Dünya gümüş piyasasında tarihi bir çalkantı yaşanıyor. Hindistan’daki Diwali festivali süresince artan gümüş talebi, küresel arz dengesini alt üst etti. Fiyatlar bir haftada ons başına 54 dolara kadar yükseldi, Londra piyasasında metal kıtlığı görüldü ve bazı bankalar işlemleri askıya aldı.
GÜMÜŞ STOKLARINI BİTİREN FESTİVAL
Hindistan’ın önde gelen değerli metal rafinerisi MMTC-Pamp India Pvt., daha önce görülmemiş bir şekilde gümüş stoklarını tamamen tüketti. Şirketin işlem başkanı Vipin Raina, “Gümüş ve gümüş sikke satanların çoğu resmen stok dışı çünkü ortada gümüş yok. 27 yıllık kariyerimde böyle bir çılgınlık görmedim.” ifadesini kullandı. Festival süresince milyonlarca Hindu, zenginlik tanrıçası Lakşmi’yi onurlandırmak amacıyla alışverişte bulunuyor. Ancak bu yıl geleneksel altın talepleri gümüşe yöneldi. Sosyal medyada yayılan ‘gümüş yılı’ söylemleriyle desteklenen bu durum piyasalarda ciddi bir kilitlenmeye yol açtı.
KÜRESEL PANİĞE NEDEN OLABİLİR
Talep artışı kısa sürede Hindistan sınırlarını aşarak küresel boyutta etkiler yarattı. Doların değer kaybetmesi ve yatırımcıların alternatif güvenli liman arayışı, hedge fonların da gümüşe yönelmesiyle Londra piyasasında likidite sıkıntısı doğdu. Tüccarlar, sistemin “neredeyse çöktüğünü” vurguluyor. Büyük bankalar fiyat teklifi vermemeye başlarken, müşterilerin panik aramaları telefon hatlarını kilitledi. Cuma günü fiyatlar rekor kırarak 54 doların üzerine çıkarken, ardından yüzde 6,7’lik bir düşüş yaşandı.
45 YIL SONRA YENİDEN…
Uzmanlar, bu durumun 1979’daki Hunt Kardeşler krizinden bu zamana kadar görülen en büyük sarsıntı olduğunu belirtiyor. Bloomberg’in görüştüğü yirmiden fazla tüccar, bankacı ve yatırımcı, 2025 gümüş krizinin doğrudan Hindistan kaynaklı bir arz-talep şoku olduğunu ifade ediyor. Yeni Delhi merkezli M.D. Overseas Bullion’un genel müdürü Amit Mittal, “Böylesi daha önce hiç olmadı. Bu kez gümüşe olan talep muazzam.” şeklinde durumu özetliyor.