Dünyanın en geniş buzulunun, önceden tahmin edilenden “daha agresif” bir şekilde eridiği belirlendi. Yeni araştırmalar, buzulun erimesinin küresel deniz seviyesi yükselişi üzerindeki etkisinin mevcut tahminlerin iki katı olabileceğini gösteriyor. Batı Antarktika’daki Thwaites Buzulu, çöküşünün neden olacağı felaket nedeniyle “Kıyamet Buzulu” olarak adlandırılıyor ve küresel deniz seviyesi yükselmesini tahmin etmede büyük bir belirsizlik oluşturuyor.
BUZULUN ERİME MEKANİZMALARI
Thwaites Buzulu, Florida büyüklüğünde ve erişilmesi en zor bölgelerden birinde yer alıyor. Yıllardır geri çekilen buzul, şu anda küresel deniz seviyesi yükselmesine yaklaşık %4 katkıda bulunuyor. Ancak buzulun geri çekilme mekanizmaları son derece karmaşık. Buzulun çökmesi durumunda, deniz seviyelerini 2 fit (yaklaşık 60 cm) yükseltecek kadar su barındırıyor. Ayrıca, Antarktika buz örtüsünü tutan bir tıpa görevi gördüğü için, 10 fit (yaklaşık 3 metre) kadar deniz seviyesi yükselmesine yol açabilir ve Miami’den Manila’ya kadar kıyı topluluklarını büyük ölçüde etkileyebilir.
YENİ MODELİN BULGULARI
Kaliforniya Üniversitesi, Irvine kampüsünden ve NASA’nın Jet Propulsion Laboratory’den araştırmacılar, buzulun altındaki süreçleri daha iyi yansıttığını belirttikleri yeni bir buzul modeli geliştirdi. Thwaites’in hızlı geri çekilmesi, buzun deniz tabanından yükseldiği ve okyanusta bir buzul rafı olarak yüzmeye başladığı “zemin hattı”ndaki süreçlerden kaynaklanıyor. Geleneksel buzul modelleri, zemin hattını sabit ve genelde istikrarlı bir yapı olarak görürken, yeni model buzulun altında farklı bir düzen olduğunu ortaya koyuyor.
DENİZ SEVİYESİ YÜKSELİŞİNE ETKİSİ
Uydu verileri, zemin hattının aslında “zemin bölgesi” olduğunu gösteriyor; bu alan, okyanus suyunun sürekli olarak girip çıktığı, bazen birkaç mil genişliğinde olan bir alan. Bu durum, sıcak okyanus suyunun buzulun altına derinlemesine sızmasına ve yoğun bir erimeye yol açıyor. Bilim insanları, bu yeni modelle Thwaites’in 2100 yılına kadar deniz seviyesini 1.2 inç (yaklaşık 3 cm) artırabileceğini buldu; bu, önceki tahminlerin iki katı.
GÜNCEL DURUM VE GELECEK TAHMİNLERİ
Thwaites’in bulunduğu arazinin eğimi, buzul eridikçe daha fazla buzulun sıcak okyanus suyuna maruz kalmasına neden oluyor. Ancak buzulun altında iki ana su altı sırtı, buzulun okyanusa daha hızlı akmasını engelliyor. Araştırma, zemin bölgesindeki erime süreçlerinin “Mouginot Ridge” adı verilen büyük bir sırtla olan “açılma” sürecini hızlandırdığını buldu. Yüzyılın sonunda buzulun bu sırtın etkisinden kurtulma olasılığı %60.
İLERİDEKİ ARAŞTIRMALAR
Uzmanlar, zemin bölgesindeki erime süreçlerini anlamak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu vurguluyor. Thwaites’in zemin hattından gözlem verisi elde etmek, bir sonraki adım olarak planlanıyor. Bilim insanları, 2028’de buzulun altındaki deniz suyunun akışını belgelemek için oraya gitmeyi planlıyor. İklim değişikliğinin etkileri konusunda yıllardır farkındalığımız var, ancak Thwaites gibi buzulların altındaki gerçek durum, alarm verici bir şekilde daha da belirginleşiyor. Uzmanlar, gezegenimizi ısıtan kirliliği azaltmanın acil bir gereklilik olduğunu belirtiyor. Ancak, geçmişte yaşanan hasarın gelecekte daha yüksek deniz seviyeleri ile sonuçlanacağını da vurguluyorlar.