Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi, Rusya ile olan ekonomik ilişkilerimize yönelik önemli açıklamalarda bulundu. Zeybekçi, Rusya'ya yasak koymanın söz konusu olmadığını ve oturup her şeyin çözülmesi gerektiğini belirtti.
İrlanda’nın başkenti Dublin’de Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu ve Enterprise Ireland tarafından ortaklaşa düzenlenen ‘Türk Günü’ buluşmasına katılan Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci Rusya’ya yaptığı ziyareti değerlendirdi.
Dünya'ya konuşan Zeybekci'nin verdiği önemli mesajlar şöyle:
"Rusya'nın Türkiye'ye uyguladığı yaptırımların ve yasakların tamamı Kasım 2015'teki uçak kazası ile ilgili olarak gündeme gelen yaptırımlar. Tek gerekçe buydu. 2016 yazında Sayın Cumhurbaşkanımız (Recep Tayyip Erdoğan) ile Rusya Devlet Başkanı (Vladimir) Putin arasında başlayan olumlu iklimin arkasından, beklentimiz ticari ilişkiler bakımından da Kasım 2015 öncesine çok hızlı bir şekilde dönmekti. Söylemler de o yöndeydi. Ancak maalesef sonradan gördük ki, istenildiği şekilde ilerlemedi süreç. Toplam 750 milyon dolarlık tarım ürünlerinde ancak 100 milyon dolarlık kısım açıldı. Türk şirketlerinin faaliyetleri yasaklanmıştı. Orada da bir düzelme olmadı. Vize yasakları sürdü. Türk nakliye şirketlerinin şoförlerine yasak konuldu.THY'nin kabin görevlilerine bile yasak uygulandı. Hala da yürürlükte bu hafta düzelmesini bekliyoruz. Kabin görevlilerine getirilen vize yasağı anlamında söylüyorum, dünyada hiçbir ülke hiçbir ülkeye böyle bir uygulama yapmadı."
'RUSYA'YA 'DİR' MESELESİNİ İLETTİK'
St. Petersburg görüşmesinde daha olumlu bir hava bekledik. Düzelir diye bekledik. Moskova da üst düzey bir toplantıda, liderlerin huzurunda, Rusya Enerji Bakanı Novak, Türkiye tarafında da KEK başkanı olarak ben konuştum. Şunu açık olarak ifade ettik: 'Türkiye olarak biz hiçbir yasak uygulamadık ve uygulamayacağız. Ama bizim vermiş olduğumuz bir imtiyaz var. Dahilde İşleme İzin Belgesi. Rusya'dan gelen tarım ürünlerini işleyerek üçüncü ülkelere satan ihracatçılarımız var. Bu ihracatçılarımız aynı zamanda Rusya'ya ihracatçı. Bu ihracatçılarımız ve tarım sektörümüz güçlü bir lobiye de sahip. Bize yoğun baskı yapıyorlar. DİR kapsamında yüzde 130, yüzde 70, yüzde 36, yüzde 19 gibi oranlarla, vergilerle koruduğumuz kimi tarım ürünlerinde ‘0' gümrükle ithalat imtiyazı verdiğimiz Rusya'ya artık bunu düzenlemekte zorlanıyoruz. Ve daha da zorlanacağız…'"
'RUSYA'DAN KARŞI ADIM GELMEDİ'
Gördük ki, bununla ilgili karşı adım gelmedi. Gelmeyince ihracatçılarımız da DİR kapsamındaki taleplerinde Rusya'yı yazmamaya başladılar. Ve bunun üzerine de biz Rusya'ya DİR belgesi düzenleyemez hale geldik. Bu da en önemli ürünlerden biri de buğday, artı ham ayçiçek yağı gibi ürünleri kapsıyor. Çok gündeme gelmedi ama ham ay çiçek yağında 750-800 milyon dolar gibi ithalatımız var. Buğdayda da 600 milyon dolar civarında bir ithalatımız var. Buğdayda biz Rusya'nın ikinci ithalatçısıyız. Ayçiçek yağında birinci ithalatçıyız. Diğer ürün gruplarında da birinci ihracatçıyız. Toplam 1.8 milyar dolarlık ithalat hacmimiz var."