Televizyon üreticileri: "İflas söz konusu değil"

Televizyon üreticileri:
  • Giriş : 30.12.2007 / 09:34:00

Televizyon üreticileri: "İflas söz konusu değil sadece Uzakdoğu ile rekabette zorlanıyoruz"

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Türkiye, son 15 yılda elektronikte yaptığı atılımla Avrupa'nın televizyon üretim merkezi haline geldi. Ancak, sektörde uygulanan yanlış politikalar ve yetersiz yatırım yüzünden, Avrupa pazarında Türk televizyon üreticilerinin pazar payı yüzde 65'lerden yüzde 30'lara kadar geriledi.

2005'te televizyon ihracatı 1,7 milyar dolarken, geçen yıl bu rakam 1,3 milyar dolara düştü. İhracatta gözlenen bu düşüş üzerine Profilo, Arçelik-Beko ve Vestel de toplam televizyon üretimini kıstı. Geçen yıl 18 milyon 283 bin adet olan üretim geçen yıl 11 milyon 600 bin olarak gerçekleşti. Ancak şirketler son dönemdeki gelişmelerden umutlu. Avrupa'da imalat yapan Uzakdoğulu firmaların, işçilik maliyetinin yüksekliği karşısında rotayı Türkiye'ye çevireceğini belirten Elektronik Cihazlar İmalatçılar Derneği Başkanı Maral Öztekin, "İşte o anda biz işçilik avantajını kullanacağız." diyor. Öztekin, firmaların iflasının söz konusu olmadığını, sadece rekabet sebebiyle sıkıntıya düştüklerini kaydediyor.

Son birkaç yıldır, beyaz eşya ihracatında artış kaydedilirken, elektrik-elektronik ihracatının önemli kısmını oluşturan televizyon ihracatında adet ve değer bazında düşüş gözleniyor. Geniş ekranlara küresel talep, 2001'den beri her yıl ikiye katlanarak artıyor. Avrupa'da 2006'da 16 milyon adet olan talebin 2011'de 36 milyona ulaşacağı tahmin ediliyor. Birçok Avrupa ülkesi, analog televizyon yayınlarını durdurma kararı aldı. Bu karar, yüksek çözünürlüklü sayısal LCD televizyona talebi de artırdı. Buna paralel olarak Güney Kore ve Japon firmaları Doğu Avrupa'yı, Batı'daki üretim üsleri olarak seçtiler. 2011-2012 yılına kadarki yatırımlarını bu talebi karşılayacak şekilde planlayarak sürdürmeye başladılar. Polonya, Slovakya, Macaristan ve Çek Cumhuriyeti, bir yandan doğrudan yardım ve vergi indirimlerini içeren yatırım teşvik paketleri sunarken, diğer yandan fabrikaların kurulacağı bölgelerin ulaşım dahil her türlü altyapısını AB fonlarından aldığı yardımlarla iyileştirdi. G. Kore ve Japon firmalarının hem LCD panel, hem de LCD televizyon üretimi için yatırım yapmalarını sağladı. TURKTRADE'nin ocak-kasım dönemine ilişkin ihracat değerlendirmesinde de konu masaya yatırıldı. Buna göre Orta ve Doğu Avrupa ülkelerinin Uzakdoğulu firmalara sunduğu paketler, Ar-Ge teşvikleri olmayıp, tamamıyla televizyon montajına yönelik teşviklerden oluşuyor. Bu uygulamalar Türkiye'deki televizyon sektörü açısından haksız rekabet oluşturacak boyutlara ulaştı. 40 binden fazla kişiyi istihdam eden elektronik sektöründeki üretim kapasitesini Avrupa'da artan talebe uygun olarak genişletmek ve LCD panel, üretiminin kapasitesini artırmak için devletin sektörle ortak strateji ve program çerçevesinde hareket etmesi gerekiyor. Raporda, "Türkiye televizyon sektörü, Avrupa pazarında Doğu Avrupa'daki yeni rakiplerine karşı başarılı olmak için uygun devlet yardımlarına ihtiyaç duymaktadır." denildi. Zorlu Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Nazif Zorlu, o dönemde 1 milyar dolarlık LCD panel yatırımı için devletten teşvik istemiş; ancak talebine karşılık bulamamıştı. Geçen yılın ocak-kasım döneminde dış pazarlar için 13 milyon 27 bin televizyon üretilirken, bu yılın aynı döneminde rakam 9 milyon 652 bine geriledi. Geçen yıl ocak-kasım döneminde içeride satılmak üzere 12 milyon 565 tüplü Tv imal edildi. 2007'nin aynı döneminde üretim 7 milyon 465 bine çekildi. 2006'nın 11 aylık döneminde 3 milyon 18 bin adet olan iç pazara yönelik LCD ve plazma TV üretimi ise 4 milyon 175 bin adede çıktı.

