Anayasa Mahkemesi’ni 153.kuruluş yıldönümünde Başkan Zühtü Arslan, AKP’nin seçim bildirgesinde yer alan ‘bireysel başvuru hakkı’ gözden geçirilecek ifadesine üstü kapalı yanıt verdi. Arslan, bireysel başvuru sayısının artmamasının idari makamların hassas davranmasına bağlı olduğunu söyledi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Başbakan Davutoğlu, Başbakan Yardımcısı Yalçın Akdoğan gibi isimlerin yer aldığı 153.yıl kutlama toplantısında Arslan, “Mahkememizin ‘hak eksenli’ kararları, biraz da paradoksal olarak, bireysel başvuru sayısının gittikçe artmasına neden olmaktadır” dedikten sonra bugün itibariyle ellerinde bulunan bireysel başvuru sayısının 18 bin 9 olduğunu açıkladı.
Bireysel başvurunun başladığı 23 Eylül 2012 tarihinden bugüne kadar toplam 20 bin 689 başvurunun sonuçlandırıldığını belirtti. Almanya ve İngiltere gibi ülkelere benzer şekilde başvuruların büyük kısmının esastan incelemeye değer görülmediğini söyledi.
Esastan incelenen 637 başvurudan 572’sinde en az bir anayasal hakkın ihlal edildiğinin görüldüğünü belirten Arslan, sözlerini istatistiklerle sürdürdü:
“Buna göre Mahkememiz esastan incelemeye değer gördüğü başvuruların yaklaşık yüzde 90’ında ihlal kararı vermiştir. İhlal kararlarının yüzde 76.6’sı (455’i) adil yargılama hakkına; yüzde 8’i (48’i) kişi hürriyeti ve güvenliği hakkına; yüzde 4.38’i (26’sı) sendika hakkına; yüzde 3’ü (18’i) mülkiyet hakkına; ve yüzde 2’si 812) de ifade özgürlüğüne ilişkindir.
Adil yargılama ihlallerinin yüzde 80’den fazlasının makul sürelerde yargılanma hakkına ilişkin olduğu gözetildiğinde, temel hak ve hürriyetlerin ihlalinde yapısal sorunların rolü daha iyi anlaşılmaktadır.”
“BİZİM ÇABAMIZ TEK BAŞINA YETMEZ”
Mahkeme olarak bireysel başvuruya ilişkin iş yükünü gidermeye yönelik çalışmalar yaptıklarını da anlatan Arslan, özellikle filtreleme sistemi ile raportörlerin haklar temelinde gruplandırılarak uzmanlıklarına göre görevlendirildiklerini söyledi.
Ancak mahkemenin işleyişinin daha etkin hale getirilmesinin tek başına sorunu çözmediğini vurgulayan Arslan, “Bireysel başvuru sayısının azalması ya da sistemi tıkayacak ölçüde artmaması, kamu gücü kullanan idari ve yargısal makamların daha hassas davranmasına bağlıdır” dedi.
Arslan, tüm sıkıntılarına rağmen bireysel başvuru hakkının Türkiye’nin hak ve özgürlükler standardının yükseltilmesinde önemli bir işlev gördüğünü belirtti.
HÜRRİYET