ÇOCUK FAİLLERİN CEZAİ SORUMLULUĞU TARTIŞMASI
Türkiye’de son zamanlarda 18 yaş altındaki çocukların bulaştığı cinayet vakalarının artışı, kamuoyunda çocuk faillerin cezai sorumluluğu konusunu yeniden gündeme getiriyor. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, bu alanda cezaların artırılacağına dair sinyaller veriyor. Ceza İşleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan yeni taslağın detayları ise kamuoyuyla paylaşılmaya başlandı. Sabah gazetesinin bildirdiğine göre, 15 ile 18 yaş arasındaki çocuklar için Türk Ceza Kanunu’nun 31’inci maddesinde değişiklik yapılması planlanıyor. Bu düzenlemeyle, söz konusu maddede yer alan indirim oranlarının azaltılması yoluyla çocuk faillere daha ağır cezaların verilmesi öngörülüyor.
YENİ DÜZENLEME ve CEZA İNDİRİMİ
Yapılması planlanan düzenlemelerle, kasten öldürme suçu işleyen ve 16 yaşını doldurmuş olan çocuklar için hakimin takdirine bağlı olarak herhangi bir ceza indirimi uygulanmaması sağlanacak. Bu noktada, kasta dayalı kusurun ağırlığı, güdülen amaç ve saik, suçun işleniş şekli gibi unsurlar dikkate alınacak. Şu anda yürürlükte olan 31’inci maddenin ikinci fıkrası, eğer eylemi işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş fakat 15 yaşını doldurmamış olan çocukların eylemlerinin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamadığını ya da davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmediğini belirtmektedir. Ancak bu yeteneklere sahip olanlar için ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası, 12 yıldan 15 yıla, müebbet hapis cezası yerine ise 9 yıldan 11 yıla kadar değişen cezalar uygulanmaktadır.
13’ÜNCÜ ve 15’İNCİ YAŞ KÜMESİNDEKİ UYGULAMALAR
Türk Ceza Kanunu’nun 31’inci maddenin 3’üncü fıkrasında ise 15 yaşını doldurmuş ama 18 yaşını doldurmamış olanlar hakkında suçun ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektirdiği durumlarda 18 yıldan 24 yıla kadar, başka durumlarda ise 12 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor. Diğer cezaların üçte birlik bir indirimle sınırlandırılması, her bir fiil için verilecek hapis cezasının 12 yıldan fazla olmamasını kapsıyor.
AİLELERİ İLGİLENDİREN DÜZENLEME
Suça sürüklenen çocukların aileleriyle ilgili ceza hükümlerinde de güncellemeye gidilecek. Türk Ceza Kanunu’nun 233’üncü maddesi “aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüğün ihlali” suçunu içeriyor. Burada, aile hukuku gereği bakım, eğitim veya destek sağlama yükümlülüğünü yerine getirmeyen kişilere şikâyet üzerine 1 yıla kadar hapis cezası verilip cezalandırılabiliyor. Bu düzenleme ile aile hukuku çerçevesindeki yükümlülüklerin ihlalinin ceza miktarlarının artırılması ve toplumsal duyarlılığı yüksek, sosyal açıdan daha uyumlu çocukların yetiştirilmesi hedefleniyor.