Elektronik Cihazlar İmalatçılar Derneği Başkanı Öztekin, gerilemenin en büyük sebebi olarak gösterilen panel üretimi için en az 7 milyar dolarlık bir yatırım gerektiğine dikkat çekerek, bunu firmaların tek başına yapmasının mümkün olmadığını, kâr marjlarının el vermediğini ifade ediyor. "Devletin katkıda bulunması çok önemli. Çünkü bu tesisler şirket ve devletle müştereken kurulacak bir yatırım haline geldi. Uzakdoğulu firmalar devletten her türlü desteği görüyor. Orada konu milli bir dava olarak ele alınıyor. Firmalar da rekabette bu desteği kullanıyor." diyor. Profilo, Beko ve Vestel'in kendi imkânları nispetinde biriktirdikleri kârlar yatırıma dönüşüyor; ancak yeterli destek olmadığı için panel tesisi gecikiyor. Bugün üç firmanın araştırma-geliştirme yatırımı 500 milyon dolar. Sektörün, Avrupa'da verilen Ar-Ge teşviğine ihtiyaç duyduğunu kaydeden Öztekin, bunun üreticinin cebine para koymak anlamına gelmediğini vurguluyor. Dernek başkanı, çeşitli vergi muafiyetlerinin de teşvik anlamına geldiğini, TÜBİTAK'ın Ar-Ge teşviklerini, üretici firmalara verebileceğini ifade ediyor.

Başbakan 'ilgilenin' emri verdi

Pazardaki hakimiyeti kaybetme endişesi üretici firmaları kara kara düşündürürken, Başbakan Tayyip Erdoğan'ın talimatıyla Sanayi ve Maliye bakanlıkları duruma el koydu. Üreticilerle bir araya gelen bakanlar, yeni çözüm arayışlarına girdi. Hükümet yetkililerinin çok aktif davrandığını belirten Vestel'in İcra Kurulu Başkanı Ömer Yüngül, "Devlet bize sahip çıktı. Yetkililer sürekli bizimle temas halindeler. 'Ne yapabiliriz, ne edebiliriz?' diye fikir alışverişi yapıyorlar." diyor. Yüngül, yetkililerin çok hızlı davrandığını vurgulayarak, "Son 15-20 yıla baktığımızda en hızlı, en yakın temas oldu diyebilirim." ifadelerini kullanıyor. 'Bu iş bitti' şeklindeki söylemlere katılmayan Yüngül, köklü bir yatırım yapılması halinde yatırımların Türkiye'ye döneceğini ifade ediyor.

Profilo, mahkemeden borçları için süre istedi

Türk elektronik firmalarında gözlenen düşüş, Avrupa'nın 3'üncü büyük TV üreticisi Profilo Telra'nın iflasın eşiğine geldiği haberleriyle gündeme taşındı. Basında yer alan haberlerde, Profilo Telra'nın 373 milyon YTL borçla nakit sıkıntısına girdiği belirtilirken, şirketin borcuna karşılık tüm mal varlığının 366 milyon yeni lira olduğunu, aktif-pasif dengesinin 7,6 milyon YTL borç lehine dönüştüğünü mahkemeye bildirerek iflas erteleme istediği vurgulandı. Haberlere göre, şirketin Yönetim Kurulu Başkanı Jak Kamhi ile Yönetim Kurulu üyeleri Göksen Körezlioğlu, İsmet Karaali ve Kadir Nurcan Esmer, 3 Aralık'ta yaptıkları toplantıda, icra baskısından kurtulmak için mahkemeye başvurma kararı aldı. Şirket, İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi'ne başvurarak İcra İflas Kanunu'nun 179'uncu maddesinden faydalanmak istediğini ve şirket hakkında verilecek iflas kararlarının 1 yıl süreyle ertelenmesini talep etti. Şirket, mahkemeye iyileştirme projesi de sunarak nakit sıkıntısı çektiğini; ancak borçlarını ödemeye gücü bulunduğunu, bunun için zamana ihtiyacı olduğunu belirtti. Şirketin durumunu değerlendiren Elektronik Cihazlar İmalatçılar Derneği Başkanı Maral Öztekin, "Profilo'nun durumu düzeldi. Artık kâr ederek üretim yapmaya başladı. Şirketin sıkıntısı, alacaklıların sabırsızlanarak paralarını istemesi. Yoksa Profilo iflas ediyor diye bir durum söz konusu değil. Şirketin sıkıntıya düşme sebebi rekabetti." dedi.

Beko, 174 milyon yeni lira sermaye artırıyor

Beko Elektronik AŞ, tamamı nakit olarak karşılanmak üzere 174 milyon YTL tutarında sermaye artırımına gidecek. Şirket, sermaye artırımı dolayısıyla ihraç edeceği hisse senetlerinin kayda alınması için Sermaye Piyasası Kurulu'na başvurdu. Şirket daha önce de İstanbul Beylikdüzü'nde faaliyet gösteren fabrikasını satışa çıkarma kararı almıştı. Söz konusu gelişme gazete ilanlarıyla ilgililere duyurulmuştu. Açık ve kapalı alan olmak üzere iki parsel halinde satışa çıkacak menkul için belirlenen açılış bedeli toplam 360 milyon dolar. Yaklaşık 30 yıldır önemli başarılara imza atan, yılda 8 milyon televizyon, 500 bin adet LCD ve 100 bin adet plazma televizyon üretme kapasitesine ulaşan Beko fabrikası 2000'li yıllara gelindiğinde küresel rekabet dolayısıyla Koç Grubu'nu zora sokmaya başladı. Grup, bu gelişmenin ardından Rusya'ya 90 milyon Euro değerinde 'Beko Elektronik LLC Televizyon Üretim Tesisleri'ni açtı. Kısa süre sonra Kasım 2006'da bin 387 kişinin işine son veren Beko, yaklaşık bir ay sonra Beylikdüzü'ndeki 30 senelik fabrikasını kapatma kararı aldı.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious