DEPREMİN ŞİDDETİ VE DERİNLİĞİ
Kamçatka Yarımadası’nda sabah saatlerinde yüksek şiddetli depremler meydana geldi. Amerikan Jeolojik Araştırma Kurumu ve Rusya Bilimler Akademisi’ne bağlı Jeofizik Hizmetler, depremin başlangıçta büyüklüğünü 7.1 olarak açıkladı. Ancak yapılan analizler neticesinde, gerçek büyüklüğün 8.7 ila 8.8 arasında olduğu doğrulandı. Deprem, Petropavlovsk-Kamçatski’nin 149 kilometre güneydoğusunda, 17 kilometre derinlikte gerçekleşti. Bu sarsıntı, 1952 yılında bölgede meydana gelen ve Hawaii’ye tsunami gönderen 9 büyüklüğündeki depremden bu yana kayıtlara geçen en büyük sarsıntı oldu. Jeofizik uzmanları, bu depremin Kamçatka sismik zonundaki en güçlü olay olduğunu ifade etti. Sarsıntının etkileri, yaklaşık 200 kilometrelik bir kırılma boyunca güneybatı yönüne yayıldı. Depremin, Avrasya ve Pasifik levhalarının kesiştiği bölgede tipik bir “subdüksiyon” yani dalma-batma tipi sismik olay olarak değerlendirildiği belirtildi.
TSUNAMİ UYARISI VE ETKİLERİ
Deprem sonrasında hemen tsunami alarmı verildi. En ciddi etkiler Severo-Kurilsk kentinde görüldü; yaklaşık 2 bin 400 kişinin yaşadığı bu şehirde, 3 ila 4 metre yüksekliğinde tsunami dalgaları kıyıya ulaştı. Şehirde acil durum ilan edildi ve halkın yüksek bölgelere tahliye edilmesi sağlandı. Yelizovski bölgesindeki Vodopadnaya meteoroloji istasyonunda da benzer dalga yüksekliği kaydedildi. Petropavlovsk-Kamçatski’de sarsıntıların şiddeti 6 (VI) düzeyinde ölçüldü. Elektrik kesintileri, mobil internet hizmetlerinin aksaması ve halkın binalardan panikle çıkması gibi etkiler yaşandı. Kentte trafik sıkıştı ve akaryakıt istasyonları önünde uzun kuyruklar oluştu. Bir anaokulunun tadilat halindeki cephesi çökerken, çocuk polikliniği binasında hasar meydana geldi.
ARTÇI SARSINTILAR VE BÖLGEDEN GELİŞMELER
Sağlık Bakanı, Petropavlovsk Uluslararası Havalimanı (Yelizovo) binasında yaralanan bir kadına müdahale edildiğini ve durumunun iyi olduğunu açıkladı. Genel olarak bölgede can kaybı yaşanmadığı bildirildi, ancak halkın tetikte olması konusunda uyarılar yapıldı. Rusya Acil Durumlar Bakanlığı, tsunami dalgalarının Kamçatka’nın doğusundaki bazı bölgelerde etkili olduğunu duyurdu. Aleutsky ilçesine 32 cm, Ust-Kamçatsky ilçesine 20 cm ve Petropavlovsk-Kamçatski kıyılarına ise 6 cm yüksekliğinde dalgalar ulaştı. Artçı sarsıntılar devam ediyor ve uzmanlara göre, bir ay boyunca 7.5 büyüklüğüne kadar artçıların olabileceği ve bunların 5-6 şiddetinde yeni sarsıntılara yol açabileceği bekleniyor.
ULUSLARARASI REAKSİYONLAR VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ
Deprem, sadece Rusya’da değil, Pasifik havzasının tamamında alarm durumuna yol açtı. ABD Tsunami Uyarı Merkezi, 3 saat içinde Alaska, Kaliforniya, Oregon, Washington ve Hawaii için uyarılar yayımladı. Federal Acil Durum Yönetim Ajansı, Hawaii kıyılarının tahliye edilmesini istedi. ABD Başkanı, sosyal medya üzerinden “Güçlü ve güvende kalın” mesajıyla halka seslendi. Japonya Meteoroloji Ajansı, bir gün boyunca büyük tsunami riskinin süreceği uyarısında bulundu. Fukuşima Nükleer Santrali tahliye edilirken, halk yüksek binaların çatılarına yönlendirildi. Guam ve Kuzey Mariana Adaları için de tsunami izleme sistemi hayata geçirildi.
KAMÇATKA’DA SİSMİK HAREKETLİLİK
Kamçatka’daki sismik hareketlilik son haftalarda artmıştı. Bölge, geçtiğimiz hafta da 7.6 büyüklüğünde bir depremle sarsılmıştı. Sismologlar, bölgedeki kırılma hattının yüksek gerilim altında olduğunu ve büyük enerji boşalmalarının sürebileceğini vurguladı. Kamçatka’daki tüm acil müdahale birimleri olağanüstü hal modunda çalışmaya devam ediyor. Rusya Bilimler Akademisi, en küçük gelişmelerin bile yerel yönetim ve ilgili afet müdahale birimlerine bildirilmesi gerektiğinin altını çizdi. Depremin etkilerinin yalnızca yerel değil, ayrıca küresel çapta izlenmesi gerektiği belirtiliyor. 1952’deki büyük depremin oluşturduğu dev dalgaların Hawaii kıyılarına kadar ulaşmış olması, bu sarsıntının da ciddi bir uluslararası doğa olayı olarak ele alınmasına neden oluyor.