PASİFİK OKYANUSU’NDA SICAKLIK DEĞİŞİKLİKLERİ
Pasifik Okyanusu’nda deniz yüzeyi sıcaklıkları bazı dönemlerde normalden yüksek, bazı dönemlerde ise daha düşük olabiliyor. Sıcaklıklar yükseldiğinde “El Nino”, düştüğünde ise “La Nina” adını alıyor.
EN SICAK ÜÇÜNCÜ AĞUSTOS AYI
Avrupa Birliği’nin uydu izleme sistemi Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre, geçen ay yüzey hava sıcaklığı, 16,6 dereceyle 1991-2020 ağustos ayı ortalamasının 0,49 derece üzerine çıkarak küresel olarak kayıtlara geçen en sıcak üçüncü ağustos ayı oldu. Geçtiğimiz ayki hava, henüz yaşanan iki en sıcak ağustos ayı olan 2023 ve 2024’ten 0,22 derece daha serin olurken, sıcaklık 1850-1900 dönemi ortalamasının 1,29 derece üzerinde ölçüldü. 2024 Eylül – 2025 Ağustos dönemi ise sıcaklıkların 1991-2020 ortalamasının 0,64 derece, sanayi öncesi dönemin ise 1,52 derece üzerinde olduğunu gösteriyor. Haziran-ağustos aylarını kapsayan yaz mevsiminin küresel sıcaklık ortalaması, bu yıl 1991-2020 ortalamasının 0,47 derece üzerinde seyrederek, 2023 ve 2024’ten sonra kayıtlardaki en sıcak üçüncü yaz olarak kaydedildi.
AVRUPA’DA EN SICAK DÖRDÜNCÜ YAZ
Avrupa’da ise sıcaklık, bu dönemde 1991-2020 ortalamasının 0,9 derece üzerine çıktı ve bölgede kayıtlardaki en sıcak dördüncü yaz mevsimi yaşandı. Sıcaklıklar kıtanın kapsamına neredeyse tamamında ortalamanın üzerinde gerçekleşirken, en büyük sıcaklık sapmaları Avrupa’nın batı kesimleri, Güneydoğu Avrupa ve Türkiye’de görüldü. Batı ve Güney Avrupa’nın büyük kısmı, Balkanlar, Karadeniz bölgeleri, İskandinavya ve kuzeybatı Rusya’da kurak koşullar etkili oldu. Ortalama deniz yüzeyi sıcaklıkları, Ağustos 2025’te 60 derece güney ile 60 derece kuzey arasında 20,82 derece ile kayıtlardaki en yüksek üçüncü ağustos gerçekleşti.
TÜRKİYE’DE BİR HAFTA SICAK YAŞANDI
Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Levent Kurnaz, yaz mevsiminde ölçülen sıcaklık değerlerine ilişkin açıklamalarda bulundu. Kurnaz, bu yıl geçen yıla göre daha serin bir yaz dönemi yaşandığını belirterek, “Türkiye’de ilk kez resmi olarak 50 derecenin üzerinde sıcaklıklar görüldü” dedi. Kurnaz, “Bu çok sıcak bir gün, çok sıcak bir noktaya denk geldi ama geri kalan zamanlarda geçen yılın ortalamasına göre daha serindik. Hatta 2023’ün ortalamasına göre de daha serindik. Dolayısıyla küresel olarak en sıcak üçüncü yıl oldu ama ülkemizde çok sıcak bir hafta geçirdik. O hafta içinde farklı yerlerde rekorlar kırıldı, ancak onun dışında geçen yıla oranla daha serin bir dönem yaşandı” şeklinde konuştu. Küresel ölçekte bu yıl yaz dönemi, geçen yıla göre 0,22 derece serin, 1940-1970 ortalamasına göre yaklaşık 1,1 derece daha sıcak olarak kaydedildi. Kurnaz, küresel ısınma nedeniyle sıcaklıkların artmaya devam ettiği ve bu verilerin 2025 yazının serin geçtiği anlamına gelmeyeceği konusunda uyardı.
LA NİNA İLE NÖTR DURUM
Kurnaz, Pasifik Okyanusu’ndaki deniz suyu sıcaklığı normalin altında olduğunda “La Nina” durumundan bahsedildiğini belirterek, “La Nina şu anda yok, yazın başında vardı ama çok zayıf bir La Nina’ydı. Şu an nötr durumdayız ve bu şekilde bir süre daha devam edeceğiz” dedi. Kurnaz, ekim ayında hafif bir La Nina’nın görülebileceğini, gelecek senenin şubatına kadar da bu durumun süreceğini ifade etti. Ancak şubattan sonra tekrar nötr duruma geçileceğini düşündüğünü de sözlerine ekledi. Pasifik’te La Nina ya da El Nino durumunun zorunlu olmadığını, genellikle beklenen durumun nötr olduğunu belirterek, “Arka planda sürekli artan bir küresel ısınma etkisi var. Dolayısıyla La Nina ya da El Nino olmasa bile 2025 Haziran-Ağustos döneminde dünya genelinde yine en sıcak üçüncü yaz olur” diye konuştu. Kurnaz, kötü bir El Nino’nun Türkiye için geçen yıl yaşanan zirai don benzeri bir olayı ortaya çıkarmasını zorlaştırabileceğini de ekledi.