FINALE DOĞRU SON HAZIRLIKLAR
Türkiye Kupası, Trabzonspor ile Galatasaray arasında Gaziantep’te 14 Mayıs Çarşamba günü gerçekleşecek final maçıyla 63. kez sahibini bulacak. Bu organizasyon kapsamında finaller, şimdiye dek 31’er kez tek ve çift maç şeklinde düzenlendi. Bu sezon da Ziraat Bankası’nın desteğiyle gerçekleştirilen Türkiye Kupası, 1965-1966, 1966-1967, 1983-1984, 1985-1986, 1989-1990, 1990-1991, 1999-2000, 2000-2001, 2001-2002, 2002-2003, 2003-2004, 2004-2005, 2005-2006, 2006-2007, 2007-2008, 2008-2009, 2009-2010, 2010-2011, 2011-2012, 2012-2013, 2013-2014, 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017, 2017-2018, 2018-2019, 2019-2020, 2020-2021, 2021-2022, 2022-2023 ve 2023-2024 sezonlarında tek maçla, diğer sezonlarda ise çift maçlı finallerle sahiplerine ulaştı.
HÜKMEN GALİBİYET VE KURALAR
Türkiye Kupası’nın 62 yıllık tarihindeki kupalar, birer kez hükmen galibiyet ve kura sonucu sahibini buldu. 1963-1964 sezonunda Galatasaray ile Altay arasında gerçekleştirilen final maçının ilk karşılaşması 0-0 sonuçlandı. Altay’ın rövanş maçına çıkmaması üzerine Türkiye Futbol Federasyonu bu karşılaşmayı 3-0 Galatasaray lehine tescil etti. Böylelikle, kupa finalleri tarihinde ilk defa kupanın sahibi hükmen galibiyetle belirlendi. Ayrıca, 1966-1967 sezonundaki Altay-Göztepe finali 2-2 sonuçlandı. Kupayı kura atışı ile kazanan Altay, organizasyon tarihinde yeni bir ilke gerçekleştirdi.
UZATMA DAKİKALARINDA KAZANANLAR
Türkiye Kupası, şimdiye dek 8 defa uzatma dakikalarının sonuçlarıyla kazanıldı. Göztepe, 1968-1969 sezonunda çift maçlı finalde Galatasaray’ı 1-0 yendiği maçın rövanşında uzatma dakikalarında 1-1 kalarak galip geldi. Tek maçlı finallerde ise 1983-1984 sezonunda Trabzonspor, Beşiktaş’ı 2-0, 1990-1991 sezonunda Galatasaray, MKE Ankaragücü’nü 3-1, 1999-2000’de Galatasaray, Antalyaspor’u 5-3, 2005-2006’da Beşiktaş, Fenerbahçe’yi 3-2, 2006-2007’de Beşiktaş, Kayseri Erciyesspor’u 1-0, 2021-2022’de de Sivasspor, Kayserispor’u 3-2 yenerek uzatmalarda kupayı kazandı. 1995-1996 sezonunda ise Galatasaray, ilk maçı 1-0 kazandığı Fenerbahçe ile rövanşı Kadıköy’de oynadı. Maç 1-0 Fenerbahçe’nin üstünlüğüyle sona erince, uzatma bölümünde Galatasaray bir gol atarak, ilk maçtaki avantajıyla kupayı kazandı.
