'Türklerle Kürtler petrol kardeşi olsun

'Türklerle Kürtler petrol kardeşi olsun.10455
  • Giriş : 30.10.2008 / 08:19:00
  • Güncelleme : 30.10.2008 / 08:20:21

Kerkük’te büyük savaş çıkabileceği uyarısı yapan ICG, Bağdat’tan ayrı petrolü Türkiye üzerinden satmasını önerdi.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Londra merkezli Uluslararası Krizler Grubu (ICG), Kerkük'ün Kürtlerle Araplar arasında Türkiye'yi de içine çekecek çapta Irak'ın işgali sonrasının en büyük çatışmasına yol açabileceği uyarısını yaparken, Kürtlere Kerkük'e dair iddialarından 10 yıllığına vazgeçmeleri için tam bağımsızlığa yakın ödünler verilmesini önerdi.

Ki buna Kürtlerin petrollerini Bağdat'a hesap vermeden Türkiye üzerinden satmaları dahil. New York Times da, Musul'un Kerkük çapında bir soruna dönüştüğüne dikkat çekerken, Bağdat'ın Kürtlere karşı Sünni-Şii aşiretleri ortak konseyde topladığını yazdı.

ICG'nin 'Petrol karşılığı toprak: Irak ve Kürtler üzerinde büyük pazarlığa doğru' başlıklı raporunda ana fikir şu: 'Kerkük'te kriz çıkmaması için sorun parça parça değil petrol paylaşımı, tartışmalı bölgeler, federalizm ve anayasa ile birlikte topyekün ele alınsın.

Petrol zengini Kerkük için “Etnik temeli, Türkiye ve İran gibi bölgesel oyuncuları içine çekme kabiliyeti ve parçalanmış bir devleti yeniden inşa çabaları üzerindeki yıkıcı etkisi düşünüldüğünde, Şiilerle Sünniler arasındaki 2005-2007 mezhep savaşıyla boy ölçüşür, hatta onu aşar” uyarısı yapan rapor, kent Kürt yönetimi dışında olsa da peşmergelerle Kürt istihbarat servisi Asayiş'in denetim kurduğu, Araplarla Türkmenlerin korku içinde yaşadığına vurgu yapıyor.

ICG Kürtlerin petrol gelirini Bağdat'la paylaşmaması ve Irak'la sınırın değişmeyeceğine dair Bağdat'tan garanti almasını önerdi. Bunun karşılığında Kerkük'ün statüsüne dair iddialarını 10 yıl askıya alacak, önemli mevkilerle il meclisi üyeliklerinin Kürtler, Araplar ve Türkmenler arasında eşit paylaştırılmasını kabul edecek.

ICG'ye göre, Bağdat, petrol dahil tüm önemli yasaları bloke etmeye yönelen Kürtleri teskin için kendi petrollerini Türkiye'ye uzanan boru hattından geçirerek satmalarına izin vermeli. Ortadoğu uzmanı Joos Hiltermann “Bu öneri tam kelepir. Irak hükümeti çok az şey verirken, Kürtler çok şey verecek” görüşünü savundu.

'Türk operasyonları dursun'
Raporda Kürt bölgesel hükümetinden 'PKK'nın hareketlerini kısıtlaması, bölgeyi Türkiye'ye saldırı amacıyla kullanmasını engellemesi, üyelerini silahsızlandırması ve medyaya ulaşmasına izin vermemesi'; Türkiye'den de 'Kürt hükümetiyle resmi temas kurması, Irak hükümeti ve bölgesel hükümetle petrol-doğalgazın taşınması için işbirliği yapması, ekonomide açık kapı politikası izlemesi, özel sektörü Kuzey Irak'a yatırıma teşvik etmesiyle Irak içinde her türlü askeri operasyonları durdurması' istenildi.

Gel gör ki, Irak'ın Şii Başbakanı Nuri Maliki Kürt yönetimine karşı bölgeye Irak güçleri konuşlandırmakla kalmıyor, Kerkük, Hanakin ve Calavla'da aşiret destek konseyleri kurdurma çabasında. Bu konseylerin yerel güvenlik gücü görevini üstlenirken siyasi güç olması hesabı yapılıyor. Kürt yönetimi, 'statüsü tartışmalı' bölgelerde kuruldukları gerekçesiyle konseyleri reddediyor.

Kürtlerin göz diktiği diğer petrol zengini kent Musul'da peşmergeler 13 bin Hıristiyanın kaçmasına yol açmışken, Maliki Kürt lideri Mesud Barzani ile düşman Sünni Araplarla ittifakta. Ninova valiliği için Saddam'ın eski komutanlarından Riyad Çakırcı'yı destekleyen Maliki, güçlü Şammar aşireti lideri Şeyh Humeydi ve Kuveyt'in işgaline katılmış komutanlardan Hasan Luhaybi ile temasta. Bu kişilerle liderliğini Saddam'ın oğullarına Arap atı yetiştirmiş çiftliğin sahibi Athil Nucayfi'nin yaptığı Hadba koalisyonu, yerel seçimlere giriyor.

Bölgeden sorumlu Amerikalı tuğgeneral Raymond Thomas, büyük fırtınanın geldiğini söyleyip “Peşmergelerle Irak güçleri savaşırsa, barışı sağlayacağız diye öldürülmektense kenara çekiliriz” dedi.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious

*

*


*