlar okuduğunu, özellikle de, Amerikalı Eski Muharipler Derneği’nin son günlerde açıkladığı resmi belge gözönünde bulundurulduğunda bu rakamların kendisi için büyük oranda güvenilir olduğunu belirtiyor. Amerikalı Eski Muharipler Derneği’nin açıkladığı resmi belgede, Vietnam Savaşı’nda ölen asker sayısının o günlerde kamuoyuna ilan edilenden yaklaşık 20 bin kadar daha fazla olduğu ifade ediliyor. Amerikan resmi rakamları, Vietman’da 58.182 askerin öldüğünü söylemişti. Oysa bu belgeye göre, gerçekte ölü sayısı 78 binden daha fazlaydı.

Irak’taki direniş gruplarının açıkladığı rakamlar

Irak’taki direniş ve cihad gruplarının, gerçekleştirdikleri operasyonları ve Amerikan işgalinin verdiği asker ve mühimmat kaybını büyük oranda gözlemleme imkanına sahip oldukları bilinen bir şey. Fakat burada, grupların ve açıklamaların çokluğu rakamlarda soruna yol açıyor. Bağımsız bir şekilde operasyon gerçekleştiren gruplar var ki, bu da her grubun kendine has eylemi sonucu ortaya çıkan verileri toplamayı zorlaştırıyor. Bununla birlikte, her grubun açıkladığı rakamlara bakarak veya çeşitli grupların toplam verilerinden yola çıkarak bu grupların düşmana verdirdiği kaybı tahmin etmek mümkün olabilir.

Irak İslam Ordusu, bu grupların en belirginlerinden biri kabul edilmektedir. Bu grup, düzenli ve disiplinli, operasyonlarını iyice hesaplayan ve istatistiklerini hassas bir şekilde tutan bir grup. Operasyonlarını düzenli bir şekilde sürdürdü ve yine düzenli bir şekilde diğer gruplar gibi gerçekleştirdiği en belirgin eylemlerle ilgili filmler yayınlıyor. Irak İslam Ordusu Merkezi Medya Heyeti’nin çıkardığı elektronik dergi El-Fursan’da yayınlanan röportajda, Irak İslam Ordusu komutanı Eylül 2006’da şöyle diyor: "Binlerce yaralının yanında binlerce de asker öldürdük. İstatistiklerimize göre, savaşın başından şimdiye kadar öldürülen toplam Amerikalı düşman sayısı 25 bini geçti ve onbinlerce asker de yaralandı."

Bu rakam (25 bin ölü), Rus askeri uzmanlarından birinin tahminlerine de yakın. Rus uzman, kendisiyle yapılan bir söyleşide, Irak’ta öldürülen Amerikan askerinin gerçek sayısının daima, Pentogan’dan açıklanan resmi rakamların onla çarpılmış haline eşit olduğunu söylemişti.

Arapça haber sitelerinin verdiği rakamlar

Gerçek şu ki, "El-Muhtasar" sitesi, bildiğimiz ve takip edebildiğimiz kadarıyla işgalden bu yana Irak’ta öldürülen Amerikalı asker sayısını gösteren özel bir sayaç yayınlayan tek Arapça site. Bu sayaç, haber kaynaklarının Amerikalıların Irak’taki kaybıyla ilgili verdikleri rakamlara binaen günlük olarak yenilenir. Sayaçta iki şık var: Birinci şık, üst hanede ve günlük ölen Amerikan askeri sayısını veriyor. İkinci şık ise, Bush’un Irak’taki savaşın sona erdiğini ilan ettiği Mart 2003’ten beri ölen toplam Amerikan askeri sayısını veriyor.

Sitenin sayacı, 23.10.2006 Pazartesi günü ölen toplam Amerikan askeri sayısını 33.693 olarak göstermişti. Bu, aynı gün Amerikan resmi kuruluşlarının 2790’a ulaştığını ilan ettiği sayının yaklaşık 12 katıydı.

Siteye gönderdiğimiz bir e-maille, yayınladıkları rakamları belirlerken dayandıkları kaynakları sorduk. Site yetkililerinden gelen cevapta, haber kaynaklarından gelen bilgilerin birlikte değerlendirilmesiyle ortaya çıkan rakama itimat ettiklerini söylediler. Bu haber kaynaklarının başında da, İslammemo (Müfekkiratu’l İslam) sitesi geliyordu. (Bu site bildiğiniz gibi, Muhammed Ebu Nasr’ın sitesi ve İngilizce Jihadunspun sitesiyle birlikte Amerikan Dışişleri Bakanlığı’nın aleyhinde bildiriler yayınladığı ve kapatılmasını istediği üç siteden biridir.) Daha sonra ise, haber ajansları, Irak siteleri ve El-Cezire’nin haber sitesi geliyordu.

Site yetkilileri ayrıca, sayacın işgalin başlangıcından üç ay sonra çalışmaya başladığını ve daha sonra o dönemi gözden geçirerek o dönemde ölenleri de sayaca ilave ettiklerini bildirdi.

Bütün bu rakamlardan hangisi gerçek?

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious