REZERVASYON KAPORASI GÜNDEMDE
Restoran ve kafelerde bir dönem yüksek fiyatlar sıkça gündeme gelirken, şimdi de rezervasyonlar için kapora talebi öne çıkıyor. İşletmelerin müşterilerden rezervasyon için önceden kapora isteği konuşuluyor. Çeşitli restoranlar, daha önce yalnızca özel günlerde ücretli olarak rezerve edilen masaların, artık normal günlerde de ücretli hale geldiğini belirtiyor. Peki, restoranların rezervasyon kaporası istemesi hukuki mi? Son dönem fahiş fiyat artışlarıyla gündem olan restoranlar, rezervasyon için kapora uygulamasına geçiş yaptı.
KAPORA UYGULAMASI YASAL MI?
Milliyet’te yer alan bir habere göre, Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkan Vekili Avukat İbrahim Güllü, konu ile ilgili şu ifadeleri paylaştı: “Restoranlar, rezervasyon yaptıran tüketicilerden hizmet verilmeden para almaya başladı. Restoranlar buna gerekçe olarak da rezervasyon nedeniyle başka müşterilerine ‘yer yok’ dediklerini ve rezervasyonların haber verilmeden iptal edilmesi nedeniyle mağdur olduklarını iddia etmekteler.” Son zamanlarda restoran ve kafelerde tüketici aleyhine çeşitli uygulamalar yaygınlaşmaya başladı. Servis ücretleri, kuver ücretleri, asgari harcama limitleri gibi uygulamaların ardından şimdi de rezervasyonlarda kapora talebi gündeme geliyor. Bu talepler, hem etik açıdan hem de hukuki açıdan sıkıntılı durumlar oluşturuyor. Tüketiciler, bu tür taleplerin aleyhine olduğunu unutmamalı.
KAPORA İADESİ NASIL OLACAK?
Yasal çerçevede bakıldığında, kapora kavramı hukuk sistemimizde net bir şekilde düzenlenmemiştir. Bunun yerine, sözleşme yapıldığında yapılan ödemelere “bağlanma parası” (pey akçesi) ve “cayma parası” gibi terimler ile tanımlamalar getiriliyor. Eğer verilen kapora “bağlanma parası” olarak kabul edilirse, sözleşmeden cayıldığı takdirde alınan meblağ iade edilmelidir. Ancak kapora “cayma parası” olarak değerlendirilirse, alıcı sözleşmeden cayarsa bu meblağ geri ödenmeyecektir. Eğer bir cayma parası talep edilmezse ve yer başka bir müşteriye verilmişse, firmanın bu durumda cayma bedelini iade etmesi etik bir davranış olarak değerlendiriliyor.
YURT DIŞINDAKİ UYGULAMALAR
Yurt dışında bu tür bir kapora uygulaması olup olmadığını incelemek de önemli bir konu. Farklı toplumlar arasında kültür ve anlayış farkları bulunuyor. Gelişmiş ve insan odaklı uygulamaları olan ülkelerde insanlar randevularına ve rezervasyonlarına sadık kalırken, firmalar da tüketicinin taleplerini olumlu karşılamaktadır. Yurt dışında kapora uygulaması yaygın olmayabilir; ülkemizdeki gibi etik dışı bir davranış şeklini benimsemeleri beklenmiyor.