Vietnam’ın izleri silinmedi

Vietnam’ın izleri silinmedi.13179
  • Giriş : 05.08.2006 / 00:00:00

ABD Vietnam Savaşı 32 yıl önce bitti. Ancak Vietnamlıların üzerindeki öldürücü kimyasal ’portakal gazı’nın etkileri hâlâ sürüyor.

Facebook Twitter
Yazı Boyutu:


Bu kitle imha silahına maruz kalıp gözsüz, kulaksız, iç organları eksik doğan, türlü çeşit kansere yakalanan milyonlarca Vietnamlı da ucube gibi geziyor sokaklarda. Kısıtlı imkanlara rağmen Vietnam hükümeti bugün özürlü doğmuş, türlü hastalıklar içinde kıvranan on binlerce vatandaşıyla ilgilenmeye çalışıyor.

-ABD Vietnam’a 80 milyon litre zehirli dioksin serpti-

ABD ordusu 1962’den 1971’e kadar ’Vietkongları ormanlık araziden çıkarmak’ bahanesiyle bu ülke topraklarına 80 milyon litre ’portakal gazı’ püskürttü. Portakal gazı adını, zehri taşıyan varillerin üzerindeki etiketlerin renginden alıyordu. Gazın içerdiği öldürücü dioksinin 75 farklı türü bulunuyordu. Vietnamlı yetkililere göre bu gazdan dolayı 5 milyon Vietnamlı hayatını acılar içinde kaybetti. Amerikalılar ülkeden geri çekilirken de Vietnam’daki üslerine gömdü bu varilleri. Bu bombaların özelliği atıldığı bölgede bitki dahil her şeyi yok etmekti. Kullanılan bu portakal bombaları zamanla toprağa yerleşerek yiyecek zincirine karışıp milyonlarca insanı da sakat bıraktı. Yok olan ormanlık alanda bugün çöl görüntüsü hakim.

-Portakal bombası için yapılan genetik araştırmalar sonuçlandı-

Savaşı sırasında ABD’nin yanında yer alarak Vietnam’a gelen Yeni Zelandalı bir grup asker, zamanında yaşananlardan pişman olarak Hanoi Hükümetine bu gazın zararını azaltmak için genetik araştırmalar başlatmıştı. Yeni Zelandalı bilim adamları ABD tarafından Vietnamlı savaşçılar için kullanılan portakal gazının genetik birçok hastalığa yol açtığını ve bu hastalıkların nesilden nesile geçmesine sebep olduğunu ortaya çıkardı.Bunu üzerine Birleşmiş Milletler de, ülkede ABD’nin kullandığı bombalardan kalan Dioxsin’in temizlenmesi için verilen yardımların 10 milyon dolara yükseltilmesine karar verdiğini duyurdu.

- 3 milyon Vietnamlı çocuk portakal gazı mağduru bulunuyor-

Vietnam’da hâlâ çoluk çocuk 3 milyon portakal bombası mağduru bulunuyor. Bunların 1 milyonu çok ciddi sağlık sorunları içinde. Gözsüz, kulaksız, iç organları eksik doğmuş bebekler, düşük yapan anneler; akciğer ve kan kanserine ya da böbrek ve şeker hastalıklarına yakalananlar da var. Doğada yok olmayan, solunduğunda rahimde biriken bu zehir kuşaktan kuşağa ucube insanların doğmasına yol açıyor. ABD’li Dr. Arnold Schecter, 2003’te Vietnam’dan aldığı toprak örneklerinde yaptığı incelemede güvenlik seviyesinin 180 milyon katı yüksek dioksin tespit etmiş.

Savaşı yaşayan Vietnamlılar bu tür kimyasal bombaların atıldıkları yörelerde bitki dâhil tüm canlıları yok ettiğini söylüyor. Savaşı yaşayanlar o günleri bile hatırlamak istemiyor. Görgü tanıkları bu bombaların atıldığı bölgelerde hayatını kaybedenlerin sayımının bile yapılamadığını, kimyasalların sadece insanların kemiklerini geride bıraktığını ifade ediyor. Vietnamlı uzmanlar da portakal bombası olarak adlandırılan bu kimyasal içerikli bombalardan 80 milyon litreye varan oranda kullanıldığını aktarıyor.


-Vietnamlıların tazmin davalarını kabul etmeyen ABD Portakal gazına maruz kalan ABD’li gazilere yardım yapıyor -

ABD Federal Mahkemesi, Vietnamlı Portakal Gazı Kurbanları Birliği’nin (VAVA) Ordu için bu kitle imha silahlarını üreten Dow Chemical, Monsanto Corporation ve Hercules Incorporated adlı şirketler aleyhinde açmak istediği ilk tazminat davasını geri çevirmişti. Yargıç, Jack Weinstein ABD yasaları ya da uluslararası yasalarda Vietnamlıların iddialarını destekleyecek bir temel olmadığına hüküm vermişti. Ancak savaş sırasında gaza maruz kalmış askerin açtığı tazminat davası 1984’te sonuçlanmış, birkaç şirket gazilere 180 milyon dolar ödemişti. ABD yönetimleri de 10 bin eski askere düzenli maddi yardım da sağlamayı kabul etmişti. Fakat Washington hükümeti Vietnam’dan gelen tüm çağrılara sırtını dönmüştü.

Vietnamlıların açtıkları davalarda Amerikan şirketleri kendilerini "Biz Amerikan hükümetinin emirlerini uyguladık." Diye savunmuştu. Dava süresinde ABD Dışişleri mahkemeleri de uyarmış: "Eski bir düşmanın böylesi bir davası kabul edilirse Amerikan başkanının bir savaşı yürütme yetkileri sorgulanmış olur."demişti.

Facebook Twitter Yahoo Google Linkedin Stumbleupon Delicious