PENALTILARLA KAZANILAN KUPALAR
Türkiye Kupası tarihi boyunca 5 takım, 6 kez kupayı penaltı atışlarıyla kazandı. 1975-1976 sezonunda Galatasaray ile Trabzonspor’un finalinin her iki maçı da 1-0 sonuçlandığı için penaltı atışlarına geçildi. Galatasaray, seriyi 5-4 kazanarak kupayı elde etti. 1997-1998 sezonunda Beşiktaş ile Galatasaray karşı karşıya geldi ve her iki maç da 1-1 sona erince, Beşiktaş penaltılarda 5-3 galip gelerek kupanın sahibi oldu. 2000-2001 sezonunda Gençlerbirliği, Fenerbahçe’yi penaltılarla 6-3 geçerek kupayı kazandı. 2007-2008 sezonunda Kayserispor ile Gençlerbirliği finalde 0-0 berabere kalınca Kayserispor, penaltılarda 11-10 galip geldi. 2010-2011 sezonunda Beşiktaş, İstanbul Büyükşehir Belediyespor’u 4-3 ile geçerek kupaya uzandı. 2016-2017 sezonunda da Atiker Konyaspor ile Medipol Başakşehir arasındaki finalde, Konyaspor penaltılarla 4-1 galip gelerek kupayı müzesine taşıdı.
EN İLGİNÇ FİNAL MAÇI
Türkiye Kupası tarihindeki en ilginç finallerden birisi, 1991-1992 sezonunda Trabzonspor ile Bursaspor arasında gerçekleşti. İlk maçı 3-0 kazanan Bursaspor, rövanş için Trabzon’a büyük avantajla gitti. Ancak, bordo-mavili ekip rövanşı 5-1 kazanarak, organizasyon tarihinin en ilginç finalinin sahibi oldu.
EN FARKLI SKORLARLA KAZANILAN FİNAL MAÇLARI
Türkiye Kupası finallerinde en farklı skorlu galibiyeti Gençlerbirliği, 1986-1987 sezonunda Eskişehirspor ile yaptığı ilk maçta 5-0’lık skorla elde etti. 1991-1992 sezonunda Trabzonspor, Bursaspor’u 5-1 yenerken, 2004-2005 sezonundaki finalde Galatasaray, Fenerbahçe’yi 5-1 ile geçti. 2001-2002 sezonunda Kocaelispor, Beşiktaş’ı 4-0, aynı sonuçla Trabzonspor, Gençlerbirliği’ni 2003-2004 finalinde, Fenerbahçe de Bursaspor’u 2011-2012 finalinde yendi. 1999-2000 sezonundaki Galatasaray-Antalyaspor maçı Türkiye Kupası’nın en gollü final karşılaşması olarak kayıtlara geçti. Diyarbakır’da oynanan final, normal ve uzatma bölümünde 2-2 sona erdi. Uzatmalarda Galatasaray, 5-3 galip gelerek kupayı kazandı.
DUBLE YAPAN EKİPLER
Türkiye Kupası’nın geçmişinde, 15 sezonda kupayı kazanan ekipler, aynı zamanda lig şampiyonluğunu da kazandı. Galatasaray, 1962-1963, 1972-1973, 1992-1993, 1998-1999, 1999-2000, 2014-2015 ve 2018-2019’da, Fenerbahçe 1967-1968, 1973-1974, 1982-1983’te, Beşiktaş 1989-1990, 2008-2009, 2020-2021’de, Trabzonspor ise 1976-1977 ve 1983-1984 sezonlarında hem lig şampiyonluğu hem de kupa zaferi yaşadı. Bu sezon Süper Lig’de son 3 haftaya 8 puanlık avantajla giren Galatasaray, Türkiye Kupası’nda da final oynayarak çifte kupa kazanma şansını sürdürüyor.
GALATASARAY’IN ÜST ÜSTE ŞAMPİYONLUK REKORU
Türkiye Kupası tarihindeki en çok üst üste şampiyonluk yaşayan ve kupayı en çok müzesine götüren isim Galatasaray oldu. Sarı-kırmızılı ekip, 1963-1966 yıllarında arka arkaya 4 kez şampiyon oldu. Galatasaray, üst üste 4 kez final oynayan ekip unvanını kazanarak, Trabzonspor da 1975-1978 yıllarında aynı başarıyı gösterdi.
MAÇLARINI KAZANARAK KUPA KAZANANLAR
Türkiye Kupası tarihinde yalnızca 4 sezonda kupayı kaldıran takımlar, tüm maçlarını kazanarak bu başarıya ulaştı. 1985-1986 sezonunda Bursaspor, 5’