Dr. Edith Bracho-Sanchez, New York’taki Columbia Üniversitesi Irving Tıp Merkezi’nde bir çocuk hekimi olarak görev yapıyor. Aynı zamanda ebeveynler için Amerikan Pediatri Akademisi’nin sağlıklı çocuklar podcast’ini sunuyor. Aşı reddi, muayenehanesinde daha önce olduğu gibi net bir şekilde ifade edilmiyor; birçok ebeveyn aşıları erteleyerek, karar verme sürecini odada bulunmayan diğer ebeveyne devrediyor ya da sadece daha fazla zamana ihtiyaç duyuyor. Sonuç olarak, çocuklar aşısız olarak muayenehaneden çıkıyor.
AŞI ERTELEME TRENDİ
Aşı olmayı erteleyen ebeveynlerin sayısı artarken, bu durum endişe verici bir eğilim haline geliyor. 2025-2026 eğitim yılında ABD’deki anaokulu öğrencilerinin %92,4’ü önerilen kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşı serisini tamamladı; bu oran 2019-2020’de %95,2’ydi. Bu düşüş, 280,000 çocuğun aşı belgeleri olmadan okula gitmesine neden oldu. Ekim ayının başı itibarıyla ABD’de 2026 yılında 4,080 onaylı kızamık vakası ve iki ölüm kaydedildi. 2025 yılında toplam 2,289 vaka ve üç ölüm, 2024’te ise yalnızca 285 vaka ve ölüm yaşanmadı.
EBEVEYN TUTUMLARI VE AŞI ALIŞKANLIKLARI
Ebeveynlerin “bir sonraki sefere aşı olacağız” demeleri durumunda bu karara saygı duyuyorum, ancak beklemenin ne anlama geldiğini de net bir şekilde dile getiriyorum: Çocuk, önlenebilir bir hastalığa karşı koruma olmadan muayenehaneden çıkıyor. Ebeveynlerin “belki bir sonraki sefer” demesi durumunda, doktorun ofisinin onlara bir tarih ve saat sunması gerektiğine inanıyorum. “Sonra yaparız” bir niyetken, “salı günü saat 15:30’da geri döneceğiz” bir plandır.
HASTALIKLARIN ÖNEMİ VE AŞILAR
Son zamanlarda, önlem almak istediğimiz hastalıklar hakkında ebeveynlerle daha fazla konuşuyorum. Aşılar o kadar başarılı oldu ki, günümüz ebeveynleri ve genç pediatristler bu hastalıkların ne yapabileceğini hiç görmediler. Çoğu ebeveyn, bir bebeğin boğmaca ya da rotavirüsle mücadele ettiğini ya da bir çocuğun kızamık komplikasyonları nedeniyle hastaneye kaldırıldığını hiç görmedi. Hastalıklar soyut bir kavram haline geldiğinde ve her iddia edilen aşı yan etkisi sosyal medyada hemen bulunabilirken, ebeveynlerin risk hesaplaması çarpıtılabiliyor.
AŞILARIN ROLÜ VE EBEVEYNLERLE İLETİŞİM
Aşılar, koruyucu bakımın normal bir parçası olarak değerlendirilmeli. Çocukların muayene sırasında “Bugün bu aşıları yaptırma zamanları” demek, diğer koruyucu bakım konularında gösterdiğimiz varsayımdır. Ebeveynler hala sorular sorabilir ve nihai kararı verirler, ancak net iletişim bu karmaşık süreçte oldukça önemlidir.
DESTEKLEMEK İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR
Ebeveynlerden biri diğerinin karar vermeden önce ihtiyaç duyduğunu söylerse, birlikte arıyoruz. Her iki ebeveynin de daha fazla zamana ihtiyacı varsa, güvenilir bilgilerle ayrılmalarını sağlıyorum. Ayrıca, büyükanneleri de sürece dahil ediyorum ve sosyal medya videolarını izleyerek soruları yanıtlıyorum. Sağlık sistemlerimizin aşı kabulünü kolaylaştırması gerekiyor; bu, erişimi artırmayı, iş akışlarını düzene koymayı ve ebeveynlerle daha fazla görüşme süresi tanımayı içeriyor.
AŞILARIN GELECEĞİ
Ebeveynlerin kendilerini pro veya anti aşı olarak tanımlayıp tanımlamadığı, virüsler ve bakteriler için önemli değil. Önemli olan, çocukların aşılarını olmaları ve koruma sağlamaları. Her çocuk için koruma sağlamak amacıyla aşı olmaları gerekiyor.