ABD’de 71 yaşında hayatını kaybeden eski Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın cenaze törenleri devam ederken, Kongre’deki yaşlı siyasetçilerin durumu yeniden tartışma konusu oldu. 84 yaşındaki Senatör Mitch McConnell, haziran ayında geçirdiği düşme sonrası hastaneye kaldırılmış ve ardından hafif zatürre teşhisi konmuştu. McConnell, bu süreçte Senato oylamalarına katılamazken, ofisinden yapılan açıklamayla sağlık durumu haftalarca süren spekülasyonların ardından netleşti. Mevcut Kongre, Amerikan tarihinin en yaşlı dönemlerinden birini yaşarken, bu eğilimin özellikle Senato’da daha da hızlanması bekleniyor.
KONGRE YAŞLANIYOR, HALK ENDİŞELİ
Yeni bir ankete göre Amerikalıların büyük çoğunluğu, 70 yaş üstü milletvekillerinin sayısını önemli bir sorun olarak görüyor ve seçilmiş yetkililerin sağlık durumlarıyla ilgili daha fazla şeffaflık talep ediyor. Bu yıl kasım ayında yapılacak ara seçimler, seçmenlerin Kongre’nin demografik yapısına doğrudan müdahale etmesi için bir fırsat olarak değerlendiriliyor. Ankete katılanların yüzde 58’i, Kongre’deki yaşlı milletvekili oranını büyük bir sorun olarak nitelendirirken, bu oran 35 yaş altı Amerikalılarda yüzde 68’e yükseliyor. Temsilciler Meclisi ve Senato’daki ortalama yaş, onlarca yıldır istikrarlı bir şekilde yükseliş gösteriyor.
SAĞLIK BİLGİLERİNİN PAYLAŞILMASI İSTENİYOR
Anket, seçilmiş yetkililerin sağlık durumlarıyla ilgili daha geniş bir şeffaflık talebini de ortaya koyuyor. Amerikalıların yaklaşık üçte ikisi, seçilmiş yetkililerin görev yapma yeteneklerini etkileyebilecek tüm tıbbi bilgileri kamuoyuyla paylaşması gerektiğini düşünüyor. Yalnızca yüzde 35’lik kesim, siyasetçilerin de diğer vatandaşlar gibi tıbbi kayıtlarını gizli tutma hakkına sahip olduğunu savunuyor. Bu tercih, parti ayrımı gözetmeksizin geniş bir destek bulurken, son yıllarda daha da belirgin hale geldi. 2018’de yapılan bir ankette başkanların tıbbi bilgilerini açıklaması gerektiğini düşünenlerle açıklamaması gerektiğini düşünenler neredeyse eşitken, 2004’te yüzde 61 oranında bir kesim başkanların bu bilgileri gizli tutmasından yanaydı.
ZORUNLU EMEKLİLİK YAŞI TARTIŞMASI
Ankete göre, iki büyük partiden birine yakınlık duyanların yüzde 70’i, partilerinin 70 yaş üstü bir aday göstermesi durumunda rahatsız olacağını ya da üzüleceğini belirtiyor. Temmuz ayında yapılan bir başka ankette ise kayıtlı seçmenlerin yüzde 85’i, milletvekilleri için zorunlu emeklilik yaşı getirilmesi gerektiğini düşünüyor. Bu kesimin yaklaşık yarısı, zorunlu emeklilik yaşının 70’in altında olması gerektiğini ifade ediyor. Mevcut Kongre’de senatörlerin üçte birinden fazlası 70 yaşın üzerinde bulunuyor.
MEVCUT SENATÖRLERİN YAŞ DAĞILIMI
Bu kasım ayında 20 görevdeki senatör, yeniden tam dönem için yarışıyor. Adayların yaşları, Georgia’dan 39 yaşındaki Jon Ossoff ile Idaho’dan 83 yaşındaki Jim Risch arasında değişiyor. Tümü koltuklarını korursa, 2033 yılında olası bir sonraki dönemlerinin sonunda bu senatörlerin yarısından fazlası 70 yaşın üzerinde olacak. McConnell ile Demokrat Senatörler Dick Durbin (81) ve Jeanne Shaheen’in (79) bu yılın sonunda emekli olacağı da belirtiliyor. ABD’de tipik emeklilik yaşı 65 civarında olmasına rağmen, Kongre’de 65 yaş üstü nüfus her iki partide de güçlü bir şekilde temsil ediliyor.
SENATO’DAKİ EN YAŞLI İSİM: CHUCK GRASSLEY
ABD Anayasası, Temsilciler Meclisi üyeleri için en az 25, senatörler için ise en az 30 yaş şartı koyduğu için Kongre, genel nüfusa kıyasla doğal olarak daha yaşlı bir yapıya sahip. Nüfus Sayım Bürosu’nun 2025 verilerine göre genel nüfusun yalnızca yüzde 19’u 65 yaş üstüyken, görevdeki ABD senatörlerinin medyan yaşı 66. Yani her beş Amerikalıdan birinden daha azı 65 yaş üzerindeyken, senatörlerin yaklaşık yarısı bu kategoride yer alıyor. 92 yaşındaki Cumhuriyetçi Chuck Grassley, Senato’nun en yaşlı üyesi olarak geçici başkanlık görevini yürütüyor. Bu rol, onu başkanlık sıralamasında üçüncü sıraya koyarken, mayıs ayında Beyaz Saray Muhabirleri Derneği yemeğinde yaşanan güvenlik ihlali sırasında en üst düzey yönetim yetkilisi olarak katılmaması dikkat çekmişti.