Vanayı kapatırsa Bağdat zararlı çıkar

  • Giriş : 27.10.2007 / 11:58:00

Türkiye'nin ambargo kartına karşı, Irak Meclis Başkanı Mahmud El Meşedani'nin yaptığı "Boru hattını kapatırız." çıkışı anlamsız bulundu.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Bu durumda en büyük zarara yine Bağdat yönetiminin uğrayacağı ifade ediliyor. Kerkük-Yumurtalık Ham Petrol Boru Hattı, Irak petrollerini dünya pazarına ulaştıran en önemli yollardan birisini oluşturuyor. Zaman zaman sabotajlar yüzünden petrol akışı kesilen hattan son dönemde günlük 500 bin varile çıkan transfer yapılıyor. Bu sayede Bağdat yönetiminin kasasına günlük yaklaşık 40 milyon dolar girdiği hesap ediliyor. Türkiye de hattan akan petrolden 'ayakbastı' parası alıyor. Ancak üst düzey bir yetkili, "Anlamsız bir açıklama. Biz zaten yıllardır Irak'tan kira bedelini tahsil edemiyoruz. Dolayısıyla asıl onların, biz vanayı kapatırsak ne kadar büyük zarara uğrayacaklarını düşünmeleri lazım." değerlendirmesinde bulundu. Günlük petrol üretimini eylül itibarıyla 2,1 milyon varile çıkaran Irak, bunun yaklaşık 1,5 milyonunu ihraç ediyor.

Terör örgütü PKK'nın faaliyetlerine göz yumduğu gerekçesiyle Türkiye'nin Irak'ın kuzeyine uygulayacağı ekonomik ambargo netleşmeye başladı. Değişik ticari ürünler ve müteahhitlik hizmetlerinin yanı sıra petrol ürünleri ve elektrik kesintileri de uygulanacak ambargo kalemleri arasında yer alıyor. Resmî verilere göre Türkiye, Habur üzerinden Irak'a önemli oranda benzin, motorin türü işlenmiş petrol ürünleri ihraç ediyor. Ayrıca Irak'ın kuzey bölgesine aylık ortalama 119 milyon kilovatsaat (kwh) elektrik satılıyor. Bu rakam, kuzey kesiminin elektrik ihtiyacının yüzde 10'unu karşılıyor. Enerji Bakanlığı, Irak halkını cezalandırmak gibi bir niyetleri olmadığını belirtirken, terör eylemlerinin devam etmesinin Türkiye'yi de elektrik kesintileri dahil bir dizi önlemler almaya yönelttiğini vurguluyor. Bakanlığın temennisi, Irak tarafının Türkiye'nin hassasiyetlerini dikkate alması. Kerkük-Yumurtalık petrol boru hattı, Amerika'nın 1. Körfez Harekâtı'ndan sonra sağlıklı çalışmamaya başladı. Kimi zaman petrol verilen hattaki akış, dönem dönem sabotajlar yüzünden de aksadı. Edinilen bilgiye göre son dönemde iki ülke heyetleri arasında yapılan görüşmeler ve Irak hükümetinin "Güvenliği sağladık." garantisi üzerine yeniden petrol akışı başladı ve günlük 500 bin varile çıktı. Uzmanlar, bu durumu, "17 yıl aradan sonra ilk kez bu kadar yüksek kapasiteyle çalışıyor." şeklinde değerlendiriyor. Ham petrolün 80-90 dolar arasında seyreden varil fiyatı dikkate alındığında, Irak'ın bu hattan aylık kazancının 1,2 milyar dolara çıktığı ifade ediliyor. Üst düzey bir enerji yetkilisi, "Irak tarafı yıllardır petrol boru hattının kira bedelini (asgari petrol taşıma garantisi karşılığı) ödemiyor. Alacağımız milyar doların üzerinde. Hat tekrar kapatılırsa, bizim herhangi bir kaybımız olmaz. Çünkü zaten bir gelirimiz olmadı." diyor.

Kapasitesi 1,5 milyon varil

Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı, Kerkük ve diğer üretim sahalarından elde edilen ham petrolü Ceyhan (Yumurtalık) Deniz Terminali'ne ulaştırıyor. Yıllık taşıma kapasitesi 70,9 milyon tona ulaşan boru hattı, Körfez Krizi sırasında Birleşmiş Milletler'in (BM) Irak'a uyguladığı ambargo nedeniyle Ağustos 1990'da işletmeye kapatıldı. Yine BM'nin Nisan 1995 tarihli kararıyla Aralık 1996'ta sınırlı petrol sevkiyatı için tekrar işletmeye açıldı. Sabotajlar yüzünden sağlıklı çalıştırılamayan hattan geçen ham petrol miktarı 2006'da 12,9 bin varil gibi çok düşük seviyede kaldı. Mart 2007'de akış tamamen durdu. Hattan günlük 1,5 milyon varil petrol taşınabiliyor.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious