NATO ZİRVESİ İKİNCİ GÜNDE DEVAM EDİYOR
NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, bugün Hollanda’nın Lahey kentinde ikinci günde devam ediyor. Zirvede yayımlanan deklarasyonda müttefiklerin 5’inci maddeye bağlılıklarını teyit ettiği belirtildi. “Müttefikler 2035 yılına kadar yüzde 3,5 temel savunma gerekliliklerine olmak üzere savunmaya yüzde 5 harcama yapmayı kabul etti” ifadelerine yer verildi. Ayrıca, NATO’nun 2026 yılındaki zirvesinin Türkiye’de yapılacağı açıklandı. NATO’nun en kritik maddesi olarak görülen 5’inci madde, “Tarafların, Avrupa veya Kuzey Amerika’da bir veya daha fazlasına karşı yapılacak silahlı bir saldırının, hepsine karşı yapılmış sayılacağı konusunda mutabıktır” anlamına geliyor. ABD Başkanı Donald Trump, Lahey’ye gelirken Air Force One uçağında, ABD’nin 5’inci maddeye bağlı olup olmadığına ilişkin soruya, “Tanımınıza bağlı. 5’inci maddenin pek çok tanımı var. Öyle değil mi? Ben dost olmaya bağlıyım. Hayat kurtarmaya, yaşam ve güvenliğe bağlıyım. Size oraya gittiğimde kesin bir tanım vereceğim. Sadece bunu bir uçağın arka tarafında yapmak istemiyorum” yanıtını verdi.
ZİRVEDEN DEKLARASYON AÇIKLANDI
Zirvenin ikinci gününde yayımlanan NATO Zirvesi Deklarasyonu’nda müttefiklerin 5’inci maddeye bağlılıklarını yeniden teyit ettikleri vurgulandı. Deklarasyonda, “Müttefikler özellikle Rusya’nın oluşturduğu uzun vadeli tehdit ve terörizmin sürekli tehdidi olmak üzere derin güvenlik sorunları görüyor. Müttefikler transatlantik savunma endüstriyel işbirliğinin hızla genişletilmesinde anlaştı. Müttefikler ortak savunmalarına sarsılmaz bağlılıklarını teyit etti. NATO müttefikleri Ukrayna’ya destek sağlama için daimi egemen taahhütlerini yeniden teyit etti. Plan kapsamındaki ilerleme ve harcama durumu 2029 yılında gözden geçirilecek” şeklinde ifadeler yer aldı. Ayrıca, 2026 NATO Zirvesi’nin Türkiye’de yapılacağı belirtildi.
GÖRÜŞMELER VE AÇILIŞ KONUŞMALARI
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Hollanda’nın Lahey kentindeki NATO zirvesi çerçevesinde İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile bir araya geldi. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, oturumun açılışında yaptığı konuşmada, ABD Başkanı Donald Trump’ın savunma harcamalarının artırılması konusundaki katkısını övdü. Rutte, Rusya-Ukrayna savaşının da gündemde olacağını ifade etti. Hollanda Başbakanı Dick Schoof, bu zirvenin Hollanda’da düzenlenen ilk NATO zirvesi olduğunu belirterek, “Kollektif savunmamızda tarihte görülmemiş bir artış gerçekleştirilecektir” dedi. Ukrayna savaşıyla birlikte barışın öneminin arttığını vurgulayan Schoof, “Barışın bir bedeli var” şeklinde konuştu.
AİLE FOTOĞRAFI VE SOHBETLER
Türkiye’yi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın temsil ettiği NATO Liderler Zirvesi’nde bir aile fotoğrafı çekildi. Erdoğan, fotoğrafta İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve İsveç Başbakanı Ulf Kristersson’un arasında yer aldı. Aile fotoğrafının ardından salona geçildi. Burada Erdoğan ve ABD Başkanı Donald Trump’ın ayaküstü sohbet ettiği anlar basına yansıdı. Erdoğan, oturumun yapıldığı salonda ayrıca İspanya Başbakanı Pedro Sanchez ile de görüşme gerçekleştirdi.
ORTAK AÇIKLAMALAR YAPILDI
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ve ABD Başkanı Donald Trump, zirvenin ikinci gününde ortak basın toplantısı düzenledi. Trump, İsrail-İran ateşkesinin gidişatıyla ilgili olarak, “Ateşkes çok iyi gidiyor” dedi. Ufak bir ihlalin olduğunu ancak İsrail uçaklarının geri çekildiğini belirten Trump, “Büyük bir kavga ettiler, okul bahçesindeki iki çocuk gibi” sözlerini kullandı. İran’ın nükleer programı ile ilgili sorulara da yanıt veren Trump, “İran’ın şu anda yapmak isteyeceği en son şey uranyumu zenginleştirmek” ifadelerini kullandı. Ayrıca, tatbikata ilişkin olarak, dikkat çekici açıklamalar yaptı. Trump, İran nükleer tesislerinin mevcut durumda tehlikeli olduğu ve “Elbette” şeklinde, yeniden saldırı ihtimali olduğunu belirtti.
BASINLA TARTIŞMALAR VE TEPKİLER
ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye’deki zirve esnasında ABD basınına yansıyan bazı haberler üzerinden, İran’ın nükleer tesislerine yönelik saldırıların etkisinin sorgulanması üzerine basın kuruluşlarını hedef aldı. “The New York Times (NYT) pisliktir, bunlar kötü insanlar” diyen Trump, CNN için de “geri zekalılar” ifadelerini kullandı. Ayrıca, sosyal medyadan yaptığı paylaşımda, bu durumları “yalan haber” olarak nitelendirdi.