ABD ve Çin, önümüzdeki yıllarda Ay yüzeyine astronot göndermeyi ve burada kalıcı üsler kurmayı planlıyor. Uzmanlar, Ay’da görev alacak astronotları sürdürülebilir bir şekilde beslemek için yerel gıda üretiminin kritik olduğunu belirtiyor. Dünya’dan gıda taşımak zor olduğundan, bilim insanları Ay topraklarında güvenli ve besleyici patatesler yetiştirmeyi başardı.
AY YÜZEYİNDE PATATES ÜRETİMİ
Araştırmacılar, Ay toprağını taklit eden bir ortamda organik madde ekleyerek patateslerin Dünya’daki kadar iyi büyüdüğünü tespit etti. NASA destekli çalışmada, “Modoc” adlı erken olgunlaşan, kırmızı kabuklu ve beyaz etli patates çeşidi kullanıldı.
PATATESLERİN BESİN DEĞERİ
Araştırmanın lideri Aymeric Goyer, patateslerin birim arazi başına daha fazla kalori sağladığını ifade etti. Goyer, “Patatesler besleyicidir ve C vitamini açısından zengindir. Ayrıca kaliteli protein sağlarlar” dedi.
ORGANİK MADDE İHTİYACI
Ay yüzeyindeki toprak, “Ay regoliti” olarak adlandırılıyor ve organik madde içermiyor. Araştırmacılar, vermikompost adı verilen organik maddeyi Ay toprağına ekleyerek verimi artırdı. Goyer, “Ay reguliti azot içermiyor. Bu nedenle takviye yapılmadan tarım mümkün değil” diye belirtti.
AĞIR METALLERLE MÜCADELE
Ay regoliti, yüksek miktarda ağır metaller içeriyor. Goyer, “Organik madde olmadan patatesler aşırı miktarda ağır metal emiyor ve bu durum bitki için zehirli hale gelebiliyor” dedi.
UZAY TARIMI ARAŞTIRMALARI
Araştırmacılar, uzay tarımı kapsamında farklı ürünler üzerinde de çalışmalar yürütüyor. Goyer, domates, marul ve yonca gibi bitkiler üzerinde de çalışmaların sürdüğünü aktardı.
PATATESLERİN TADI
Goyer, “Henüz patateslerin tadına bakmadık. Hasat ettiğimiz ürünleri laboratuvar analizleri için kullandık” dedi. Daha büyük saksılarda yapılan bir ikinci çalışmada, marketlerde görülen boyutlarda patatesler elde edilmesi planlanıyor.
DÜNYA İÇİN POTANSİYEL ÇÖZÜMLER
Çalışmanın ortak yazarı David Handy, Ay tarımı araştırmalarının Dünya için de faydalı olabileceğini belirtti. Handy, “Geliştirilen teknolojiler, tarımsal üretimin düşük olduğu bölgelerde gıda üretiminde kullanılabilir” dedi.