Çanakkale’de jeoradarla şehit kemikleri aranıyor

Çanakkale'de rastgele bulunan şehit kemiklerinin çıktığı alan jeoradarla taranarak yer tespiti yapılıyor.

Çanakkale’de rastgele bulunan şehit kemiklerinin çıktığı alan jeoradarla taranarak yer tespiti yapılıyor. Sonuca göre alanın nereden nereye kadar şehitlik olduğu tespit edilecek.

Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı içerisinde yer alan Alçıtepe köyü yakınlarında, Şehitler Abidesi’ne giden yolun kenarında su hattı çalışması yapan ekipler, şehit kemiklerine rastlamıştı. Bunun üzerine koruma altına alınan bölgede alan taraması başlatıldı. Çalışma, Bitlis Eren Üniversitesi’nden Prof. Dr. Aydın Büyüksaraç, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi’nden Yunus Can Kurban ve jeofizik mühendisi Ömrüm Bahar Mısır’dan oluşan ekip tarafından yapılıyor. İlk etapta kemiklerin bulunduğu alan, jeoradarla incelendi. Ardından alanın çevresinde de aynı çalışma yapıldı. Elde edilen veriler bilgisayara aktarılarak, toprağın 9 metre derinliğine kadar röntgen çekilmiş olacak. Buradan elde edilecek bilgiyle şehitlik alanının büyüklüğü de ortaya çıkacak. Alanda halen toprak üstünde bile şehit kemikleri bulunuyor.

RADARLA 18 ŞEHİTLİK TESPİT EDİLMİŞTİ

Çalışma hakkında bilgi veren Prof. Dr. Büyüksaraç, şimdiye kadar bu yöntemle 18 şehitliğin sınırlarını tespit ettiklerini söyledi. Büyüksaraç, “Bu çalıştığımız alanda yapılan bir kazı sonucunda şehit kemiklerine rastlanmış. Dolayısıyla bu kemiklerin olduğu yerlerde, biraz daha genişleterek ne kadarlık bir alanda defin yapıldığına dair araştırma yapıyoruz. Bu çalışma, jeofizik jeoradar çalışması. Biz bu çalışmalara 2011 yılında başladık. İlk kez Ağadere Şehitliği’ni çalışmıştık. Orada bu yöntemin başarılı olduğunu gördük ve daha sonra 2013 yılının sonlarında tamamlanan, 18 adet daha şehitliği çalıştık. Orada şehitlik sınırlarını tanımladık. Dolayısıyla bu tarafa geçmemiştik, burada çalışma yapmamıştık. Anlaşılıyor ki burada da çok fazla şehit defin yeri var. Dolayısıyla ilk çalışmayı burada yaptık. Bu alanın, Alçıtepe ve civarının yoğun bir şekilde çalışılması, Seddülbahir alanının çalışılması gerekiyor. Bu anlamda kullandığımız yöntem, oldukça başarılı sonuçlar verdi. Biz bunlar hakkında uluslararası alanda yayınlar da yaptık. Bu alana, şehitlik bölgesine, Çanakkale’ye ilgiyi özellikle 2015 yılı 100. yıl nedeniyle çekmiş olduk. Dolayısıyla bu alandaki çalışmaların da yapılarak Gelibolu Yarımadası’nın genel bir şehitlik haritasının tanımlanması ve şehitliklerin ihya edilmesi için gerekli çalışmaların yapılması, taban çalışmalarının bitirilmesi gerekiyor. Biz bunun için ekip olarak hazırız. Bu çalışmaların tamamını sonlandırmak için burada çalışmalara devam edebiliriz.” şeklinde konuştu.

YER ALTININ RÖNTGENİ ÇEKİLİYOR

Jeofizik jeoradar uygulaması hakkında bilgi veren Kurban ise bu sistemle yer altının röntgenini çektiklerini söyledi. Kurban, “Şu anda bu alanda yer altı radarı çalışması yürütmekteyiz. Yer altı radarı, şu anda buradaki sistem yerin 9 metreye kadar kesitlerini almakta ve bu sayede burada daha önce defin işlemi yapıldıysa bunların izlerini tespit etmek mümkün olmakta. Daha önce bu şehitlik alanında 31 bölgede yaptığımız araştırmalarda çeşitli bulgulara rastladık. Başarılı sonuçlar elde edildi, o yüzden bu çalışma burada da devam ediyor. Bu cihaz, radyo dalgalarını kullanarak yer altına bazı sinyaller gönderiyor. Yer altındaki farklı yapılardan kaynaklanan yansımaları tekrar kaydediyor. Bunların daha sonra ofis ortamında yapılan incelemesinde yer altının görüntüsü, daha basit tabir etmek gerekirse röntgeni çekilmiş oluyor. Bu sayede yer altındaki yapılar hakkında, buradaki söz konusu defin yerleri hakkında bilgi sahibi olunmuş oluyor. Bunların ne kadar alana yayıldığı, hangi derinlikte, hangi boyutta olduğu da resim olarak ortaya çıkarılabiliyor.” şeklinde bilgi verdi. CİHAN