DİYARBAKIR CEZAEVİ MÜZE OLARAK HİZMET VERECEK
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 23 Ekim 2023 tarihinde Diyarbakır’da düzenlenen toplu açılış töreninde, 12 Eylül sonrası askeri cezaevi olarak kullanılan Diyarbakır E Tipi Cezaevi’nin müze olacağını açıkladı. Erdoğan, “Son ziyaretimde Diyarbakır Cezaevi’ni boşaltma ve kültür merkezi yapma sözü vermiştim. Sözümüzü tuttuk. Adalet Bakanlığımız cezaevini tamamen boşalttı. Kültür ve Turizm Bakanlığımız restorasyon projelerini hazırladı. İçinde müze, kütüphane, kültür ve sanat birimlerinin yer alacağı bu eserin Diyarbakır’ımıza hayırlı olmasını diliyorum.” dedi.
KAPISINA KİLİT VURULDU
Cumhurbaşkanı’nın açıklamasının ardından cezaevinde bulunan 270 tutuklu ve 170 personel, kentin diğer cezaevine nakledildi. Dönemin Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, cezaevinin kapısına kilit vurup anahtarı Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’a teslim etti.
27 Ekim’de cezaevinin çevresine yerleştirilen terör olaylarına karşı koruyucu beton bloklar kaldırıldı. Anı ve Etnografya Müzesi olarak hizmet verecek cezaevi, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü tarafından Diyarbakır Müze Müdürlüğü’ne devredildi. Bazı yapıların yıkımı için karar alınırken, diğer yapıların güçlendirilmesi yönünde çalışmalar sürüyor.
RESTORASYON ÇALIŞMALARI HIZLA DEVAM EDİYOR
5 bloktan oluşan yapının toplam parsel alanı 49 bin 204 metrekare, kapalı alanı ise 16 bin 462 metrekare olarak planlandı. Cezaevine sonradan eklenen askeri gazino ve lojmanlar yıkıldı. 2023 yılında yapılan lazer tarama ile belgelenen yapının, 1980 sonrası eklenen koğuş ve hücreleri de yıkıldı. Restorasyon çalışmaları Diyarbakır Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğü tarafından başlatıldı ve cezaevinin 1980 yılındaki haline geri dönmesi için adımlar iki etapta yürütülüyor.
GÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARINA ÖNCELİK VERİLDİ
Diyarbakır Rölöve ve Anıtlar Müdürü Cemil Koç, restorasyon süreciyle ilgili olarak yaptığı açıklamada, cezaevinin müzeye dönüştürülme çalışmalarının 2022 yılında başladığını belirtti. “24 Ekim 2022’de cezaevi tabelasının indirilmesinin ardından restorasyon süreci, yapının tescillenmesiyle başladı. 5 bloklu cezaevi binası ve çok amaçlı salon tescillendi. Kentin hafızasında önemli bir yere sahip olan yapı, ‘birinci derece anısal yapı’ olarak kayıtlara geçti” dedi. Koç, 2023-2024 arasında projelendirme sürecinin tamamlanacağını ve 17 Eylül 2024 itibarıyla birinci etap restorasyon çalışmalarının sona ereceğini belirtti.
FESTİVALE YETİŞMESİ İÇİN PLANLAMALAR DEVAM EDİYOR
İlk etabın 15 Ağustos’ta tamamlanacağını belirten Koç, ikinci etapta teşhir-tanzim, çevre düzenleme ve peyzaj çalışmalarının yapılacağını vurguladı. Koç, “İkinci etapta çok amaçlı salonun restorasyonu, cezaevi ana binasının mekanik ve elektrik tesisat imalatları tamamlanacak. Kültür Yolu Festivali’nin düzenleneceği Ekim 2026’ya kadar müzenin tamamlanması hedefleniyor” diye konuştu.