Hükümetin, iç güvenlik paketindeki tartışmalı maddelerin yeniden görüşülmesi teklifine sıcak bakması HDP’yi harekete geçirdi.
HDP değişmesini istediği düzenlemelerle ilgili önerge hazırlığına başladı. HDP’nin Hukuk Komisyonu tarafından yapılan çalışmada 10 düzenlemenin değişmesi öngörülüyor. CHP ise sınırlı değişiklik önerisine kapalı.
Hafta sonu Başbakan Yardımcısı Yalçın Akdoğan ile HDP’nin İmralı heyeti arasında yapılan görüşmede, Öcalan’ın PKK’ya yaptığı ‘silahsızlanma’ çağrısının yanı sıra ‘iç güvenlik paketinde geri adım’ konusunun da ele alındığı açıklanmıştı. HDP Grup Başkan Vekili Pervin Buldan’ın, “Bizden öneri bekliyorlar. İtiraz ettiğimiz maddelerle ilgili önergelerimizi hazırlıyoruz. Tekriri müzakerelerde muhalefetin itiraz ettiği düzenlemelerin değişeceğini umuyoruz.” açıklamaları doğrultusunda HDP Hukuk Komisyonu, partinin itiraz ettiği konularla ilgili bir çalışma başlattı. Tasarının tekriri müzakere edilmesi durumunda 10 ayrı maddeyle ilgili önerge sunulması planlanıyor. Ancak HDP’liler, öncelikle CHP Grubu’yla da bir araya gelmek ve önergeleri ortak hazırlamak istiyor. HDP’li Buldan, önergelerin MHP’nin de katılımıyla tüm muhalefet tarafından ortaklaşa verilmesinin kendilerini memnun edeceğini söyledi. Alınan bilgilere göre, HDP’nin değişmesini istediği maddelerle ilgili hazırladığı çalışma büyük oranda tamamlandı. Buna göre, itirazların büyük bölümü 132 maddelik tasarının ilk 30 maddesinde yoğunlaşan ‘polisin yetkileri ve güvenlik önlemleri’ konularıyla ilgili. HDP’nin, muhalefet şerhine de yansıyan itirazları özetle şöyle:
‘POLİSE ÖLDÜRME YETKİSİ VERİLİYOR’
1- Tasarı, polise kişilerin üstleri ve araçların aranmasında daha geniş yetkiler tanımakta. Polisin arama yetkisini kullanırken var olan savcılık ve mahkeme izin şartı da kaldırılarak yetkileri by-pass ediliyor. Sadece kolluk amirinin kararının 24 saat içinde hâkim önüne sunulması öngörülüyor ki arama işleminden sonra gerçekleştirilecek bu işlemin kişi özgürlüğü ve güvenliği açısından hiçbir anlamı’nın olmadığı açık.
2- Tasarının yasalaşması halinde polis bir suç işlendikten sonra suçtan zarar görenleri, tanıkları veya mağdurları gidip işyerlerinde veya evlerinde dinleyebilecektir. Bu düzenleme ile açıkça savcı ve hâkimlerin yetkileri polise devredilmektedir.
3- Tasarı polise açıkça öldürme yetkisini vermektedir. Polisin kitlesel gösterilerde kullandığı kimyasal gaz ve boya kullanımı artırılmaktadır. Polisin hâlihazırda toplantı ve gösterilere yaptıkları müdahaleler yasal değildir.
4- Tasarı ile polise doğrudan gözaltına alma yetkisi verilmektedir. Tasarıda; 24 saat olan gözaltı süresi 48 saate çıkarılmakta, aynı düzenleme jandarma için de geçerli kılınmaktadır. Ayrıca polis ve jandarmanın istihbarat toplama yetkisi de artırılmaktadır.
5- Tasarı çocuk oyuncaklarını da silah sınıfına koymaktadır. Tasarıda, ‘demir bilye, sapan ve molotof kokteyli’ de ‘ateşli silah’ sayılmaktadır. Basit bir çocuk oyuncağının, ateşli silah kapsamında değerlendirilmesi dikta rejimlerine özgü mekanizmalardır.
‘VALİLERE YARGI YETKİSİ VERİLİYOR’
6- Tasarıyla toplumsal gösterilerde yaşanan zararlar vatandaşa yüklenmektedir. Yine devletin rücu hakkına dair yapılan düzenlemeler ile ekonomik cezalandırma yöntemi benimsenmekte, ifade özgürlüğü rafa kaldırılmaktadır.
7- Tasarı toplumsal olaylarda yüz kapatılmasının cezasını ağırlaştırmaktadır. Toplantı ve gösterilerde yüzün tamamen ya da kısmen kapalı olması TMK’nın 7. maddesinde yer almakta ve ‘terör suçu’ olarak nitelendirilmektedir. Gazdan etkilenen ve kendini poşu veya maske ile korumaya çalışan yüzlerce kişi, sırf bu hüküm nedeniyle hapis cezaları almıştır.
8- Tasarı, valilere yargının görevi olan gözaltına alma yetkisini vermektedir. Doğrudan siyasi iktidara yargı yetkisi verilerek yargıya yapılan müdahalenin yasal zemini de oluşturulmaktadır. Vali, yargı makamı değildir, bu tür kararları alma yetkisi hukuken yoktur.
9- Tasarı, düşünce ve ifade özgürlüğünü kullananların otomatik olarak tutuklanacağını düzenlemektedir. Tasarı ile toplantı ve gösteri hakkının kullanımı ve propaganda fiilleri otomatik tutuklama olarak bilinen katalog suç maddesine alınmaktadır.
10- Tasarıyla vatandaşın araç kiralaması halinde kimliğini bildirme zorunluluğu getirilmektedir. Bu düzenlemenin yasalaşması halinde; tatil için gidilen yerde araç kiralayan herkesin polis tarafından izlenmesi kaçınılmaz olacaktır. Böylelikle araç kiralama işlemlerinde Emniyet’e kimlik bildirme zorunluluğu ile özel hayatın gizliliği ilkesi tümüyle ihlal edilmektedir.
HDP’nin iç güvenlik paketinin bazı maddelerinin tekriri müzakere yöntemiyle değiştirilmesi çabasına CHP kapıları kapattı. Bu tavır, hafta içinde yapılması beklenen görüşmede HDP sözcülerine de iletilecek. MHP’nin de paketin tamamen komisyona çekilmesi kararlılığında olduğu bildirildi.