Kızamıktan aşı ile korunun

  • Giriş : 17.11.2006 / 00:00:00

Kızamıktan korunmanın en iyi yolu 'aşı'dan geçiyor.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Kızamık her yaşta görülebilmekle beraber çocukluk çağının en sık görülen ve tehlikeli bulaşıcı hastalıklarından biridir. Kızamıklı hastaların boğazında bulunan virüs yakın temas, ortak eşya kullanımı veya damlacık yoluyla yayılarak bulaşma olur. Kızamık; virüs bulaştıktan 10-12 günlük bir kuluçka döneminden sonra, yüksek ateş, baş ağrısı, bulantı, öksürük, gözlerde kızarıklık ve nezle haliyle beraber halsizlik ve kırgınlıkla başlar. Arkasından alın ve enseden başlayarak tüm vücutta tipik deri döküntüleri ortaya çıkar. Normal seyirde döküntüden üç gün sonra ateşi düşen hastanın döküntüleri de solmaya başlar. Ardından deride pullanma ve dökülmeyle hastalık iyileşir.

***
KIZAMIK BAŞKA HASTALIKLARI TETİKLER Mİ?

Ateşin ve diğer belirtilerin olması başka hastalıkları da akla getirmelidir. Kızamık hastalarında; ishal, kulak iltihabı, sinüzit, bronşit, zatürree, ensefalit gibi başka hastalıkların biri veya birden fazlası yüzde 30 gibi yüksek oranda ortaya çıkmaktadır.

Kızamığın geç dönem komplikasyonu olarak bilinen SSPE (Subakut Sklerozan Pan Ensefalit) vahşi virüs enfeksiyonunun yol açtığı nadir fakat kronik ve ölümcül bir durumdur. Kızamık ölümleri en çok solunum yolu komplikasyonları (zatürre) sebebiyle olmaktadır. Yetersiz beslenen, bünyesi zayıf, immün yetmezlikli, steroid tedavisi alan vb. çocuklarda komplikasyon ve ölüm riski daha fazladır. Dünya Sağlık Örgütü raporlarına göre kızamıktan ölüm hızı yüzde 3-6 arasında belirtilmektedir.

***
TEDAVİDE ANTİBİYOTUK KULLANILIR MI?

Kızamıkta antibiyotiklerin faydası yoktur. Yatak istirahatı, ateş düşürücüler, sulu ve yumuşak gıdalar, bol su önerilebilecek genel tedbirlerdir. Başka hastalıklara karşı ise antibiyotik uygulanabilir.

***

KIZAMIKTAN KORUNMANIN İMKANI VAR MI?

Bu derece ölümcül sonuçları olan bu hastalıktan korunmak için aşı çok önemlidir. Aşılanarak bağışıklık kazanmış kişilere kızamık bulaşmamaktadır. Bu kişiler kızamık virüsü taşıyıcısı da olmazlar. Dolayısı ile hem kendileri hem de toplum için risk teşkil etmezler. Her çocuk kızamığa karşı takvime uygun olarak aşılanmalıdır. İdeal aşı takvimi 9. ayda kızamık aşısı yaptırıp 15. ayda kızamıkçık ve kabakulak ile beraber kızamık aşısını (üçlü aşı) tekrar yaptırmaktır. Tek doz aşı % 65 koruyuculuk sağlarken, ikinci dozla bu oran % 98 gibi çok iyi bir koruma oranına ulaşmaktadır. Eğer tek doz kızamık aşısı yapılacaksa 12 ayda üçlü aşı şeklinde yapılması tavsiye edilmektedir. Aşılama oranı yetersiz kızamık veya salgın vakalar görülebilen bizim gibi ülkeler için ilköğretim başında aşı tekrarı, kızamık bulaşma riskinin arttığı bu dönemde çok isabetli bir uygulama olarak değerlendirilmektedir.

***
HASTAYLA TEMASTAN SONRA AŞI ETKİLİ OLUR MU?

Aşısız çocuğun kızamıklı hasta ile teması halinde 1-2 gün içinde aşı yapılırsa kızamıktan korunabilir. İki gün gecikme durumunda, temastan 6 gün sonraya kadar gama globülin tedavisi ile kızamık önlenebilmektedir.

***
NEDEN VAHŞİ VİRÜS YAYILIYOR?

Aşılamanın yetersiz toplumlarda kızamık vahşi virüsü tek tek veya salgın vakalarıyla toplum içinde dolaşarak hayatiyetini sürdürmektedir. Virüsün toplumda hastalık oluşturmaya devam etmesi aşıdan kaçan, ihmalkâr ve bilgisiz aileler vesilesiyle olmaktadır.

SSPE: Subakut Sklerozan Pan Ensefalit

Kızamığın, son yıllarda gündemden düşmeyen henüz kesin tedavisi olmayan kronik ölümcül komplikasyonu olarak tarif edilebilir. Bu komplikasyon öncelikle bilinmelidir ki aşıdan kaynaklanmıyor. Bilakis aşılanmamış çocuklarda ortaya çıkan vahşi kızamık virüsü enfeksiyonundan kaynaklanmaktadır. Beyin hücrelerine yerleşen vahşi virüs sessiz şekilde tahribatına devam etmekte ve uzun zaman sonra klinik belirtiler ortaya çıkmaktadır. Kızamığa karşı etkili ve yaygın aşılama yapılan ülkelerde bu komplikasyon görülmemekte, bizim gibi yetersiz aşılama yapılan ülkelerde ortaya çıkmaktadır.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious