İşgal sonrası Irak'ta kaç kişi öldü?

  • Giriş : 13.01.2007 / 00:00:00

ABD’nin Boston şehrinde Irak savaşını protesto eden bir gösteride Alicia Casilio adlı Amerikan kızı Iraklı bir kadın gibi giyindi ve ölü sayısını yüzüne yazdı.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


İşgal sonrası Irak’ın can kaybıyla alakalı tartışma, Baltimore’daki John Hopkins Üniversitesi’nin Halk Sağlığı Biriminden Gilbert Burchams ‘ın araştırmasından sonra daha da arttı.

2006 ekiminde açıklanan araştırma sonuçlarına göre işgalin başladığı 2003 Mart’ından 2006’ın Temmuzuna kadarki 3 yıl 3 aylık dönemde 654,965 kişi işgal yüzünden canından oldu.

Kimisi rakamı abartılı buldu, kimisi Irak’daki felaketi açık seçik ortaya koyduğu için doğruladı.

650.000 kişi Irak nüfusunun yüzde 2.5 i demek oluyor. İngiltere’deki savaş karşıtı bir kuruluş olan Irak Body Count ise yaptığı araştırmada 48,000 sonucuna ulaşıyor. Ki bu sefer de sayının az tespit edildiği düşünülebilir.

Araştırmaların başarısız yapıldığı ,yahut politik bakış açılarıyla şekillendiği yönünde 2 ayrı eleştiri yapılıyor.

Iraklıların kuruluşu Irakiyyun göreyse can kaybı 128.000 dolayında. Fakat Irakıyyun’un rakamı Mart 2003 ile Temmuz 2005 arasını kaplıyor, son bir senenin hesabı yapılmamış.

J.Hopkins’den Burchams’ın hesabı şu metotla yapılmış: 50 nokta seçilmiş, ve bu elli ayrı noktada toplam 13.000 kişi ile görüşerek, kayıplarının sayısını almış. Daha sonra bu sayı genel nüfusa oranlanmış ve 650.000 sayısı ortaya çıkmış.

İngiltere’deki King College’ın eleştirisini dayandırdığı nokta , farklı bölgelerde ve eyaletlerde çatışmaların sayısının büyük farklar gösterdiğidir.

Yani bu seçilmiş 50 nokta çatışmaların az veya çok olduğu bölgelerden dengeli sayıda örnekler barındırıyor mu?

İsveçli Karolinska Enstitüsü ise rakamın aslında daha fazla olabileceğini ima ediyor,fakat konuyla alakalı bir detay veya ispat sunmuyor.

Belçika’daki Katolik Lauvain üniversitesi ise araştırmanın metotlarından ,tüm ölümlerim yüzde 90 ‘ının işgal sebebiyle olacağı öngörüsüyle hesap yapılmasına itiraz ediyor.

Sonbahardan beridir yapılan eleştirilere , John Hopkins Halk Sağlığı’nın dergisi Lancet’de cevabi bir makale yayınlandı. Maklenin can alıcı cümlesiyse şüphesiz şuydu: “İnsanlar İngiliz-Amerikan kuvvetlerinin Irak’ı işgalinin nüfusun yüzde 2.5’ inin hayatını malolduğuna inanmak istemiyor, bu rakamı çok buluyor.

İnsanlar felaketin bu kadar büyük olmadığını düşünmek isteseler de , rakamın doğruluğuna kani olsalar da yapıp ettiklerinde ne fark ediyor?”

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious