UZAY VE HAVACILIKTAKİ YENİ PROJELER
Hayata geçirdiği projelerle uzay ve havacılık alanında öncü ülkeler arasında yer almayı başaran Türkiye, 2024 yılında bütçesinden 5 milyar 52 milyon lira ayırarak uzay çalışmalarına devam edecek. 2025 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi’ne göre Türkiye, bu yıl insanlı ilk uzay misyonunu başarıyla gerçekleştirirken, uzay ve havacılıkta önde gelen ülkeler arasında kendisine yer edinme hedefini sürdürecek. 2024 için uzay ve havacılık bütçesi 4 milyar lira iken, 2025 yılı için bu rakam 5 milyar 52 milyona yükselecek. 2027 yıllarında bütçenin 7 milyar liraya ulaşması öngörülüyor.
UZAY PROGRAMININ HEDEFLERİ
Bütçedeki artış, Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı ve ikinci astronotu Tuva Cihangir Atasever ile yerli ve milli uydusu TÜRKSAT 6A’yı uzaya göndermesiyle, Milli Uzay Programı’nın maddelerini hayata geçirme kararlılığını yansıtıyor. Programda “Ay’a ilk temasın sağlanması” hedefi üzerine çalışmalar devam ediyor. Ay Projesi kapsamında 2026 yılında Ay ile ilk teması kurması planlanan uzay aracının tasarım ve üretim süreci TÜBİTAK UZAY tarafından gerçekleştirilecek. Türkiye, aynı zamanda 2026 yılında dünyanın en büyük uzay etkinliği olan Uluslararası Uzay Kongresi’ne (IAC) Antalya’da ev sahipliği yapmayı planlıyor.
GELİŞEN BÜTÇE VE PROJELER
Türkiye, uzay ve havacılık projeleri için 2026’da 5 milyar 984 milyon 396 bin lira ayırmayı düşünüyor. Derin uzay çalışmalarındaki itki sistemlerinin geliştirilmesi amacıyla kurulacak AR-GE merkezinin tamamlanması için 2027 yılı için 6 milyar 802 milyon 903 bin lira bütçe ayrılması plânlanıyor. Uzay ve havacılık teknolojileri ile bilimlerinde mevcut kapasiteyi artırarak, Türkiye’nin uluslararası alanda lider ülkeler arasında bulunmasını sağlamak amacıyla farklı projeler de yürürlüğe girecek.
EĞİTİM VE İŞBİRLİKLERİ
2025-2027 yılları arasında Ay ve derin uzay çalışmalarıyla birlikte uluslararası işbirlikleri kapsamında eğitim, ortak teknoloji geliştirme, deneyler ve uzay havasındaki değişimlerin izlenmesi amacıyla kurulacak Uzay Havası Uygulama Merkezi’nin inşa çalışmaları da yapılacak. Türkiye Uzay Ajansı’na (TUA) sağlanacak destekle birlikte, gelecek yıl için ayrılan bütçe 2 milyar 344 milyon 953 bin lira oldu. Söz konusu bütçe 2026 yılı için 2 milyar 781 milyon 864 bin lira ve 2027 yılı için ise 3 milyar 163 milyon 928 bin lira olarak belirlenmiş durumda.
MİLLİ UZAY PROGRAMI HEDEFLERİ
Yeni nesil uydu geliştirme alanında rekabet edebilecek ticari marka ortaya çıkarılması, bölgesel konumlama ve zamanlama sisteminin geliştirilmesi ile uzaya erişim sağlanması hedefleniyor. Ayrıca, uzay havası ve meteorolojisi alanında yatırımların artırılması, uzay sanayisinin güçlendirilmesi için adımlar atılacak. Türkiye, astronomik gözlemler ve uzay nesnelerinin yerden takibi konularında daha ileri bir aşamaya geçmeyi, uzay sanayi ekonomi sistemini geliştirmeyi ve uzay teknolojisi geliştirme bölgesi kurmayı planlıyor. Bu gelişmelerle Türkiye, hızla büyüyen 600 milyar dolarlık uzay ekonomisinden pay almayı hedefliyor.