FETÖ, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra gözünü bölgeki Müslüman nüfusun çoğunlukta olduğu bölgelere çevirdi – Okullarla öğrencileri, çeşitli platformlarla Rus aydınlarını, derneklerle iş adamlarını örgütlemeye çalışan FETÖ'nün amaçları Rus istihbarat duvarına çarptı. Rus savcılığı 2007'de, Federal Güvenlik Servisinin mercek altına aldığı FETÖ’nün ideolojisini, "ruh sağlığını tahrip edici etkiye sahip" olarak tanımladı, Rusya ulusal güvenliğini tehdit eden bir unsur olarak nitelendirdi
Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ), okullarının 2000'li yılların başından itibaren kapatıldığı Rusya'da akademi, kültür, medya ve iş dünyasındaki faaliyetleriyle yaşamaya çalışıyor.
Sovyetler Birliği’nin dağılmasıyla, terör örgütü elebaşı Fetullah Gülen, Rusya’daki ilk adımını, Müslüman nüfusun yoğunlukta yaşadığı Tataristan ve Kafkaslar'a attı.
Örgütün, ilk etapta finans altyapısını sağlayıp güçlenmek için 1990’larda en popüler ve kazançlı işlerden birisi olan Türkiye’den Rusya’ya bavul ticaretine ağırlık verdiği belirtiliyor. Bununla birlikte örgütün daha sonraki aşamalarda ise inşaat sektöründen beslenmeye başladığı ifade ediliyor.
Rusya'da örgüt sistemi kurulduktan sonra FETÖ, Rus toplumunu doğrudan etkilemek için Rus aydınları ve kanaat önderleriyle yakın olma politikasına yöneldi. İleride diğer bazı eski Sovyet ülkelerinde de örgütlenmesini tamamlayacak olan kültür, düşünce, tarih ve sanat gibi konuları alanıymış gibi gösteren “Diyalog Avrasya Platformu” oluşturuldu.
Türkiye’de ve Rusya’da 1998’de kurulan platforma Rusya’nın önde gelen aydınları, öğretim üyeleri, ilim adamları dahil edilerek, terör örgütü elebaşı Fetullah Gülen’in sözde "diyalog" ve "barış" kavramlarını temsil eden bir yazar olduğu fikri topluma aşılanmaya çalışıldı. Aynı zamanda platformun, Rusça "evet" anlamına da gelen "DA" (Diyalog Avrasya) adındaki dergisiyle FETÖ reklamı yapıldı.
FETÖ, 1990’larda, Müslüman nüfusun yoğun olduğu Tataristan ve Dağıstan’ın yanı sıra, Başkurdistan, Hakasya, Karaçay-Çerkesya, Saha (Yakutistan) Cumhuriyetlerinde, Yekaterinburg ve St. Petersburg şehirleri ile başkent Moskova’da okullar açtı.
Ancak Rusya’da her şey örgütün istediği gibi gitmedi. 2000’li yıllar FETÖ’nün okulları için Rusya’da hiç iyi bir dönem olmadı. Rusya Federal Güvenlik Servisi (FSB), FETÖ'nün savunduğu ideolojiyi ve faaliyetlerini mercek altına aldı. 2003’te Rusya’nın pek çok bölgesinde FETÖ okulları ulusal güvenliği tehdit ettiği gerekçesiyle mahkeme kararlarıyla tasfiye edildi. Türkiye’den gelen FETÖ'cü öğretmenler de sınır dışı edildi ya da kendileri ülkeyi terk etmek zorunda kaldı.
– Savcılık, FETÖ ideolojisinin totaliter tarikat fikri olduğunu ortaya çıkardı
FSB'nin yaptığı çalışmalar sonucunda örgütün yapılanması yargıya intikal etti. Rus savcılığı o dönemde yaptığı açıklamada, FETÖ ideolojisinin ruh sağlığını tahrip edici etkiye sahip olduğunu ve Rusya ulusal güvenliğini tehdit ettiğini vurguladı.
Tataristan Savcılığı, FETÖ'nün de yaptığı faaliyetlerin, Yehova Şahitleri, Meryem Ana (Bogorodichniy) Merkezi ve ABD ile AB’de terörist örgüt ilan edilen Aum Şinrikyo gibi totaliter tarikatların faaliyetlerine benzediğini bildirdi.
Tüm süreçlerin sonunda, Rusya Federasyonu Yüksek Mahkemesi'nin 2008'de aldığı kararla FETÖ ideolojisi Rusya'da yasaklandı. Rusya, örgütün silahlı bir yapıya sahip olduğunu da ortaya çıkardı. 2010’da Moskova yakınlarında güvenlik güçleri FETÖ'cülerin evine yönelik yaptığı operasyonda el bombaları ve patlayıcı düzenekler buldu
FETÖ, okulları kapatıldıktan sonra Rusya faaliyetlerini medya, kültür, akademi ve iş dünyası alanlarında yoğunlaştırdı. Başkent Moskova'daki "MİRNAS" düşünce kuruluşu, FETÖ'nün Rus akademi dünyası ve entellektüellerine yönelik propaganda aracı olarak kullanılıyor. Örgüt bu yapılanma üzerinden düzenlediği çeşitli programlar, toplantı ve konferanslarda, özellikle 24 Kasım'daki uçak krizinden sonra, "Türkiye aleyhinde" propagandalar yaptı. Kuruluşun, uçak kirizinin ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan aleyhinde sert kampanya yürütmesiyle biliniyor.
Moskova'da 2011'de açılan "Türk-Rus Kültür Merkezi" de FETÖ'nün Rusya yapılanmasının ayaklarından bir diğerini oluşturuyor. Söz konusu merkez, Türkçe kursları ve Türkçe yarışmalar düzenliyor. Bu merkez, çoğu ülkede olduğu gibi "Dil ve Kültür Festivali" adı altında Türkçe olimpiyatları organize ediyor. Merkezin, uçak krizinden sonra Rus kamuoyundaki tepki nedeniyle faaliyetlerine ara verdiği belirtiliyor.
– FETÖ medya aracılığıyla Türkiye'yi karalamaya çalışıyor
Örgütün Rusya'da aktif olarak kullandığı alanlardan biri de medya. Rusya'dan Türkçe haber yapan "Haberrus" portalı FETÖ'nün yayın organı olarak biliniyor.
Rus MK gazetesinin Türkiye ekini ise Türkiye'de kapatılan Cihan Haber Ajansından ayrılanlar çıkartıyor. Bu yayın organlarında, Türkiye'nin "Suriye'de terörist grupları özellikle DAEŞ'i desteklediği" iddiaları sürekli kullanılıyor.
Medyadaki FETÖ elemanları, Türkiye'de hükümet aleyhinde çıkan yazıları Rusça'ya tercüme ederek Rus basınına servis etmesiyle dikkat çekiyor.
FETÖ'nün iş dünyasındaki yapılanması olan ve örgütü finanse ettiği vurgulanan "Rus-Türk İşadamları Derneği" (RUTİD) 2011 yılında Moskova'da kuruldu. Derneğin Moskova ve St. Petersburg olmak üzere iki şubesi bulunuyor.