ÜLKEDE BÜYÜK ACILAR YAŞANDI
6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş depremleri, ülkemizde büyük bir felakete yol açtı ve toplamda 53 bin 537 kişi hayatını kaybetti. Bu acı olayın ardından Türkiye’nin en önemli gündem maddesi depremler oldu. Bu bağlamda Afet Bakanlığı’nın kurulması ile ilgili tartışmalar yeniden gündeme geldi.
TBMM’DE AFET BAKANLIĞI GÖRÜŞÜLDÜ
Kahramanmaraş depreminin hemen sonrasında oluşturulan “TBMM Deprem Araştırma Komisyonu Raporunda”; Afet ve Acil Durum Yönetimi (AFAD) Başkanlığı’nın Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne geçişle birlikte İçişleri Bakanlığı’na bağlandığı, “Risk yönetiminde kurumun daha güçlü bir yapıya sahip olması gerektiği” tespit edildi. Raporda, “Risk azaltma odaklı bir afet yönetim sisteminin kurumsal yapılanmasının yeniden düzenlenmesi; Afet, Acil Durum ve İklim Değişikliği Bakanlığı adıyla yeni bir bakanlık kurulması gerekli” denildi.
RAPOR GÖNDERİLDİ
Aynı raporda, kurulması planlanan Afet, Acil Durum ve İklim Değişikliği Bakanlığı altında bir koordinasyon birimi oluşturulması da teklif edildi. Bu birim aracılığıyla ülke üst yapı ve altyapısının afetlere hazırlık seviyelerinin sürekli kontrol edilmesi gerektiği vurgulandı. Rapor, Cumhurbaşkanlığı dahil olmak üzere tüm ilgili kurumlara ulaştırıldı. Kahramanmaraş merkezli meydana gelen 7,7 ve 7,6 büyüklüğündeki depremler toplamda 11 ili etkiledi ve 53 bin 537 can kaybına yol açtı.
BİR BAKANLIK KURULABİLİR
Raporun ardından, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 2023 Mayıs ayında katıldığı bir televizyon programında, “Muhalefet veya muhalif yapılar bu tür şeyler üzerinde arayışlar içinde. Bir Afet Bakanlığı’nın kurulması gibi bir tespit üzerinde duruyoruz. AFAD mevcutken, bu bir bakanlık düzeyine çıkarılabilir. Bunlar üzerinde düşünmemiz gereken konular” açıklamasında bulundu.
AFET BAKANLIĞI İLE PLANLANAN YENİLİKLER
Eğer Afet Bakanlığı kurulursa, depreme dayanıklı kentler yaratma hedefinin hız kazanacağı belirtiliyor. Bakanlığın, şehirlerin dirençli hale gelmesi ve halkın depremle ilgili bilinçlenmesi amacıyla çeşitli çalışmalar yürütmesi bekleniyor. Ayrıca, bu bakanlığın yerel yönetimlerle koordineli şekilde hareket etmesi gerektiği üzerinde duruluyor.
BİRİMLERDEN YENİ ADIMLAR GELİYOR
Sağlık Bakanlığı, yangın, sel, deprem ve salgın hastalıklar gibi olumsuz durumlarla ilgili, 81 il valiliğine ve il sağlık müdürlüklerine “Halk Sağlığı Acil Müdahale Ekipleri” kurulmasına dair talimat gönderdi. Türkiye’nin, özellikle depremler ve doğal afetler açısından riskli bir coğrafyada bulunduğu ifade edilen yazıda, afetler sonrası sağlık alanında edinilen derslerin gözden geçirilerek Bakanlığın ilerideki olası felaketlere hazırlığının artırılması gerektiği belirtildi. Ayrıca, Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), AFAD ile işbirliği yaparak öğretmenlerden oluşan MEB Arama Kurtarma Birimi (AKUB) ekipleri kurdu.
DEPREM VERİLERİ
Bu yıl Türkiye genelinde 32 binden fazla deprem meydana geldi, bunların içinde büyüklüğü 4 ve üzerinde 104, 5 ve üzerinde 6, 6 ve üzerinde 2 deprem oldu. Türkiye, saat başına ortalama 5 sarsıntı ile karşı karşıya. En fazla depremin yaşandığı şehirler sırasıyla Balıkesir, Muğla, Malatya ve Kütahya olarak kaydedildi.
GEÇMİŞ YILLAR VE RİSKLER
2000 yılından bu yana Türkiye’de en fazla deprem, 2023 yılında yaşandı. 2000 yılında 745, 2010 yılında 16 bin 451, 2020 yılında ise 32 bin 767 deprem kaydedildi. Türkiye’de büyüklüğü 4 ve üzeri toplam 7 bin 554 deprem yaşanmışken, büyüklüğü 6 ve üzeri olan 111 deprem tespit edildi.
RİSKLİ KONUT SAYISI
Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, Türkiye genelinde “6,8 milyon riskli konut” bulunduğunu açıkladı. Bunların 1,5 milyonunun acilen dönüşmesi gerekli, yani yaklaşık yüzde 25-30’u. İstanbul ölçeğinde ise 1,3 milyon konuttan 230 bininin acilen dönüşmesi gerektiği ifade edildi.