Yıllarca ailelere, bebeklerine yumurta gibi alerjen gıdaları vermemeleri önerilirken, bu tavsiye artık neredeyse tam tersine döndü. Yeni bir araştırma, kılavuz değişikliğinin meyvelerini verdiğini ortaya koydu. Pazartesi günü JAMA Pediatrics dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, alerjen gıdaların 1-3 yaşına kadar ertelenmesi yönündeki katı kural terk edilip, 6. aydan itibaren verilmesi önerildikten sonra çocuklarda yumurta alerjisi görülme sıklığı yüzde 17’den fazla azaldı. Queensland Üniversitesi Çocuk Sağlığı Araştırma Merkezi’nden çalışmanın başyazarı Jennifer Koplin, bulguların, yüksek kaliteli kanıtlara dayanan ve yaygın olarak benimsenen kılavuz değişikliklerinin gıda alerjisi yaygınlığında anlamlı düşüşlere yol açabileceğini gösterdiğini söyledi.
YUMURTA ALERJİSİNDE YÜZDE 17’LİK DÜŞÜŞ
Avustralya merkezli çalışma, güncel kılavuzların yalnızca güvenli olmakla kalmayıp aynı zamanda çocuklarda yumurta alerjisinde kayda değer bir azalmayla ilişkili olduğuna dair artan kanıtlara katkı sağlıyor. Bulgular, potansiyel alerjen gıdaları bebeklerine ne zaman vermeleri gerektiği konusunda hâlâ kararsız olan ebeveynlere güvence verebilir. Koplin, yeni bebek beslenme kılavuzlarının ardından yumurta alerjisinde nüfus düzeyinde bir azalma gösteren ilk çalışma olduklarını belirtti. Amerika Birleşik Devletleri’nde de çocuklarda gıda alerjilerini önleme önerileri son yirmi yılda büyük ölçüde değişti. 2000 yılında Amerikan Pediatri Akademisi, egzama veya ailede gıda alerjisi öyküsü olan yüksek riskli bebeklerin 2 yaşına kadar yumurtadan uzak tutulmasını önermişti. 2008’de ise bu kılavuz güncellenerek yumurtanın 6. aydan itibaren verilebileceği belirtildi. Küresel çapta da benzer güncellemeler yapıldı; Avustralya’da 2016 yılında bebek beslenme kılavuzları, gıda alerjisi riskini azaltmak için ilk yıl içinde yumurta ve diğer alerjenlerin verilmesi yönünde güncellendi.
ARAŞTIRMANIN DETAYLARI
Yeni çalışma, Melbourne’deki sağlık merkezlerinde bağışıklama ziyaretleri yapılan 11-15 aylık 7 binden fazla bebeğin verilerini içeriyor. Bebekler iki gruba ayrıldı: Birinci grup kılavuz değişikliğinden önce (2007-2011), ikinci grup ise değişiklikten sonra (2018-2019) ziyaret gerçekleştirdi. Her iki grupta da ebeveynler anket doldurdu ve bebeklere yumurta alerjisi testi yapıldı. Araştırmacılar her bebeğin yumurtayla tanıştırıldığı yaşı ve kaçında yumurta alerjisi olduğunu analiz etti. Koplin, çoğu ebeveynin yeni kılavuzları takip ettiğini ve bunun yumurta alerjisinde net bir azalmayla ilişkilendirildiğini görmekten cesaret bulduklarını ifade etti. Verilere göre, 6. ayda yumurta ile tanıştırılan bebeklerin oranı, kılavuz öncesi dönemde yüzde 25 iken sonrasında yüzde 57’ye çıktı. Yumurta alerjisi yaygınlığı ise yüzde 9,2’den yüzde 7,6’ya geriledi; bu yüzde 17,7’lik göreceli bir düşüş anlamına geliyor. Erken egzaması olan bebeklerde bu oran yüzde 34,6’dan yüzde 21,9’a indi.
ERKEN TANIŞTIRMANIN ÖNEMİ
Gıda Alerjisi Araştırma ve Eğitimi kuruluşunun CEO’su Sung Poblete, alerjenlerin erken ve sık tanıtılması tavsiyesinin yaygın olarak benimsendiğini ve bu uygulamanın nüfus düzeyinde yumurta alerjisini önlemede etkili faydalar sağladığını söyledi. Çalışma Avustralya’da yapılmış olsa da bulguların ABD’deki eğilimlere de ışık tutabileceği belirtiliyor. ABD’de yumurtanın zamanında tanıtılma oranları Avustralya’ya kıyasla düşük kalmış durumda: 2021’de ABD’deki bebeklerin yalnızca yüzde 15,5’i 7. aydan önce yumurta ile tanışırken, Avustralya’da bu oran yüzde 57’ydi. New York’taki Icahn Tıp Fakültesi’nden Dr. Scott Sicherer, erken tanıştırmanın alerji riskini azalttığını çünkü bağışıklık sisteminin gıdayı bağırsakta öğrendiğini ve kabul ettiğini, ancak bebek gıdayı yemezse cilt veya solunum yoluyla karşılaşmasının alerjik tepkiye yol açabileceğini anlattı. Egzaması olan bebeklerde cilt bariyerinin zayıf olduğunu, bu nedenle erken tanıştırmanın özellikle önem taşıdığını vurguladı.
UZMANLARDAN EBEVEYNLERE ÖNERİLER
Uzmanlar, ebeveynlerin bebeklerini alerjen gıdalarla tanıştırmadan önce gelişimsel olarak hazır olduklarından emin olmaları gerektiğini belirtiyor. Bebek başını ve boynunu kontrol edebilmeli, yemek sunulduğunda ağzını açabilmeli, tek başına veya destekle oturabilmeli, nesneleri ağzına götürebilmeli ve yutma refleksi gösterebilmelidir. Bebeklerde alerji belirtilerinin izlenmesi de ihmal edilmemelidir. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri, 4. aydan önce katı gıdaya geçilmesini önermiyor. Sicherer, yumurta, fıstık gibi alerjenlerin tipik olarak ilk gıdalar olmadığını, önce tahıl, meyve ve sebzelerin denenmesi gerektiğini, bebek püre gibi katı gıdaları yönetebildiğinde alerjenlerin dikkatlice hazırlanarak verilebileceğini ifade etti. Örneğin fıstık ezmesi boğulma riski taşıdığından elma püresine veya yulaf ezmesine karıştırılmalı, yumurta iyice pişirilip ezilerek püre halinde verilmelidir.