KÜRESEL YEŞİL DÖNÜŞÜM VE SÜRDÜRÜBİLİRLİK
Küresel düzeyde yeşil dönüşüm ve sürdürülebilirlik, günümüzün en çok tartışılan konuları arasında yer alıyor. Dünyada gelişen teknoloji ve artan imkanlar, otomotiv sektöründeki tercihleri değiştiriyor ve yeni eğilimler belirliyor. İklim değişikliğiyle mücadele kapsamında yolculukların daha çevre dostu hale gelmesi için elektrikli otomobiller öne çıkıyor. Bu alandaki güçlü kullanıcı talebi, otomotiv firmalarını üretim süreçlerini elektrikli araçlara daha fazla entegrasyona yönlendiriyor.
Bu bağlamda, dünya genelinde elektrikli araçlara yönelik şehir planlamaları ve altyapı yatırımları hız kazanıyor. Bazı bölgelerde fosil yakıt kullanımıyla ortaya çıkan emisyonları azaltmaya yönelik ilave önlemler de alınıyor. Mart 2023’te Avrupa Birliği (AB) Konseyi, 2035’ten itibaren benzinli ve dizel motorlu yeni otomobillerin satışının yasaklanması için gerekli tedbirleri onayladı. AB Konseyi, üye ülkelerin limitleri belirleyerek otomobillerle hafif ticari araçlara katı karbon emisyon standartları getireceğini duyurdu.
DİZEL ARAÇ KISITLAMALARI
Almanya’da Stuttgart ve Hamburg gibi şehirlerde, 2019 yılında eski dizel araçların bazı bölgelere girişi yasaklanmıştı. Oslo’da da düşük emisyon politikaları çerçevesinde dizel araç kullanımı üzerindeki kısıtlamalar uygulanıyor. Öte yandan, Norveç, benzinli ve dizel araçları yeni otomobil pazarından fiilen yasaklayacak ilk ülke olmaya hazırlanıyor. Norveç EV Derneği’nin (NEVA) Genel Sekreteri Christina Bu, ülkenin bu hedefe ulaşmasını beklediğini ifade ediyor.
TÜRKİYE OTOMOBİL PİYASASINDA DEĞİŞİM
Uluslararası gelişmelere paralel olarak, Türkiye otomobil piyasasında da önemli değişimler yaşanıyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD) verilerine göre, son 4 yılda dizel motorlu otomobillerin toplam otomobil parkındaki payı sürekli azaldı. Ocak ayı itibarıyla bu oran yüzde 31,7’ye geriledi. 2021’de trafiğe kaydettirilen 13,7 milyon otomobilin 5,2 milyonunu dizel otomobiller oluşturuyordu.
DİZEL OTOMOBİL SATIŞLARINDAKİ DÜŞÜŞ
Dizel otomobillerin toplam payı 2020’de yüzde 38,3, 2021’de ise yüzde 37,6 olarak kaydedildi. 2022’de bu oran yüzde 36,9’a inerken, 2023’te yüzde 35,6’ya ve 2024’te yüzde 34,1’e düşeceği öngörülüyor. 2023 itibarıyla, trafiğe kayıtlı otomobil sayısının 16,3 milyon olduğu ve dizel otomobillerin 5,6 milyon payla yüzde 31,7’ye gerilediği bilgisine ulaşılıyor. Ayrıca, ODMD verilerine göre, sıfır dizel otomobil satışları belirgin bir düşüş göstererek, 100 binin altına düştü. 2020 yılında 240 bin 819 dizel otomobil satışı gerçekleştirilirken, bu rakam 2024’te 95 bin 985’e geriledi ve bu süreçte dizel otomobil satışlarında yüzde 60’lık bir azalma kaydedildi.