Kuantum bilgisayarlar karmaşık matematik problemlerini bugünün en güçlü klasik bilgisayarlarına göre çok daha hızlı çözebiliyor. Bu durum, dijital bilgilerin şifrelenmesinde kullanılan geleneksel yöntemlerin aşılması riskini ortaya çıkarıyor. Yaklaşık 2 trilyon dolarlık küresel kripto para piyasası ise büyük ölçüde eski nesil kriptografiyle korunan blok zincirlerine dayanıyor.
GOOGLE’IN ARAŞTIRMASI ENDİŞELERİ ARTIRDI
Sektördeki kaygılar mart ayında Google’ın yayımladığı bir araştırmayla yükseldi. Araştırma, kuantum bilgisayarların mevcut kriptografiyi tahmin edilenden daha erken kırabileceğini gösterdi. Google, bu kapasitedeki bilgisayarların 2029’a kadar geliştirilebileceğini belirtti. Daha önce bu sürenin en az 10 yıl olduğu düşünülüyordu.
YENİ TEHDİT TAKVİMİ DARALIYOR
Citigroup ve diğer kurumların araştırmaları da endişeleri derinleştirdi. Kuantum bilgisayarlar ve yapay zeka alanındaki ilerlemeler risk zaman aralığını daralttı. ABD Başkanı Donald Trump kuantum teknolojisinin risklerini dikkate aldı ve başkanlık kararnameleri yayımladı. Bu kararnameler ABD’nin kuantum kapasitesini güçlendirmeyi hedefliyor.
KRİPTO ŞİRKETLERİNDEN ÖNLEM ÇALIŞMALARI
Bazı kripto şirketleri ve blok zinciri geliştiricileri harekete geçti. Ağlarını kuantum bilgisayarlara dayanıklı kriptografiyle güncellemek için planlar hazırlıyorlar. Ancak bu sürecin yıllar sürebileceği belirtiliyor. Dijital varlıkların altyapısında kapsamlı değişiklikler gerekiyor.
VAROLUŞSAL TEHDİT OLARAK NİTELENDİRİLİYOR
BTQ Technologies’den Chris Tam, kuantum tehdidini kripto para ağları için en doğrudan ve varoluşsal tehdit olarak tanımladı. Birçok blok zinciri onlarca yıllık eliptik eğri kriptografisine dayanıyor. Bu yöntem kripto varlıkların sahipliğini doğrulamak ve işlemlere onay vermek için kullanılıyor. Açık ve özel anahtarlar ile dijital imzalar bu sistemle oluşturuluyor.
AÇIK ANAHTARLAR RİSKİ GÖRÜNÜR KILIYOR
Açık anahtarlar özel anahtarlardan matematiksel olarak türetiliyor. Birçok blok zinciri ağında bu anahtarlar işlemler sırasında görünür hale geliyor. Bugünün klasik bilgisayarları özel anahtarı elde etmeyi pratikte mümkün kılmıyor. Ancak yeterince güçlü bir kuantum bilgisayar bunu başarabiliyor.
KORSANLAR SAHTE İŞLEMLERE ONAY VEREBİLİR
Bilgisayar korsanları dijital imzaları taklit ederek sahte işlemlere onay verebilir. Bu risk açık kripto ağları için daha kritik görülüyor. Geleneksel ödemelerin aksine bu ağlarda işlemler geri alınamıyor. Moon Pursuit Capital’den Utkarsh Ahuja, blok zincirlerinin şeffaf ve kalıcı olduğunu vurguladı.
BİTCOİN DAHA SAVUNMASIZ DURUMDA
En büyük kripto para Bitcoin’in özellikle savunmasız olduğu belirtiliyor. Bunun nedeni 17 yıllık işlem geçmişinde çok sayıda görünür açık anahtar bulunması. Haziran 2026 tarihli bir rapora göre Bitcoin arzının yüzde 35’i saldırıya maruz kalabilir. Geçen yılki araştırmalarda bu oranın yüzde 50’ye çıkabileceği tahmin edilmişti.
BÜYÜK ÇALINMA FİYATI SERT DÜŞÜREBİLİR
Moody’s Ratings’den Cristiano Ventricelli, bir korsanın büyük miktarda kripto para çalıp satmasının fiyatı sert düşürebileceğini söyledi. Ventricelli, herkesin bu etkiyi hissedeceğini belirtti. Bu risk bazı yatırımcıların Bitcoin pozisyonlarını gözden geçirmesine yol açtı. Jefferies’den Christopher Wood ocak ayında Bitcoin ağırlığını portföyünden çıkardı.
GEÇİŞ İÇİN FARKLI GÖRÜŞLER VAR
Bazı temsilciler kuantum tehdidinin birkaç yıl alacağını düşünüyor. Sektörün bu sürede post-kuantum kriptografiye geçebileceğini belirtiyorlar. Ancak birçok yönetici erken geçişin yeni güvenlik açıkları doğurabileceği uyarısı yapıyor. Post-kuantum kriptografi hâlâ hızla gelişen bir alan.
BOYUT VE MALİYET SORUNU ORTAYA ÇIKIYOR
Post-kuantum dijital imzalar geleneksel imzalardan çok daha büyük oluyor. Bu depolama ve bant genişliği ihtiyacını artırabiliyor. Grayscale Research’den Zach Pandl, Bitcoin gibi sabit blok boyutlu ağlarda maliyetlerin artabileceğini söyledi. Pandl, blok zincirlerinin bu sorunları çözebileceğine inandığını belirtti.
DÖNÜŞÜM YILLAR SÜREBİLİR
Dönüşümün yıllar sürebileceği ifade ediliyor. Büyük bir kripto şirketindeki üst düzey bir yönetici sürecin yaklaşık iki yıl alacağını öngördü. Bazı temsilciler bu süreci Y2K dönüşümüne benzetiyor. Ancak blok zincirleri açısından sorun daha karmaşık çünkü merkeziyetsiz yapıda işliyorlar.
EN BÜYÜK 20 BLOK ZİNCİRİ HAZIR DEĞİL
En büyük 20 blok zincirinin hiçbiri post-kuantum imza algoritmasını uygulamaya koymadı. Bitcoin tarafında geliştiriciler hangi çözümün seçileceği konusunda bölünmüş durumda. Ethereum Foundation ise tam koruma için 2029’u hedefliyor. Quantus CEO’su Christopher Smith, felaket senaryosunun tehdidin erken gerçekleşmesi olduğunu söyledi.
ALGORAND ERKEN ADIM ATTI
Algorand Foundation erken adım atan kuruluşlar arasında yer alıyor. Vakıf geçen ay post-kuantum yol haritasını yayımladı. Teknoloji Direktörü Bruno Martins, bu yıl post-kuantum hesapları desteklemeye başlamayı planladıklarını belirtti. Martins sorumlu davranmanın bir plana sahip olmayı gerektirdiğini ifade etti.