Türkiye Suriye altın dönemini yaşıyor

  • Giriş : 18.11.2006 / 00:00:00

Terör örgütü PKK'nın elebaşısı Abdullah Öcalan sebebiyle savaşın eşiğinden dönen Türkiye ve Suriye arasındaki ikili ilişkiler birçok ülkeye örnek olacak şekilde hızla gelişiyor.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in Hafız Esad'ın cenaze törenine katılması jestine karşılık iktidarı devralan oğul Beşşar Esad, ilk olarak Türkiye ile olan ilişkilerini geliştirme yoluna girdi.

Babasının ölümünün ardından Temmuz 2000 tarihinde iktidarı devralan 35 yaşındaki genç Devlet Başkanı Beşşar Esad, babası döneminde yumuşayan Türkiye Suriye arasındaki ilişkilere farklı bir boyut kazandırarak Yardımcısı Haddam'ı Türkiye'ye gönderdi. Haddam, iki günlük ziyareti sırasında Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'e Esad'ın iyi niyet mesajını iletirken, ilişkilerin siyasi, ekonomik, askeri ve kültürel alanlarda arttırılması konusunda kararlı olduklarını bildirdi. Ziyaretini başarılı ve verimli olarak değerlendiren Haddam, Sezer'in Esad'ı Türkiye'ye davet ettiğini açıkladı.

Sezer'in davetine icabet eden Beşşar Esad eşi Esma Esad ile Türkiye'yi 46 yıl aradan sonra ziyaret eden ilk Suriye Devlet Başkanı oldu. Karşılıklı en üst ziyaretlere mukabil Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, beraberindeki bir heyet ile Suriye'ye resmi ziyarette bulundu. Siyasi arenada yapılan bu açılımlar iki ülke arasındaki ekonomik, ticari, askeri ve kültürel alanlara büyük ölçüde yansıdı. Aslında o dönemdeki durum ABD'nin Irak'ı işgal etmesi ve kurulması muhtemel bir Kürt devletine karşı iki ülkenin dayanışmasını gerektiriyordu.

Siyasal ziyaretlerle yumuşatılan zemin, ilerleyen dönemlerde askeri alanlara da yayıldı. Suriye askeri delegasyonunun, ilki 2001 başlarında, ikincisi de Haziran 2001 tarihinde olmak üzere Türkiye'ye resmi ziyaret düzenleyerek, bölgede stratejik bir değişimin ilk adımını attı.

2003 yılında Malezya'da yapılan İslam Konferansı Örgütü zirvesinde bir araya gelen Türkiye ve Suriye liderleri, ikili ilişkilerin arttırılması konusunda karşılıklı mutabakata vararak Amerika'nın Irak'ı işgali sonrasında bölgede oluşan yeni durumu ele almışlardı. Bu işgalle birbirine daha da yakınlaşan Türkiye ve Suriye, güvenlik eksenli yeni bir işbirliği dönemini başlattı. İstanbul'da meydana gelen bombalama olayları ile ilgili yapılan soruşturma çerçevesinde Türk güvenlik güçlerinin Suriye'den talep ettiği 22 kişinin iade edilmesi, güven inşasında çok önemli bir rol oynadı.

İki ülke arasında sağlanan karşılıklı güven, ticaretin gelişmesinde büyük rol oynadı. Suriye Yatırım Bürosunun verilerine göre, 2005 yılında Türkiye'den Suriye'ye 820 milyon dolarlık ihracat yapıldı. Geçen iki yıl içinde Türk yatırım şirketleri Suriye'de 150 milyon dolar yatırım yaptı. 7 yıl içinde 33 iş projesi ile 460 milyon dolarlık yatırıma imza atıldı. 1992 yılındaki iki ülke arasındaki ticaret 257 milyon dolar iken 2004 yılında bu rakam 635 milyon dolara yükseldi. Bu ticaret hacmi ise her geçen gün artarak devam ediyor. Türkiye ile Suriye arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması ticari ilişkileri zirve noktasına taşıması bekleniyor. Türkiye Suriye İşadamları Konseyi Sekreteri Samir Amouri, 2006 itibariyle iki ülke arasındaki yaklaşık 800 milyon doları bulan ticaret hacmini 2 milyar doları bulmasını beklediklerini ifade ediyor.

Geçtiğimiz günlerde Kuveyt'in El Anba Gazetesi'ne bir mülakat veren Beşşar Esad'ın yaptığı açıklamalar iki ülke arasındaki ilişkileri özetler nitelikte. Bölgedeki son durumu değerlendiren Esad, Arap ülkeleri arasındaki ilişkilere değiniyor. Arap ülkelerine ülkesi ile Türkiye arasındaki ilişkileri örnek gösteren Esad, "Biz çıkarlarımızı öncelikli olarak bizimle yüzlerce yıl komşuluk yapan ülkelerde görüyoruz. İkincisi biz diyaloga büyük önem veriyoruz. Özellikle geçen yüz yılda düştüğümüz hataya düşmemek için Türkiye ile en iyi şekilde ilişkilerimizi geliştiriyoruz. Bu ilişkiler de en önemlisi doğruluk üzerine kurulu. Türkiye ve Suriye arasındaki ekonomik, siyasi ve toplumsal olarak hemen her alandaki ilişkiler hızla gelişiyor. İki ülke arasındaki ilişkiler mükemmelden de öte." ifadelerine yer veriyor.

Türkiye Suriye'yi Arap dünyasına açılmak için bir üs olarak görürken, Suriye de son dönemde ABD ile gerilen ilişkilerine paralel olarak Avrupa'ya yakınlaşmak için Türkiye'nin desteğini bekliyor. Bununla beraber modernleşme açılımlarını hızlandıran Suriye, Türkiye'nin deneyimlerini paylaşmayı amaçlıyor.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious