Üretici yaş çay fiyatlarından memnun değil

Üretici yaş çay fiyatlarından memnun değil.21653
  • Giriş : 01.06.2009 / 12:05:00

Hasadın bölge genelinde yoğunlaştığı yaş çayda üreticiler, fiyatın düşüklüğü ile hasat ettiği yaş çayı kolay satamamaktan şikayet ediyor.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:



Yörede resmi rakamlarla 767 bin dekar alanda yaklaşık 204 bin üreticinin yaptığı çay tarımında son yıllarda üretim, yılda 1 milyon ile 1 milyon 200 bin ton arasında değişiyor. Bundan da 200-220 bin ton civarında kuru çay elde ediliyor.

Yaş çayda fiyat geçen yıl, 73,7 kuruşu alım fiyatı, 11,3 kuruşu da destekleme primi olmak üzere toplam 85 kuruş olarak açıklanmıştı. Bu yıl ise 79 kuruşu alım fiyatı, 11,5'i de destekleme primi olmak üzere toplam 90,5 kuruş olarak açıklandı.

Çay Üreticileri Dayanışma Derneği (ÇAYÜDAD) Başkanı Mustafa Mavi, AA muhabirine yaptığı açıklamada, yaptıkları değerlendirmelerde yaş çay fiyatının gübre fiyatıyla orantılı olmasını istediklerini, ancak verilen 90,5 kuruşluk fiyatın beklentilerin çok altında kaldığını söyledi.

Bölge insanının, özellikle de Rizelinin çaydan başka geliri olmadığını ifade eden Mavi, ''Fiyat düşük olduğu sürece insanlarımızın çay üreticiliğini bırakmak ve bölgeden göç etmekten başka çaresi kalmayacak. Çünkü çay her geçen yıl, geçim kaynağı olmaktan daha fazla çıkıyor'' dedi.

Mavi, ilk sürgünde iklim şartları nedeniyle yaş çay veriminin düşük olduğunu, buna rağmen ÇAYKUR'un dekar başına uyguladığı kotayı 375 kilogramdan 340 kilograma düşürdüğünü, bunu anlamakta zorlandıklarını kaydederek, şunları söyledi:

''ÇAYKUR ayrıca, alımların başladığı ilk günlerden beri kontenjan uygulaması yapıyor. Bu da üreticiyi özel sektöre mahkum ediyor. Bazı özel sektör firmaları 'peşin ödeme' adı altında üreticiden yüzde 20, 25 daha düşük fiyata çayı alıyor. Üretici, başka çaresi olmadığı için düşük fiyata da olsa uygulamayı tercih etmek zorunda kalıyor. Çünkü normal ödeme yoluyla satsa, emeğinin karşılığını kaç yıl sonra alacağı belli değil.''

Yaş çay hasadını sürdüren üreticiler ise yaş çaya verilen fiyatın çok düşük olduğunu ifade ederek, emeklerinin karşılığını alamadıklarını savundular.

ÇAYKUR'un kampanyayı başlattığı günden bu yana kontenjan ile alım yaptığını kaydeden üreticiler, ''Çayımızı ÇAYKUR'a satamayınca özel sektöre vermek zorunda kalıyoruz. Bizi özel sektöre mecbur bırakıyorlar. Özel sektörün ise paramızı ne zaman vereceği belli değil. Ayrıca çayımızı ÇAYKUR'a satarken de bazen saatlerce beklemek zorunda kalıyoruz. Başka bölgelerden alınan yaş çay, bölgemizdeki fabrikalarla işlendiği için fabrikalarda yoğunluk oluyor. Bu da alımları aksatıyor'' şeklinde konuştular.

''PEŞİN ÖDEME'' SİSTEMİ

Öte yandan, bazı özel sektör firmalarının genellikle ilk sürgünde ''peşin ödeme'' şeklinde yaptığı yaş çay alımlarında alım fiyatı bu yıl, 60 ile 65 kuruş arasında değişiyor. Ödeme ise ortalama 1 ay sonra yapılıyor. Özel sektör firmalarının birkaçı dışında büyük çoğunluğu, açıklanan fiyattan yapılan alımların bedelini ise ne zaman ödeyeceklerini açıklamıyor.

Ödeme takvimi açıklayan birkaç firma ise ödemeyi genellikle 1 yıldan uzun süre sonra yapıyor. Firmaların büyük çoğunluğu ise ödemeyi 2, hatta 3 ve daha fazla yıl sonra yapabiliyor. Bu nedenle üreticiler, verdikleri yaş çayın karşılığını alacakları zaman belli olduğu için ''peşin ödeme'' yöntemini tercih ediyor.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious

*

*


*