İran'dan Ermenistan'a doğalgaz hattı

  • Giriş : 17.03.2007 / 00:00:00

Pazartesi günü gerçekleşecek açılış töreninden sonra İran Ermenistan'a doğalgaz sevkiyatına başlayacak.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


İran Cumhurbaşkanı Mahmut Ahmedinecat ve Ermenistan Cumhurbaşkanı Rober Koçaryan'ın katılımı ile pazartesi günü gerçekleşecek açılış töreninden sonra İran Ermenistan'a doğalgaz sevkiyatına başlayacak.

Ermenistan Cumhurbaşkanlığı sözcüsü Victor Soghomonian açılış törenine iki liderin de katılacağını söyledi. 141 km uzunluğundaki doğalgaz boru hattının inşasına 2004 yılında başlanılmıştı. Tahran'dan günde 1,5 milyon metreküp doğalgaz almayı planlayan Erivan 20 yıl içinde toplam 36 milyar metreküp doğalgaz satın alacak. Kajaran'dan Ararat'a uzanacak projenin ikinci aşaması ile ilgili inşaat çalışmaları devam ediyor. Toplam proje maliyeti 200-250 milyon dolar arasında olması tahmin ediliyor.

Tahran tarafından inşa edilen doğal gaz boru hattının işletmeciliğinde Rus Gazprom ve RAO UES enerji firmaları ile Erivan yer alıyor. Tahran ve Erivan arasında ilk doğalgaz boru hattı ile ilgili anlaşma 1992 yılında imzalanmıştı. Moskova'nın karşı çıkması üzerine beklemede kalan proje Erivan'ın ikna çabalarından sonra 2004 yılında uygulamaya konabildi. Başlangıçta iki ülkenin de kendi topraklarında olan kısmın inşasını üstlenmelerini öngören anlaşma Erivan'ın kendi topraklarında kalan kısmı yapamayacağını bildirmesi üzerine Tahran 30 milyon dolar kredi sağlayarak Ermenistan kısmında kalan kısmın inşasını da üstlenmişti.

Erivan Gürcistan, Ukrayna ve Avrupa pazarlarına İran doğalgazını pazarlayabileceği transit ülke olmak için çaba sarfetse de Moskova buna itiraz ediyor. Anlaşmanın imzalanma aşamasından Moskova'dan olumlu cevap alamayan Koçaryan boru çapını 1400 mm'den 700 mm'ye düşürmek zorunda kalmıştı. Böylece İran doğalgazını üçüncü ülke pazarlarına satabilme imkanından mahrum kalan Erivan kendi ülkesine ulaşan doğalgazı da elektrik üretiminde kullanabilecek. Rusya'nın eski Sovyet ülkelerine verdiği doğalgaz fiyatlarını artırma girişiminde Ermenistan Enerji Bakanı Armen Movsiyan İran doğalgazının Rus doğalgazının alternatifi olabileceğini açıklamıştı.

Tüm girişimlere rağmen İran da Ermenistan üzerinden Avrupa ülkelerine ulaşma konusunda istekli. İran Ekonomi ve Maliye Bakanı Davud Caferi, İran'ın yapılmakta olan İran-Ermenistan doğalgazına ek bir kolun yapılmasıyla ilgilendiklerini söylemişti. Ek projeler İran doğalgazını Erivan üzerinden Avrupa'ya satma girişimi olarak değerlendiriliyor. ABD de Tahran ve Erivan arasında gelişen enerji işbirliğinden rahatsız.

Ermenistan'ın Azerbaycan topraklarında devam eden işgali nedeni ile Türkiye-Gürcistan-Azerbaycan arasında gelişen bölgesel ilişkilerin dışında tutulduğu ve İran'ın nükleer enerji programı nedeni ile yeni yaptırımların görüşüldüğü bir tarihte iki ülke işbirliği geliştiriyor. Erivan ve Tahran boru hattından sonra gümrüklerde bir kısım kolaylıkların sağlanması ve iki ülke arasında otoyol inşaatı gibi yeni projeleri de değerlendiriyor.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious