KIDEM TAZMINATINDA ÖNEMLİ ARTIŞ BEKLENTİSİ
Türkiye’de çalışan milyonlarca kişi için işten ayrılırken alınacak kıdem tazminatı miktarında dikkate değer bir artış söz konusu. Temmuz ayında memur maaşlarına yapılacak zam oranı doğrultusunda belirlenen kıdem tazminatı tavan tutarı, uzman tahminlerine göre 54.073 TL’ye yükselecek.
MEVCUT KIDEM TAZMİNATI TAVANI
Halihazırda geçerli olan kıdem tazminatı tavan tutarı 46.655 TL 43 kuruş şeklinde belirlenmiş durumda. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın genelgesi gereği bu miktar her yıl iki defa güncelleniyor. Güncellemeler Ocak ve Temmuz aylarında memur maaş artışlarına paralel bir şekilde yapılıyor. Sosyal Güvenlik Müşaviri Emin Yılmaz’ın değerlendirmelerine göre, Temmuz ayında memur maaşlarına yaklaşık %15,90 oranında bir artış öngörülüyor. Bunun %10,37’sinin enflasyon farkı, geri kalanının ise toplu sözleşme zammından kaynaklanması bekleniyor.
KIDEM TAZMINATI HESAPLAMA YÖNTEMİ
Kıdem tazminatı tavanı, yasal düzenlemelere dayanarak belirleniyor. Devlet Memurları Kanunu’na tabi en yüksek devlet memuruna, T.C. Emekli Sandığı Kanunu’nun hükümleri gereği bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesi miktarı esas alınıyor. Sistemde taban rakam olarak asgari ücret (26.005,50 TL) kullanılırken, tavan rakam memur maaş katsayısına göre hesaplanıyor. Yeni hesaplama sonucunda 54.073 TL civarında bir tavan tutarı öngörülüyor.
İşten çıkmayı planlayan çalışanlar için Temmuz ayından sonraki süreç daha avantajlı gözüküyor. Mevcut 46.655 TL ile tahmini 54.073 TL arasında çalışma yılı başına 7.418 TL’lik bir fark bulunuyor. Örnek hesaplamalara göre, 10 yıl çalışan bir kişi toplamda 74.182 TL, 20 yıl çalışan ise 148.364 TL daha fazla kıdem tazminatı alabilir.
KIDEM TAZMINATINI ALMA ŞARTLARI
Kıdem tazminatından yararlanabilmek için belirli şartların sağlanması gerekiyor. Temel şartlar arasında minimum 1 yıl çalışma süresi, işverenin haksız feshi, işçinin haklı nedenlerle feshi, evlilik nedeniyle ayrılma, askerlik hizmeti ve ölüm durumu yer alıyor. Emeklilik durumları ise işe başlama tarihine göre değişiklik gösteriyor.
VERGİ DURUMU VE KIDEM TAZMINATI
Kıdem tazminatı ödemelerinden sadece binde 7,59 oranında damga vergisi kesintisi yapılıyor. Çalışanların kıdem tazminatları brüt maaşları üzerinden hesaplandıktan sonra net miktar bu kesinti sonrası belirleniyor. Sosyal güvenlik uzmanları, yüksek kıdem tazminatı beklentisi olan çalışanların Temmuz ayından sonraki dönemde işten çıkmalarının daha avantajlı olacağını ifade ediyor. Ancak her durumun kendi içinde özel koşulları olduğunu unutmamak gerekiyor. Kıdem tazminatı yalnızca belirli şartları karşılayan çalışanlar tarafından alınabiliyor ve işten ayrılma kararı alırken maddi boyut dışında kariyer planlaması gibi faktörlerin de göz önünde bulundurulması tavsiye ediliyor.