Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında sahte iş yeri ve sahte sigortalılara karşı denetimlerini sürdürüyor. 2023 yılı denetimlerinde 1533 iş yerinin sahte olduğunu tespit eden SGK, 88 bin 455 kişinin sigortalılığını iptal etti. Sahte sigortalılık süresince ödenen primler geri alınırken, emekli olanların emeklilikleri iptal ediliyor. Sahte sigortalılıkla ilgili meydana gelen bu durumlar ciddi cezaların yanı sıra geri ödemeleri de beraberinde getiriyor.
SGK’nın en çok tespit ettiği durumlar arasında, bir yakının, ahbabın ya da akrabanın şirketinde sahte sigortalı olarak gösterilme, ölen bir baba üzerinden maaş alma amaçlı boşanma, hamilelik döneminde sağlık hizmetlerinden yararlanma gibi nedenlerle iş yerinde çalışılmadığı halde sigortalı gösterilme bulunuyor. Bu durumlar tespit edildiğinde ise sigortalılık ve prim günleri iptal ediliyor, ödenen primler iade edilmiyor. Emeklilik durumunda ise emeklilikler iptal edilirken, ödenen maaşlar faiziyle geri alınıyor.
Çalışma hayatında yaş haddine ulaşılması durumunda işten ayrılma talepleri de dikkate alınıyor. İkinci çalışma dönemine ait yeni bir sözleşme ile devam edenler, yaş haddinden emeklilik uygulamasına tabi olabiliyor. Bu durumda istifa eden çalışanlar, şirket iç şartlarına göre tazminat alma hakkına sahip olabiliyor. Ancak sahte sigortalılık gibi kayıt dışı uygulamaların tespit edilmesi durumunda ciddi cezalar ve geri ödemeler gündeme geliyor. Bu kapsamda SGK’nın denetimleri hassasiyetle sürdürülüyor, kayıt dışı istihdamla mücadelede kararlı adımlar atılıyor.