İstanbul’da bulunan Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Prof. Dr. M. Emel Alphan, 14 Kasım Dünya Diyabet Günü vesilesiyle diyabet hastalarının beslenme konusundaki dikkat etmeleri gereken hususlar hakkında bilgi verdi. Prof. Dr. Alphan, diyabeti kontrol altına almakta en büyük sorumluluğun diyabetlilere ait olduğunu ifade ederek, “Diyabet, hayat boyu diyabetlilerle birlikte olacak bir arkadaş gibidir. Diyabetlilerin bu hastalıkla iyi geçinmeleri için sağlıklı beslenme alışkanlıklarını benimsemeleri ve yanlış beslenme alışkanlıklarını değiştirmeleri gereklidir” dedi.
DİYABET TEDAVİSİNDE TEMEL HEDEF
Diyabetin kronik bir hastalık olduğunun altını çizen Prof. Dr. Alphan, diyabet tedavisinin temel amacının kan şekeri düzeylerini kontrol altına almak, diyabetle ilişkili sorunları ortadan kaldırmak ve diyabete bağlı hastalıkları önlemek olduğunu belirtti. Diyabetin kontrolünün en önemli sorumluluğunun hastaların kendilerine ait olduğunu vurguladı.
BESLENMENİN ROLÜ
Diyabet yönetiminin temelini beslenmenin oluşturduğunu ifade eden Prof. Dr. Alphan, sağlıklı beslenmenin diyabetle ilişkili komplikasyon riskini azalttığını ve genel sağlık için önemli olduğunu söyledi. Başarılı bir diyabet tedavisi için dikkat edilmesi gereken üç ana unsur belirtti: “Kan şekeri kontrolü; karbonhidrat sayımı yaparak ve glisemik indeksi düşük gıdalar seçerek dengeli bir beslenme sağlanabilir, komplikasyon riskinin azaltılması; sağlıklı beslenme ile diyabetin neden olabileceği komplikasyon riskleri düşürülebilir, ağırlık yönetimi; diyabetlilerin kilo kaybı, kan şekeri seviyelerinin dengelenmesi ve sağlık düzeylerinin artması açısından önemlidir.”
KİŞİYE ÖZEL BESLENME PLANI
Her bireyin beslenme ihtiyaçlarının farklı olduğunu belirten Prof. Dr. Alphan, diyabetlilerin bir diyetisyenle işbirliği yaparak kişisel beslenme planları oluşturmalarını önerdi. Sağlıklı ve dengeli bir beslenmenin enerji seviyeleri üzerinde de olumlu etkisi olduğunu aktardı.
DİYABETLİLER İÇİN BESLENME ÖNERİLERİ
Prof. Dr. Alphan, diyabetlilerin beslenmelerinde dikkat etmeleri gereken başlıca noktaları sıraladı: “Karbonhidrat sayımı; diyabetlilerin karbonhidrat alımlarını dikkatle takip etmesi gerekiyor. Glisemik indeksi düşük besinleri seçmek; bunlar, kan şekerini yavaşça yükseltiyor. Posa alımına dikkat edilmeli; sebzeler, meyveler ve tam tahıllar zengin kaynaklar. Sağlıklı yağların tercih edilmesi; doymuş yağlardan kaçınılması ve doymamış, bitkisel yağların kullanılması gerekiyor.”
DİYABET VE ŞEKER TÜKETİMİ
Diyabetli bireylerin şeker, çikolata ve tatlı tüketiminden kaçınmaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Alphan, Amerikan Diyabet Derneği’nin bu ürünlerin kesinlikle tüketilmemesi gerektiğine dair uyarısını hatırlattı. “Bu yiyeceklerin aşırı tüketimi, insülin dozlarının artmasına yol açabilir” dedi.
KETOJENİK DİYETLER VE DİYABET
Karbonhidrat içermeyen ketojenik diyetlere de dikkat çeken Prof. Dr. Alphan, bu diyetlerin genellikle sağlıklı beslenme rehberlerinde yer almadığını ifade etti. “Diyabetlilerin 130 gramın altında karbonhidrat tüketmeleri gerekli, bunun da enerji alımının yüzde 40’ını karşılaması gerekiyor” dedi.
Prof. Dr. Alphan, son olarak, “Diyabet yaşam boyu süren bir hastalık olduğu için sağlıklı beslenme ve yaşam tarzı değişikliklerinin önemi büyüktür” diyerek sözlerini tamamladı.