BİNLERCE KİŞİ İÇİN ÇİFT MAAŞ ALMA İMKANI
Binlerce kişi için çift maaş alma fırsatı ortaya çıktı. Başvuru yapabilmek için 900 gün prim gününe sahip olmak gerekiyor. Eşini ya da babasını kaybeden kadınlar, çift maaş alabiliyor. Kadının çalışıyor olması ya da emekli olması, aldığı maaşı etkilemiyor. Ancak hem eşten hem de babadan maaş almak için belli şartlar bulunuyor.
SOSYAL GÜVENCE MEVZUATI VE ÇİFT MAAŞ
Sosyal güvenlik mevzuatımız, vefat eden sigortalıların geride kalan eş ve çocuklarını koruyan düzenlemeler içeriyor. Bu düzenlemelerin çoğunu, eşlere ödenen ölüm maaşı ve çocuklara ödenen yetim maaşı oluşturuyor. Eşi vefat eden kişiler, erkek ya da kadın olmasına bakılmaksızın belli şartlar dahilinde maaş alma hakkına sahip. Ölüm maaşında sadece evli olma durumu dikkate alınıyor. Yani kişinin emekli ya da çalışıyor oluşu maaş almasını engellemiyor. Böylelikle eşini kaybeden birey, kendi emekli maaşını ve eşinden kalan ölüm maaşını alabiliyor. Ancak aylık oranları değişiyor; geliri olmayan eş yüzde 75 oranında, geliri olan bir eş ise yüzde 50 oranında aylık alıyor.
KURUMLARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER
Kocası ölen bir kadın, kocasının sigortalılık süresi uygunsa, geliri olup olmadığına bakılmaksızın aylık alabiliyor. Yetim kalan kız çocuklarına, evlenmedikleri ve çalışmadıkları sürece maaş ödeniyor. Erkek çocuklar için ise öğrenci oldukları sürece (25 yaşına kadar) maaş alınıyor. Bir kadının aynı anda hem ölen kocasından hem de ölen babasından iki maaş alıp alamayacağı en çok merak edilen konulardan biri. Bu durum, 2008 yılı öncesinde farklı kurumlar üzerinden geçerliydi. Ancak 2008’den itibaren çift maaş alma imkanı da azaltıldı. Bununla birlikte, ölüm tarihine göre bazı özel durumlarda çift maaş ödenebilmesi hala mümkün.
PRİM GÜNÜ KOŞULU
Dul maaşı almak için, 1 Ekim 2008 tarihinden sonra, Bağ-Kurlular ve Emekli Sandığı’na tabi olanlar için 1800 gün, SSK’ya bağlı olanlar için ise 900 gün prim ödeme koşulu aranıyor. Önceki dönemlerde eksik günler doğum ya da askerlik borçlanmasıyla tamamlanabiliyordu fakat şu an bu yöntem kabul edilmiyor. Yetim maaşı alanların da sadece tek bir geliri olmasına bakılıyordu ancak son günlerde Yargıtay 21. Hukuk Dairesi, hem anneden hem babadan yetim maaşı alınabileceğini belirledi.
Kocası ölen bir kadın eğer emekli ise, hem kendi emekli maaşını hem de kocasından kalan ölüm maaşını alabiliyor ve böylece çift maaş alıyor. Dul kadın çalışabilir ve eşinden kalan maaş ile kendi çalışarak kazandığı maaşı bir arada alabilir. Kız çocuk çalışmıyorsa, ölen anne babasından aylık alıyor. Çalışmaya başladığında SSK ya da Bağ-Kur’dan bağlanan aylık kesiliyor. Ancak Emekli Sandığı’ndan bağlanan aylık, kız çocuğu SSK’lı ya da Bağ-Kur’lu olarak çalışıyorsa kesilmiyor. Memur olması durumunda kesiliyor. Çalışmayan bekâr kız çocukları da çift maaş alma imkanına sahip. 1 Ekim 2008’den itibaren yetim kız çocukları, ölen anne ve babasından iki maaş alabiliyor. Yüksek olanın tamamı, diğerinin yarısı olarak ödeniyor ve evlenene kadar bu maaş devam ediyor. 1 Ekim 2008’de yürürlüğe giren 5510 Sayılı Yasa öncesinde, dul kalan ve çalışmayan kadınlara farklı kurumlar tarafından eşten ve babadan aylık veriliyordu. Ancak bu düzenleme, 1 Ekim 2008’den sonra sona erdi.