Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, ABD ve İran’ın nükleer anlaşma ile ilgili olarak taviz vermeye istekliliğini öne sürdü. Washington’un, İran’ın uranyum zenginleştirmesini tamamen durdurması şartında esneme yapabileceği; İran’ın ise uranyum zenginleştirme seviyeleri ve denetim konularında kısıtlama kabul edebileceği ifade edildi. Ancak Dışişleri Bakanı, müzakerelerin füze programı ve vekil güç meselelerini kapsayacak şekilde genişletilmesinin nükleer süreci tıkayabileceği ve “yeni bir savaşa” neden olabileceği noktasında uyarıda bulundu.
MÜZAKERELERDE TEPKİLER
Fidan, Türkiye ve bölgedeki diğer hükümetlerin İran’ın balistik füze programı ve militanlara sağladığı destekler konusunda “yaratıcı fikirler üretmeye çalıştığını” ve “yapıcı ve etkili bir rol” oynayabileceklerini ifade etti. “Amerikalılar, İran’ın nükleer yetenekleri konusunda derin endişe duyuyor. Diğer konular ise bölge ülkeleriyle ilgili, çünkü füzeler ve vekil güçler bölgesel güvenliği etkiliyor; küresel bir etki alanları yok.” dedi.
İSRAİL’İN STRATEJİK HESAPLAMALARI
Fidan, İsrail Başbakanı Netanyahu’nun Beyaz Saray ziyaretinde Trump’ı etkilemeye çalışacağından endişe duyduğunu belirtti. “İsrail için bölgede askeri üstünlüğü korumak merkezi bir önceliktir; İran’ın füzelerinin varlığı bu hedefi zorlaştırıyor.” dedi. Fidan, 2015 yılında yaşanan hataların tekrar edilmemesi gerektiğini vurguladı ve bölge ülkelerinin dışlanmamasının önemine dikkat çekti. İsrail’in askeri üstünlük hedefinin İran’ın füze programını engellemek istediğini, ancak İran’ın bu konuyu müzakere etmeye kapalı olduğunu belirtti.
ABD SALDIRILARININ ETKİLERİ
Dışişleri Bakanı, olası ABD saldırılarına dair değerlendirmede bulundu. Fidan, “Rejim değişikliğinin olacağını düşünmüyorum. Kesinlikle, hükümet organları ve bazı diğer hedefler ciddi şekilde zarar görecek, yok edilecek. Ancak rejim, siyasi bir varlık olarak işlevini sürdürmeye devam edecektir.” ifadelerini kullandı.
ABD temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile dolaylı görüşmelerde bulunmuştu. Türkiye, Katar, Umman ve Mısır’ın aracılığıyla gerçekleşen bu görüşme, ABD’nin Haziran ayındaki hava saldırılarından bu yana atılan ilk adım oldu. Başlangıçta İran’ın füzeleri ve vekil güçleri konularını da müzakere etmeyi hedefleyen Donald Trump, Muskat görüşmelerini “çok iyi” olarak değerlendirdi ve sadece nükleer programı kapsayan bir anlaşmanın “kabul edilebilir” olabileceğini ifade etti.