ABD Dışişleri Bakanlığı, Cuma günü Ukrayna’ya 500 Patriot hava savunma füzesi satışı için onay verdi. Bu füzeler, Rusya’nın Ukrayna topraklarına yönelik sürekli balistik füze saldırılarını önlemek amacıyla kullanılmakta. Ancak Ukrayna’nın bu silahları temin etme kaynağı bu ayın başında tükendi. Onaylanan satış, hizmetteki en gelişmiş versiyon olan PAC-3 MSE türündeki Patriot füzelerini kapsıyor. Bu füzeler, gelen balistik füzeleri düşürebilme kapasitesine sahip az sayıdaki silahlardan biri.
FİNANSMAN DETAYLARI
Satışın ABD tarafından sübvanse edilmediği belirtiliyor. Ukrayna, yaklaşık 2.1 milyar dolarlık bu satın alımı Kanada, Almanya ve Norveç’ten sağlanan fonlar ile Avrupa Birliği’nden alınan bir kredi ile karşılayacak. Bu onay, ABD ve Ukrayna arasında haftalarca süren gerginliklerin ardından geldi.
GÜNDEMDEKİ GERGİNLİKLER
Bu ayın başlarında, Başkan Donald Trump, Rusya’nın dizel ihracatına yönelik bir anlaşma duyurdu ve Rus fosil yakıt satışlarına ilişkin yeni yaptırımları kaldırdı. Ayrıca, Ukrayna’nın Rus rafinerilerine düzenlediği saldırılar nedeniyle istihbarat paylaşımını kısıtlama tehdidinde bulundu. Ukrayna’nın kritik Starshield uydu sistemine erişimi de bir süre kısıtlandı, ancak bu durum geçen hafta tekrar sağlandı.
FÜZE TESLİMATI VE ÜRETİM ANLAŞMALARI
Cuma günü yapılan açıklamada, füzelerin Ukrayna’ya ne zaman teslim edileceği ya da herhangi bir parçanın orada üretilip üretilmeyeceği hakkında bilgi verilmedi. Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna ile Patriot füzelerini üreten Lockheed Martin arasında böyle bir anlaşma olup olmadığını bilmediklerini, ancak bu konunun doğrudan müzakere edilebileceğini belirtti.
ZELENSKİ'NİN TALEPLERİ
Trump, Temmuz ayında Türkiye’de düzenlenen NATO zirvesinde Ukrayna’nın kendi Patriot füzelerini üretme lisansı alacağını duyurmuştu. Bu durum, İran savaşı ve artan uluslararası talep nedeniyle ABD üretim hatları üzerindeki baskıyı azaltabilir. Ancak, herhangi bir Ukraynalı interceptor fabrikasının inşasının yıllar alabileceği belirtiliyor ve Trump’ın bu hamleden geri adım attığı görülüyor.
UKRAYNA'NIN SAVUNMA İHTİYACI
Bu satış, Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelensky için önemli bir zafer niteliğinde. Zelensky, Batılı liderlerden ve kamuoyundan, ordusunun daha fazla kritik savunma silahı alması için sürekli olarak çağrılarda bulundu. Ağustos ayında verdiği bir röportajda, ABD’nin Patriot stoklarının küçük bir kısmının Ukrayna’ya satılmasının bile, “tüm Rusların balistik füzelerini yok etmek” için yeterli olacağını savundu. Kış aylarında bu yetenek, daha da hayati önem taşıyor. Cuma günü sosyal medyada paylaştığı bir videoda, Patriot füzelerinin yetersizliğine dikkat çekerek, Rusya’nın bir gece içinde 17 balistik füze ile saldırı düzenlediğini, bunlar arasında Ukrayna’nın merkezindeki petrol rafinerilerine isabet edenlerin de bulunduğunu belirtti.