ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA), gelişmekte olan Süper El Niño’nun kayıtlardaki en güçlü El Niño olayı olma ihtimalinin yaklaşık yüzde 70 olduğunu açıkladı. Kurum daha önce bu olayın “tarihteki en büyük El Niño’lar arasında yer alacağını” öngörüyordu. Tahmindeki bu değişiklik, El Niño’nun beklenenden çok daha hızlı güçlenmesine ve bilgisayar modeli tahminlerinin neredeyse oybirliğiyle sonbahar sonu ile kış başında daha güçlü bir zirve öngörmesine dayanıyor. NOAA’nın El Niño yoğunluk kayıtları 1950 yılına kadar uzanıyor.
EL NİNO’NUN KÜRESEL ETKİLERİ NE OLACAK?
El Niño, tropikal Pasifik’in orta ve doğu kesimlerinde okyanus sıcaklıklarının ortalamanın üzerinde seyretmesiyle karakterize edilen bir iklim döngüsü. Bu ısınan su, bulutlar ve yoğun yağışlar aracılığıyla büyük miktarda ısıyı atmosfere aktarıyor. Bu durum, dünya genelinde hava koşullarını değiştirerek Endonezya ve Avustralya’da kuraklığa, Güney Amerika’nın bazı bölgelerinde sele ve başka pek çok olumsuz etkiye yol açıyor. Bir El Niño’nun yoğunluğu, tropikal Pasifik’teki referans bir bölgede okyanus sıcaklıklarının ortalamaya kıyasla ne kadar ısındığıyla ölçülüyor.
REKOR SEVİYE 1982-1983’Ü AŞABİLİR
NOAA, bu olayın daha önce rekor kıran 1982-1983 dönemindeki büyük Süper El Niño’yu bile aşmasını bekliyor. NOAA tahmincileri, Niño bölgesindeki deniz yüzeyi sıcaklığı anomalilerinin, kısa vadeli değişkenliği ortadan kaldırmak için üç aylık bir zaman diliminde ölçüldüğünde ortalamanın 2,5 santigrat derece üzerine çıkacağını öngörüyor. Uzun vadeli iklim değişikliği, tropikal okyanuslardaki arka plan sıcaklıklarının son yıllarda yükselmesine neden oldu ve bu da El Niño’nun imzasını zayıflatabiliyor. Bu nedenle NOAA, daha geniş ısınma eğilimini hesaba katan yeni bir endeks olan Bağıl Okyanus El Niño Endeksi’ni (RONI) kullanıyor. Ancak bu dezavantaj bile hesaba katıldığında, mevcut El Niño’nun benzeri görülmemiş bir seviyeye ulaşması bekleniyor.
BİLİM İNSANLARINDAN DİKKAT ÇEKEN UYARI
Kaliforniya Üniversitesi iklim bilimci Daniel Swain, bu hafta yayınlanan bir video brifinginde “Bu gerçekten olağanüstü bir olay. Şu anda rekor kırma veya rekorla eşitleme aşamasındayız ve önümüzdeki dönemde sıçrama yapmamız bekleniyor” dedi. Her El Niño’nun etkilerinin farklı olma eğiliminde olduğu ve mevcut durumda toplumun bilinmeyen bir alana girdiği belirtiliyor. Daha önce hiç bu kadar yoğun bir El Niño yaşanmadı ve bu kadar güçlü bir El Niño, bugün olduğu kadar sıcak bir arka plan iklimiyle hiç karşılaşmadı. Uzmanlar, bu faktörlerin etkileri bir anlamda sürpriz haline getirdiğini ve küresel ısınmanın etkilerinin El Niño ile birleşerek sıcak hava dalgalarının ve diğer afetlerin şiddetini artırabileceğini ifade ediyor.
SUPER EL NİNO’NUN ABD’YE ETKİLERİ
NOAA tahmincileri, Süper El Niño’nun rekor düzeyde güçlü olmasının, etkilerinin belirgin şekilde daha kötü olacağı veya genellikle etkilenen bölgelerin çoğunda mutlaka görüleceği anlamına gelmediği konusunda uyarıyor. Ancak bu durum, özellikle El Niño’nun Kuzey Yarımküre hava durumu üzerindeki etkisinin zirve yaptığı sonbahar ve kış aylarında, tipik El Niño etkilerinin olasılığını artırıyor. ABD’de bu durum, Kaliforniya’dan ülkenin güney şeridine ve Florida’ya kadar uzanan bölgede alışılmadık derecede yağışlı koşullara yol açabilir. Ayrıca El Niño kışları, Orta Batı’nın bazı bölgelerinde ortalamadan daha ılıman ve kuru geçme eğiliminde.
SICAKLIK REKORU İÇİN NEREDEYSE KESİN
El Niño, insan kaynaklı küresel ısınma eğiliminin üzerine binerek küresel ortalama sıcaklıkları artırıyor. İklim sisteminde El Niño olayları basamakları oluştururken, insan kaynaklı iklim değişikliği yürüyen merdivenin uzun vadeli istikrarlı yükselişine benzetiliyor. Bu El Niño’nun gücü nedeniyle, 2027’nin kayıtlardaki en sıcak yıl olması neredeyse kesin görülürken, 2026’nın da bu rekoru kırması ihtimal dahilinde.