GÖRÜŞMELERİN SONU VE DEĞERLENDİRME
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ile Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, Çin heyetiyle gerçekleştirdikleri iki günlük görüşmelerin ardından basın toplantısı düzenledi. Bessent, “Toplantıların genel havası oldukça yapıcıydı.” diyerek, görüşmeler sırasında ABD’nin diğer ülkelerle yaptığı ticaret anlaşmalarını ele aldıklarını iletti. Çinli yetkililerin, ABD’nin Japonya ve Avrupa ile gerçekleştirdiği anlaşmaların büyüklüğü ve şartlarına karşı şaşırdığını belirten Bessent, Çin’in küresel ölçekteki aşırı üretim kapasitesi, yaptırım altındaki İran petrolünü satın alması ve Rusya’ya çift kullanımlı teknoloji satması gibi meselelerde duyulan endişeleri dile getirdiklerini açıkladı.
TARİFE KONUSUNDA SON SÖZ TRUMP’IN
Bessent, ABD ve Çin’in mayıs ayında karşılıklı olarak uygulanan tarifeleri 90 gün süreyle düşürme kararına ilişkin sürenin uzatılıp uzatılmayacağına dair gelen soruları yanıtladı. Çin tarafının tarifelere ara verilmesi konusunda anlaştıklarını ifade eden Bessent, ancak bu anlaşmanın ABD Başkanı Donald Trump ile görüşene kadar geçerli olmadığını vurguladı. Trump ile yarın bir araya geleceklerini belirten Bessent, tarifelerin durdurulmasının mevcut şekilde devam edip etmeyeceğine Başkan’ın karar vereceğini kaydetti.
TRUMP’IN GÖRÜŞMELERE İLİŞKİN BİLGİ ALMASI
ABD Başkanı Donald Trump, İskoçya’dan dönerken uçakta basın mensuplarına yaptığı açıklamada Hazine Bakanı Bessent ile telefonda görüştüğünü ve Çin ile “çok güzel” bir görüşme gerçekteştirdiklerini aktardı. Trump, görüşmelerle ilgili bilgi alacağını çarşamba günü duyurdu. Bunun yanı sıra, Çin basınında yer alan haberlere göre, ABD ve Çin heyetleri, müzakerelerin üçüncü turunda karşılıklı tarife artışı uygulamalarına ara verme kararlarını uzatma hususunda anlaştı. Çin Ticaret Bakan Yardımcısı Li Chenggang, iki ülke arasında karşılıklı gümrük vergilerini askıya alma süresinin uzatılacağını ifade etti.
TARİFE RESTLEŞMESİ VE GERİLİM
ABD Başkanı Donald Trump, 2 Nisan’da Çin’in de bulunduğu ticaret ortaklarına yönelik ek gümrük vergileri getirdi. Çin’in karşılık vermesiyle iki ülke arasında bir tarife restleşmesi başladı ve bu süreçte ABD, Çin’e uyguladığı gümrük tarifesini yüzde 145’e kadar artırırken, Çin de ABD’ye yüzde 125 gümrük tarifesi uygulamaya başladı. Tırmanan gerilim sonrasında ABD ve Çinli yetkililer, 10-11 Mayıs’ta tarife müzakereleri için İsviçre’nin Cenevre kentinde bir araya geldiler ve karşılıklı gümrük vergilerini 90 gün boyunca düşürme kararı aldılar. Görüşmeler sonucunda, 14 Mayıs itibarıyla ABD, Çin mallarına uygulanan gümrük vergisini yüzde 145’ten yüzde 30’a, Çin de ABD mallarına uyguladığı vergiyi yüzde 125’ten yüzde 10’a indirme kararı aldı. İki ülke yetkilileri, görüşmelerin ikinci turu için Haziran’da Londra’da buluşarak, Cenevre’de önceden varılan ticaret anlaşmasının uygulanması için bir “çerçeve” oluşturdular.