EĞİTİM YILI ÖNCESİ DENETİM FAALİYETLERİ
8 Eylül’de başlayacak yeni eğitim öğretim yılı öncesinde piyasa gözetim ve denetim faaliyetleri devam ediyor. Bu çerçevede kırtasiye ürünleri, okul çantası ve kıyafetler üzerinde yoğunlaşan denetimlerde, söz konusu ürünlerin kimyasal, fiziksel, mekanik özellikleri ve etiketleme gerekliliklerinin ilgili mevzuata uygunluğu inceleniyor. Bakanlığın verilerine göre, bu yılın 7 ayında ürün güvenliği denetimleri kapsamında 2 milyon 196 bin 747 ürün kontrol edildi. Önceki yıllara göre güvensizlik oranının düştüğü; ancak oyuncak ve deterjanlarda güvensizlik oranının yüksek olduğu belirlendi. Güvensiz ürünlerin tespit edilmesi durumunda idari yaptırımlar uygulanıyor.
Denetimler sırasında riskli görülen ürünlerden numune alınıp laboratuvarlarda analizler gerçekleştiriliyor. Analizler sonucunda, ürünlerin fiziksel ve mekanik gereklilikleri karşılamaması veya belirlenen limitlerin üzerine kimyasal içerik barındırdığı durumlarda, bölge müdürlükleri bünyesindeki risk değerlendirme komisyonları inceleme yaparak ürünlerin güvensiz olduğuna karar veriyor. Bu kararlar doğrultusunda üretici ya da ithalatçı firmaya para cezası, ürünlerin piyasaya arzının durdurulması, piyasada bulundurulmasının engellenmesi, geri çağrılması, imhaları ve kamuoyunun riske karşı uyarılması gibi idari yaptırımlar uygulanıyor.
2018’de devreye alınan Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi (GÜBİS) sayesinde uygunsuzluk tespit edilen ürünlerle ilgili bilgiler tüketicilerle paylaşılıyor. Tüketiciler, sisteme “https://guvensizurun.ticaret.gov.tr/” adresinden erişebiliyor. Bu sistem ile aynı kanaldan yapılan bilgilendirmelerle ürünlerin takibi daha pratik hale geliyor. GÜBİS, güvensiz ürünle ilgili yetkili kuruluşlarca politika geliştirilmesine ve dış kullanıcıların araştırmalar yapmasına olanak tanıyan bir veri tabanı içeriyor.
Tüketicilerin okul alışverişi yaparken dikkat etmesi gereken noktalar da bulunuyor. Kırtasiye ürünlerinde, imalatçı ve ithalatçının açık adı ve adresinin yer aldığı ürünler tercih edilmeli; markası ve modeli belli, üzerinde Türkçe uyarılar bulunan ürünler alınmalıdır. Özellikle oyuncak niteliği taşıyan kırtasiye malzemelerinde yaş grubuna dair ibareler ve diğer uyarılar kontrol edilmelidir. 36 aydan küçük çocuklar için risk teşkil eden kırtasiye ürünlerindeki uyarılar dikkate alınmalı.
Boya malzemeleri, oyuncak görünümündeki ürünler, oyun hamurları ve parmak boyalarında CE işaretinin mevcut olup olmadığı kontrol edilmeli. Tekstil ürünlerinde içeriği gösteren etiketlerin ve işaretlemelerin Türkçe ve kolay okunabilir olmasına dikkat edilmelidir. Ayrıca çocuk kıyafetlerinde bulunan kordon, bağcık gibi risk oluşturabilecek unsurlara karşı da dikkatli olunması gerekiyor.