SU KAYNAKLARI RİSK ALTINDA
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), suyun iklim değişikliğinin temel habercisi olduğunu ortaya koyarak acil önlem alınması gerektiğini duyurdu. 2023 yılı itibarıyla nehirlerin son 30 yılın en hızlı kuruma oranına ulaştığı ve küresel su kaynaklarının büyük tehdit altına girdiği bildirildi. WMO’nun Küresel Su Kaynakları Raporu’na göre, son beş yıl içinde dünya genelinde ortalamanın altında nehir seviyeleri gözlemlendi ve rezervuarlar da çok düşük seviyelerde kaldı. 2023 yılı içinde nehir havzalarının yüzde 50’sinden fazlası olağandışı koşullar yaşadı.
KÜRESEL SU DÖNGÜSÜ OLUMSUZ ETKİLENİYOR
Kuzey, Orta ve Güney Amerika’daki Amazon ve Mississippi nehirlerinde rekor düzeyde düşük su seviyeleri yaşanırken, Asya ve Okyanusya’da Ganj, Brahmaputra ve Mekong nehir havzalarında da benzer düşük seviyeler kaydedildi. 2023 yılı, kaydedilen en sıcak yıl olarak geçerken, iklim değişikliği su döngüsünü etkileyerek aşırı kuraklık ve sellerin oluşmasına zemin hazırlıyor. WMO’ya göre, yıl ortasında gerçekleşen La Niña’dan El Niño’ya geçiş bu durumu daha da etkiliyor. Bilim insanları, iklim değişikliğinin bu hava olaylarının etkilerinin arttığını vurguluyor.
SEL FELAKETLERİ VE SU HAKKI KRİZİ
Afrika’nın doğu kıyısı, Yeni Zelanda’nın Kuzey Adası ve Filipinler gibi bölgeler sel felaketlerinden etkilenirken, İsveç, İrlanda ve Birleşik Krallık’ta nehirlerde olağanın üzerinde su seviyeleri gözlemlendi. WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo, “Su, iklim değişikliğinin öncü göstergesidir. Artan sıcaklıklar, su döngüsünü hızlandırıp daha düzensiz hale getiriyor. Ya çok fazla ya da çok az suyla karşılaşıyoruz. Bu da ekosistemler ve ekonomiler üzerinde ağır bir yük oluşturuyor” açıklamasını yaptı.
GELECEKTE SU KRİZİ BEKLENTİSİ
Birleşmiş Milletler Su Kurumu’na göre, günümüzde 3.6 milyar insan yılda en az bir ay boyunca yeterli suya erişemiyor ve bu sayının 2050 yılına kadar 5 milyarı aşması bekleniyor. Ayrıca, 2023 yılı itibarıyla buzullar 600 gigaton su kaybederken, İsviçre Alpleri son iki yılda toplam hacminin yüzde 10’unu kaybetti. Saulo, tatlı su kaynaklarının durumu hakkında yeterli bilgi olmadığını belirterek daha iyi veri izleme ve paylaşımının acilen gerekli olduğunu ifade etti.