Cumhuriyet Halk Partisi İstanbul Milletvekili Yunus Emre, silah satışı konusundaki yetkinin TBMM’de olması ve dış politika konusunda atanacak adayların mülakatlarının Meclis’te yapılmasını önerdi.
Emre, “Herkes İçin Demokrasi” adlı son kitabında, “TBMM kendi işlev ve saygınlığını korumalı, denge ve denetleme görevini yerine getirebilmek için yetkilerini kullanmaktan geri durmamalıdır” görüşünü dile getirdi.
Emre kitabında, “TBMM’nin dış politika konusunda daha aktif olması” başlığında 12 madde de önerilerini şöyle sıraladı:
– Meclis ancak bütçe yapma yetkisi sayesinde iktidarın dış politikası üzerinde etki kapasitesine sahip olabilir. Mevcut şartlar bunu karşılamaktan uzaktır. Savunma ve dış politika konularının bütçe düzenlemelerini gerçekten TBMM yapmalıdır.
– İktidar her yıl TBMM’ye ulusal güvenlik hakkında bir belge sunmalıdır. Bu belgenin Dışişleri Komisyonu ile Milli Savunma Komisyonu’ndan oluşan karma bir komisyonda da görüşülmesi sağlanmalı, sonuçta hükümete ve genel kurula sunulmak üzere bir rapor hazırlanmalıdır.
MGK ile temas
– TBMM ile Milli Güvenlik Kurulu’nun (MGK) teması güçlendirilmelidir. MGK Genel Sekreterliği ile TBMM komisyonları arasında bilgi alışverişi sağlanmalıdır.
– Silah ihracatı ve ithalatında yetki TBMM’de olmalıdır. Bu konuyla ilgili her yıl bütçe kanununda gerekli düzenlemeler yapılmalı ve ilgili kuruluşların hedefleri tanımlanmalıdır. Savunma sanayi alanındaki ihracat işlemleri salt ticari işlemler olmanın ötesinde ülkenin güvenlik ihtiyaçlarıyla doğrudan ilgilidir. Bu nedenle ihracat olmanın ötesinde askeri yardım statüsünde değerlendirilmeli ve TBMM’nin onayı zorunlu olmalıdır.
– Atamalarda sadece Cumhurbaşkanı kararnameleri yeterli olmamalıdır. Bu atamalar öncesinde TBMM ilgili komisyonlar aracılığıyla bilgilendirilmeli ve adayların komisyonlar tarafından mülakata alınması sağlanmalıdır.
– TBMM’de grubu bulunan siyasi partilere TBMM bütçesinden kaynak ayrılarak düşünce kuruluşu oluşturulması sağlanmalıdır.
– Yurt dışına asker göndermeyi ve yabancı askerlerin Türkiye’de bulunmasını düzenleyen tezkereler sadece TBMM Genel Kurulu’nda değil ilgili komisyonlarda da onaylanmalıdır.